KWALIFIKACJA BUD1 + BUD8 + BUD12 + BUD14 + BUD15 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 15.
Na rysunku przedstawiono oznaczenie graficzne drzwi rozwieranych jednoskrzydłowych
Ilustracja przedstawia schematyczne oznaczenie drzwi rozwieranych jednoskrzydłowych lewych z węgarkiem.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Drzwi lewe rozpoznaje się po stronie zawiasów: na rzucie skrzydło przylega do lewego fragmentu muru. Węgarek jest pokazany jako uskoki (wcięcia) w narożnikach ościeża od strony otworu. Na rysunku widać zarówno przyleganie skrzydła do lewej strony, jak i charakterystyczne wcięcia, więc są to drzwi lewe z węgarkiem.

Pełne wyjaśnienie:

Na rysunkach budowlanych drzwi rozwierane jednoskrzydłowe przedstawia się zwykle na rzucie poziomym jako: fragment ściany (często z kreskowaniem), linię skrzydła oraz łuk pokazujący kierunek otwierania. Aby poprawnie odpowiedzieć, trzeba rozstrzygnąć dwie cechy: stronę (lewe/prawe) i obecność węgarka.

1) Lewe czy prawe?
O rozróżnieniu decyduje strona zawiasów (czyli to, do którego boku ościeża "dochodzi" skrzydło na rzucie). Jeżeli na rzucie skrzydło jest osadzone przy lewym fragmencie muru/ościeża, oznacza to drzwi lewe. Sam łuk mówi o kierunku ruchu skrzydła, ale nie zastępuje sprawdzenia strony zawiasów.

2) Z węgarkiem czy bez węgarka?
Węgarek to uskok (wcięcie) w ościeżu, który tworzy charakterystyczne "podcięcie" przy otworze. Na rysunku technicznym przejawia się to jako wcięcia/uskoki w narożnikach fragmentów muru od strony otworu. Gdy węgarka nie ma, zakończenie ściany przy otworze jest proste (prostokątne).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Odpowiedzi z określeniem "prawe" nie pasują, bo skrzydło nie jest związane z prawą stroną ościeża; zawiasy nie wypadają po prawej stronie rysunku.
  • Odpowiedzi "bez węgarka" odpadają, ponieważ na rysunku widać uskoki w narożnikach ościeża, czyli cechę drzwi osadzonych z węgarkiem.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw znajdź stronę zawiasów (gdzie "stoi" skrzydło przy murze), dopiero potem oceń detal ościeża (czy są uskoki). To ogranicza typowy błąd polegający na odczycie tylko z łuku otwarcia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Drzwi lewe to takie, w których zawiasy są po lewej stronie przy przyjętym kierunku patrzenia (od strony, z której drzwi otwierają się "do siebie"). Na rzucie poziomym sprawdza się, do którego boku ościeża przylega skrzydło: jeśli do lewego, są to drzwi lewe.
Łuk pokazuje głównie kierunek otwierania (w którą stronę obraca się skrzydło), ale nie zawsze jednoznacznie zastępuje analizę strony zawiasów. Stronę lewą/prawą ustala się przez to, gdzie na rzucie jest "oś obrotu" skrzydła, czyli przy którym fragmencie muru jest zawiasowanie.
Węgarek to uskok (wcięcie) w ościeżu otworu drzwiowego, tworzący architektoniczne obramowanie i "oparcie" dla ościeżnicy. Na rysunku często widać go jako charakterystyczne wcięcia w narożnikach przy otworze, zamiast prostych krawędzi ściany.
Drzwi z węgarkiem mają na rysunku zaznaczone uskoki/wcięcia w narożnikach ościeża od strony otworu. Drzwi bez węgarka pokazuje się z prostym zakończeniem ściany przy otworze (bez tych wcięć). To detal, który łatwo pominąć przy szybkim czytaniu rysunku.
Jest to ważne m.in. przy przygotowaniu otworów, doborze i montażu ościeżnicy oraz przy kosztorysowaniu, bo wykonanie węgarków może oznaczać dodatkowe prace przy murze lub wykończeniu. Błędne odczytanie może skutkować problemami z osadzeniem stolarki.
Najczęstsze pomyłki wynikają z patrzenia z niewłaściwej strony oraz z mentalnego "obracania" rysunku. Uczniowie czasem sugerują się tylko łukiem otwierania, ignorując stronę zawiasów. Pomaga zasada: najpierw szukam zawiasów, dopiero potem analizuję kierunek otwierania.
Nie. Ościeżnica to element stolarki (rama), do którego mocuje się skrzydło. Węgarek to ukształtowanie ościeża w murze (uskok). Na rysunku węgarek wynika z geometrii ściany przy otworze, a ościeżnica bywa oznaczana inaczej lub w większej skali detalu.
Stronę zawiasów odczytuje się po tym, do którego boku ościeża przylega linia skrzydła i gdzie jest jego punkt obrotu. Jeżeli skrzydło jest "oparte" o lewy fragment muru, zawiasy są po lewej, a więc drzwi są lewe. Analogicznie dla strony prawej.
Krok 1: rozpoznaj otwór w ścianie (fragmenty muru).
Krok 2: znajdź linię skrzydła i stronę, przy której jest osadzone (to strona zawiasów).
Krok 3: sprawdź łuk (kierunek otwarcia).
Krok 4: oceń narożniki ościeża: uskoki oznaczają węgarek.
Choć dotyczy stolarki, w praktyce robót żelbetowych i murowych ważne jest poprawne przygotowanie otworów, współpraca z innymi branżami i kontrola zgodności z projektem. Złe odczytanie strony drzwi lub detalu ościeża może prowadzić do kolizji, poprawek i opóźnień na budowie.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Drzwi lewe rozpoznaje się po stronie zawiasów: na rzucie skrzydło przylega do lewego fragmentu muru."

Źródła:

  • PN-ISO 7518: Rysunki budowlane – Zasady ogólne przedstawiania (odniesienie do zasad oznaczeń i przedstawiania na rysunkach budowlanych).
  • PN-ISO 3766: Rysunki budowlane – Uproszczone przedstawianie (odniesienie do uproszczonych symboli elementów na rzutach).

Materiały:

  • PN-ISO 7518 – zasady ogólne przedstawiania w rysunkach budowlanych (część dotycząca symboli i przedstawiania elementów)
  • PN-ISO 3766 – uproszczone przedstawianie na rysunkach budowlanych
  • Podręczniki i atlasy "rysunek budowlany" (dział: oznaczenia stolarki okiennej i drzwiowej)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego