KWALIFIKACJA GIW5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 14.
Na rysunku przedstawiono
Ilustracja przedstawia sito łukowe, które jest urządzeniem używanym w przemyśle do separacji ciał stałych od cieczy.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sito łukowe rozpoznaje się po łukowo wygiętej, zwykle nieruchomej powierzchni sitowej (często z prętów/klinowych szczelin), na którą podaje się nadawę. Separacja zachodzi grawitacyjnie i przez przepływ, bez typowego napędu wibracyjnego. Prasa filtracyjna i wirówka mają zupełnie inną budowę i zasadę odwadniania.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowa odpowiedź to "sito łukowe", ponieważ jest to urządzenie przesiewające/klasyfikujące, którego cechą charakterystyczną jest łukowo wygięta powierzchnia robocza. W praktyce zakładów przeróbczych sito łukowe bywa wykonane jako segment zakrzywionej kratownicy/szczelinowej powierzchni sitowej, a rozdział ziarnowy zachodzi dzięki połączeniu grawitacji, spływu i przemywania (w zależności od zastosowania). Istotne jest też to, że nie jest to typowy przesiewacz z wyraźnym mechanizmem drgań.

Odpowiedź "przesiewacz wibracyjny" jest błędna, gdyż przesiewacze wibracyjne rozpoznaje się po konstrukcji przystosowanej do wzbudzania drgań: widoczny jest układ napędowy/masy niewyważone, zawieszenie na sprężynach lub amortyzatorach oraz zwykle płaska (lub wielopokładowa) powierzchnia sitowa, a nie stały łuk. Uczniowie często wybierają tę opcję, bo kojarzą przesiewanie wyłącznie z wibracją.

Odpowiedź "prasa filtracyjna" jest nieprawidłowa, ponieważ prasa filtracyjna służy do odwadniania przez filtrację ciśnieniową i ma zestaw płyt/komór filtracyjnych dociskanych w pakiet. Na rysunkach prasa ma zwykle masywną ramę, siłownik dociskowy i charakterystyczny stos płyt, a nie element sitowy w kształcie łuku.

Odpowiedź "wirówka odwadniająca" również jest błędna: wirówki wykorzystują siłę odśrodkową, a ich kluczowym elementem jest bęben/rotor obracający się z dużą prędkością. Na schematach i rysunkach technicznych dominują elementy obudowy bębna, napędu oraz układu odprowadzania cieczy/odsączonego materiału, a nie łukowa powierzchnia przesiewająca.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rozpoznawaniu maszyn najpierw ustal, jaki proces dominuje (przesiewanie, filtracja, wirowanie), a dopiero potem dopasuj nazwę. Jeśli widzisz łukową powierzchnię sitową bez układu drgań i bez bębna wirówki, najczęściej będzie to właśnie sito łukowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sito łukowe to urządzenie przesiewające, w którym rozdział ziarnowy zachodzi na zakrzywionej (łukowej) powierzchni sitowej. Materiał spływa po sicie, a drobniejsze frakcje przechodzą przez szczeliny/oczka, podczas gdy grubsze są odprowadzane dalej.
Najczęściej rozpoznasz je po łukowo wygiętej powierzchni roboczej oraz braku typowego układu wzbudzania drgań. Konstrukcja wygląda jak zakrzywiony segment sita, a nie jak skrzynia przesiewacza na sprężynach ani bęben wirówki.
Przesiewacz wibracyjny wykorzystuje drgania do przesuwania i rozdziału materiału (napęd, wibratory, zawieszenie na sprężynach). Sito łukowe bazuje głównie na spływie i grawitacji po zakrzywionej powierzchni, bez typowego mechanizmu wibracyjnego.
Stosuje się je wtedy, gdy potrzebny jest rozdział frakcji na sicie o dużej wydajności przy prostszej konstrukcji, np. do wstępnej klasyfikacji lub odsiewania w układach mokrych. Dobór zależy od uziarnienia, wilgotności i wymaganego punktu podziału.
Prasa filtracyjna realizuje filtrację ciśnieniową i wytwarza placek filtracyjny w komorach między płytami. Sito łukowe wykonuje przesiewanie/klasyfikację na powierzchni sitowej. Różni się więc zarówno procesem, jak i budową (pakiet płyt vs łukowe sito).
Wirówka odwadniająca oddziela ciecz od ciała stałego dzięki sile odśrodkowej w szybko obracającym się bębnie. Pomyłki biorą się z tego, że zarówno wirówka, jak i urządzenia sitowe mogą występować w ciągach odwadniania, ale wirówka ma kluczowy element: rotor/bęben.
Najczęstsze błędy to wybór "przesiewacza wibracyjnego" zawsze, gdy pojawia się słowo "sito", oraz ignorowanie cech konstrukcyjnych (łuk, bęben, pakiet płyt). Pomaga metoda: najpierw określ proces (przesiewanie/filtracja/wirowanie), potem dopasuj nazwę.
Zwykle widoczne są: skrzynia przesiewająca, podparcie na sprężynach/amortyzatorach, układ wzbudzania drgań (wibratory/wały), a często też kilka pokładów sitowych. Jeśli rysunek nie pokazuje tych cech, warto rozważyć inne typy urządzeń.
Najczęściej kojarzy się je z klasyfikacją i odsiewaniem (rozdziałem ziarnowym), ale w praktyce może też wspierać wstępne odprowadzanie wody w układach mokrych. Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie, że to urządzenie sitowe, a nie filtracyjne ani wirówka.
Ucz się "po cechach": bęben = wirówka, pakiet płyt = prasa filtracyjna, skrzynia na sprężynach = przesiewacz wibracyjny, wygięty łuk = sito łukowe. Pomagają atlasy maszyn, DTR i powtarzanie krótkich zestawień cech rozpoznawczych.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że sito łukowe rozpoznaje się po łukowo wygiętej, zwykle nieruchomej powierzchni sitowej (często z prętów/klinowych szczelin), na którą podaje się nadawę.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z przeróbki mechanicznej kopalin (działy: przesiewanie, klasyfikacja, odwadnianie)
  • Instrukcje obsługi (DTR) urządzeń przesiewających i odwadniających stosowanych w zakładach przeróbczych
  • Materiały dydaktyczne szkół/CKZ dotyczące maszyn przeróbczych (atlas/galeria urządzeń z opisem cech rozpoznawczych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego