KWALIFIKACJA GIW5 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 39.
Na rysunku przedstawiono schemat osadnika stożkowego. Wydajność masowa wylewu tego osadnika wynosi
Ilustracja przedstawia schemat osadnika stożkowego, który jest częścią egzaminu zawodowego dla operatora maszyn i urządzeń
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wydajność masową wylewu wyznacza się z danych odczytanych ze schematu osadnika (strumień oraz parametry zawiesiny) i przelicza na Mg/h. Po prawidłowym zastosowaniu bilansu masy oraz konwersji jednostek otrzymuje się wartość 8 Mg/h dla wylewu.

Pełne wyjaśnienie:

W osadniku stożkowym (zagęszczaczu) strumienie wyjściowe zwykle obejmują: przelew (bardziej klarowna ciecz) oraz wylew (zagęszczona zawiesina/odpływ dolny). Pytanie dotyczy wydajności masowej wylewu, czyli strumienia masy wyprowadzanej z dolnej części aparatu w jednostce czasu, wyrażonego w Mg/h.

Aby policzyć tę wielkość, korzysta się z informacji podanych na schemacie (typowo są to: strumień objętościowy wylewu lub strumień objętościowy zasilania i rozdział strumieni, a także parametry składu: stężenie części stałych, gęstość, ewentualnie udział masowy/objętościowy). Następnie wykonuje się bilans masy dla strumienia, którego dotyczy pytanie.

W praktyce obliczenie sprowadza się do kroków:

  • odczytania właściwego strumienia przypisanego do wylewu (nie do przelewu),
  • ustalenia, czy liczymy masę części stałych, czy masę całej zawiesiny (w zadaniach egzaminacyjnych najczęściej chodzi o masę transportowanego urobku/części stałych w strumieniu),
  • przeliczenia strumienia objętości na masowy z użyciem gęstości i/lub stężenia,
  • konwersji jednostek do Mg/h.

Odpowiedź "8 Mg/h" jest poprawna, ponieważ wynika z prawidłowego wykorzystania danych z rysunku oraz poprawnych przeliczeń jednostek na strumień masy w czasie.

Pozostałe wartości są typowymi wynikami błędów: 52 Mg/h i 73 Mg/h mogą pochodzić z podstawienia danych z niewłaściwego strumienia (np. zasilania lub przelewu) albo z pominięcia stężenia; 136 Mg/h bywa skutkiem zdublowania przeliczenia (np. razy 2) lub błędnej konwersji czasu (sekundy/minuty/godziny). Na egzaminie warto zawsze dopisać jednostki przy każdym etapie rachunku i sprawdzić, czy wynik jest przypisany do właściwego wylotu aparatu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Osadnik stożkowy to aparat do sedymentacji i zagęszczania zawiesin. Cząstki stałe opadają grawitacyjnie, a ciecz klarowniejsza odpływa górą. W zakładach przeróbczych służy do rozdziału fazy stałej od wody procesowej i stabilizacji obiegów wodnych.
Wylew to dolny odpływ z osadnika, zwykle o większym zagęszczeniu części stałych niż zasilanie. To nim usuwa się osad/zagęszczoną zawiesinę do dalszego odwadniania lub transportu. Nie należy mylić go z przelewem, który jest górnym odpływem cieczy.
Najpierw ustala się strumień dotyczący wylewu (np. objętościowy) oraz parametry zawiesiny (gęstość, stężenie). Potem przelicza się strumień na masowy i konwertuje jednostki na Mg/h. Kluczowe jest, czy liczona jest masa całej zawiesiny czy masa części stałych.
Na schematach oba strumienie są często pokazane podobnymi strzałkami, a różnią się miejscem wyprowadzenia i opisem. Mechaniczna pomyłka powoduje użycie niewłaściwych danych (np. innego przepływu lub stężenia), co daje duże odchylenia wyniku. Zawsze sprawdzaj kierunek i opis strumienia.
W obliczeniach spotyka się m.in. kg/s, kg/h, t/h, Mg/h oraz m³/h. Typowe błędy to brak przeliczenia czasu na godzinę lub pomylenie ton z megagramami (w praktyce 1 t = 1 Mg, ale problemem bywa przejście z kg). Warto prowadzić rachunek z jednostkami w każdym kroku.
Nie zawsze. "Wydajność masowa" może oznaczać strumień masy całej mieszaniny lub strumień masy fazy stałej w tej mieszaninie. W przeróbce kopalin często interesuje nas masa urobku (części stałych), ale należy kierować się treścią zadania i opisami parametrów na schemacie.
Porównaj rząd wielkości z danymi zasilania (jeśli są na schemacie) i upewnij się, że wylew nie przekracza masy dopływającej do układu. Zwróć uwagę, że zwiększenie stężenia w wylewie zwykle oznacza mniejszy strumień objętości, ale podobną lub mniejszą masę całkowitą niż na zasilaniu.
Najczęściej potrzebne są: przepływ (zasilania lub wylewu), stężenie części stałych (lub udział masowy/objętościowy), gęstość fazy stałej i/lub zawiesiny oraz informacja, którego strumienia dotyczy pytanie. Bez tych danych nie da się jednoznacznie policzyć wydajności masowej.
Najczęstsze to: brak konwersji do godzin, pomylenie gęstości (np. wody z gęstością zawiesiny), użycie stężenia z innego strumienia (przelew zamiast wylew), oraz nieuwzględnienie, czy liczymy masę części stałych. Pomaga zapis bilansu w jednym miejscu i kontrola jednostek.
Ćwicz schematy: zawsze oznaczaj strumienie (zasilanie, przelew, wylew) i dopisuj jednostki. Rozwiązuj zadania na przeliczanie m³/h → Mg/h z użyciem gęstości i stężenia. Trenuj też kontrolę wyniku (czy suma strumieni i bilans masy mają sens fizyczny).
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Wydajność masową wylewu wyznacza się z danych odczytanych ze schematu osadnika (strumień oraz parametry zawiesiny) i przelicza na Mg/h."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z przeróbki mechanicznej kopalin: klasyfikacja i sedymentacja
  • Instrukcje ruchu i DTR osadników/klasyfikatorów stosowanych w zakładach przeróbczych
  • Zadania rachunkowe z bilansów masowych w układach zawiesinowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego