KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 27.
Na rysunku przedstawiono charakterystykę wyłącznika nadmiarowo-prądowego KS6 B32/3 znajdującą się w katalogu producenta. Wyłącznik ten można zastosować do zabezpieczenia przewodów o obciążalności długotrwałej
Ilustracja przedstawia wykres charakterystyki wyzwalania wyłącznika nadmiarowo-prądowego KS6 B32/3, który jest częścią
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wyłącznik B32 ma prąd znamionowy In = 32 A.
Zgodnie z zasadą doboru ochrony przeciążeniowej przewód musi mieć obciążalność długotrwałą Iz nie mniejszą niż In (In ≤ Iz). Z podanych wartości tylko 34 A spełnia warunek, pozostałe (29 A, 30 A, 25 A) są zbyt małe.

Pełne wyjaśnienie:

Oznaczenie B32 na wyłączniku nadmiarowo-prądowym informuje o dwóch kluczowych cechach aparatu: typie charakterystyki wyzwalania (B) oraz prądzie znamionowym In = 32 A. W pytaniu chodzi o to, jaką obciążalność długotrwałą przewodu (Iz) można zabezpieczyć takim wyłącznikiem w kontekście ochrony przed przeciążeniem.

Zgodnie z zasadami doboru zabezpieczeń przewodów (norma PN-HD 60364-4-43:2012) spełnione powinny być warunki doboru, w tym relacja Ib ≤ In ≤ Iz, gdzie In jest parametrem zabezpieczenia, a Iz jest parametrem przewodu (wynika m.in. z przekroju, izolacji i sposobu ułożenia). Dla samego porównania odpowiedzi kluczowa jest nierówność In ≤ Iz: wyłącznik o In=32 A nie może chronić przewodu o Iz mniejszym niż 32 A, bo przy długotrwałym obciążeniu przewód mógłby się przegrzewać zanim zabezpieczenie zadziała w wymaganym zakresie.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "34 A", bo jako jedyna jest wartością co najmniej równą 32 A. Odpowiedzi "30 A", "29 A" oraz "25 A" są błędne, ponieważ każda z nich oznacza przewód o obciążalności mniejszej niż prąd znamionowy wyłącznika. To typowy błąd polegający na odwróceniu zależności (myleniu parametrów przewodu i aparatu) albo na intuicyjnym wybieraniu wartości "blisko 32" bez sprawdzenia, że wymaganie dotyczy wartości minimalnej.

W praktyce projektowej i wykonawczej najpierw wyznacza się spodziewany prąd obciążenia obwodu (Ib), następnie dobiera zabezpieczenie (In), a dopiero potem weryfikuje, czy przewód w danych warunkach ma Iz spełniające warunek In ≤ Iz. Wykres czasowo-prądowy z katalogu ułatwia ocenę zachowania wyłącznika przy przeciążeniach i zwarciach, ale w tym zadaniu rozstrzygające jest porównanie In z Iz.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
B32 oznacza: B – typ charakterystyki zadziałania (m.in. człon elektromagnetyczny w zakresie 3–5×In) oraz 32 – prąd znamionowy In = 32 A. Do doboru przewodu kluczowe jest, że In nie może być większe od obciążalności przewodu Iz.
Stosuje się zasadę doboru ochrony przeciążeniowej: In ≤ Iz. Dla B32 mamy In=32 A, więc przewód musi mieć Iz co najmniej 32 A (w praktyce wybiera się najbliższą wyższą wartość z tabel). Przewód o Iz mniejszym niż 32 A nie jest właściwie chroniony przed przeciążeniem.
Gdy Iz < In, przewód może się długotrwale przegrzewać przy prądzie bliskim In, zanim zabezpieczenie zadziała w wymaganym zakresie. To zwiększa ryzyko uszkodzenia izolacji, awarii i pożaru. Dlatego normowe warunki doboru wymagają, aby prąd znamionowy aparatu nie przekraczał obciążalności przewodu.
Iz to dopuszczalny prąd, który przewód może przenosić w sposób ciągły w określonych warunkach (przekrój, izolacja, temperatura otoczenia, sposób ułożenia), bez przekroczenia dopuszczalnej temperatury. W praktyce Iz odczytuje się z tabel obciążalności dla konkretnego typu kabla i warunków montażu.
Norma wskazuje m.in. warunki: Ib ≤ In ≤ Iz (dobór do obciążenia i przewodu) oraz ograniczenie prądu zadziałania zabezpieczenia w relacji do Iz (często zapisywane jako I2 ≤ 1,45×Iz). W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej sprawdza się praktycznie nierówność In ≤ Iz.
Przy samym warunku przeciążeniowym In ≤ Iz typ B/C/D nie zmienia podstawowej zależności (dalej porównujesz In i Iz). Charakterystyka ma natomiast duże znaczenie przy doborze pod kątem zwarć i prądów rozruchowych (np. silniki), bo określa, jak szybko zadziała człon elektromagnetyczny.
Na osi poziomej zwykle jest krotność prądu znamionowego (x In), a na osi pionowej czas zadziałania w skali logarytmicznej. Pasmo na wykresie pokazuje zakres, w którym wyłącznik może zadziałać dla danego prądu. Część "termiczna" dotyczy przeciążeń, a "elektromagnetyczna" – zwarć.
Typowe pomyłki to: wybór Iz mniejszego od In ("bo bezpieczniej"), mylenie In (aparat) z Iz (przewód), wybieranie wartości "najbliższej" zamiast spełniającej nierówność, oraz ignorowanie faktu, że wymaganie dotyczy minimalnej obciążalności przewodu, czyli Iz musi być co najmniej równe In.
Charakterystykę B dobiera się typowo do obwodów o mniejszych prądach rozruchowych (oświetlenie, gniazda, obciążenia rezystancyjne), gdzie nie oczekuje się krótkotrwałych dużych skoków prądu. Dla odbiorników z większym rozruchem (np. silniki) częściej rozważa się C lub D, aby uniknąć niepożądanego zadziałania.
Opanuj nierówności doboru: Ib ≤ In ≤ Iz oraz sens pojęć In, Ib, Iz. Ćwicz na krótkich zestawach odpowiedzi (wybór wartości minimalnie spełniającej warunek). Dodatkowo poznaj różnice B/C/D na poziomie: typowe zastosowania i zakres zadziałania członu elektromagnetycznego.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Wyłącznik B32 ma prąd znamionowy In = 32 A.Zgodnie z zasadą doboru ochrony przeciążeniowej przewód musi mieć obciążalność długotrwałą Iz nie mniejszą niż In (In ≤ Iz)."

Źródła:

  • PN-HD 60364-4-43:2012 – Instalacje elektryczne niskiego napięcia – Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa – Ochrona przed prądem przetężeniowym
  • PN-EN 60898-1 – Wyłączniki do zabezpieczeń nadprądowych instalacji domowych i podobnych (MCB) – Wymagania i badania

Materiały:

  • PN-HD 60364-4-43:2012 (ochrona przed prądem przetężeniowym) – zasady doboru zabezpieczeń
  • PN-EN 60898-1 – wymagania i definicje dla wyłączników nadprądowych (MCB)
  • Podręczniki/opracowania z instalacji elektrycznych nN: dobór zabezpieczeń i przekrojów przewodów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego