KWALIFIKACJA ELM6 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 13.
Na rysunku zamieszczony jest symbol graficzny
Ilustracja przedstawia schemat pneumatyczny, który jest używany w kontekście egzaminu zawodowego dla technika mechatronika,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zespół przygotowania powierza (praktycznie: przygotowania sprężonego powietrza) to element kondycjonujący medium przed układem wykonawczym: filtruje, redukuje/stabilizuje ciśnienie i często smaruje. Symbol takiego zespołu różni się od magazynowania (akumulator), źródła przepływu (pompa) i przetworników sygnałów.

Pełne wyjaśnienie:

W układach pneumatycznych przed elementami wykonawczymi (np. rozdzielaczami i siłownikami) stosuje się zespół przygotowania sprężonego powietrza. Jego zadaniem jest zapewnienie medium o wymaganej jakości i parametrach, aby układ pracował powtarzalnie i z mniejszym zużyciem.

Najczęściej w praktyce (również w mechatronice przemysłowej) taki zespół realizuje funkcje:

  • filtracji – usuwanie zanieczyszczeń i kondensatu,
  • redukcji i stabilizacji ciśnienia – ustawienie wymaganego ciśnienia roboczego,
  • smarowania (jeśli wymagane) – podawanie mgły olejowej do elementów, które tego potrzebują.

Dlatego symbol graficzny zespołu przygotowania powietrza jest kojarzony z "pakietem" przygotowującym medium, a nie z urządzeniem gromadzącym energię czy wytwarzającym przepływ.

Odpowiedź "akumulatora pneumatycznego" jest nieprawidłowa, bo akumulator (zbiornik) służy głównie do magazynowania sprężonego powietrza i wyrównywania poboru, a nie do jego kondycjonowania (filtracji/redukcji/smarowania).

Odpowiedź "pompy hydraulicznej" jest nieprawidłowa, ponieważ pompa jest typowym źródłem przepływu i ciśnienia w hydraulice; w pneumatyce analogiczną rolę pełni sprężarka, a zespół przygotowania powietrza nie jest źródłem energii, tylko elementem przygotowującym medium.

Odpowiedź "przetwornika pneumoelektrycznego" także nie pasuje: przetwornik dotyczy zamiany wielkości (np. ciśnienia) na sygnał elektryczny dla automatyki, natomiast zespół przygotowania powietrza działa bezpośrednio na parametry medium w przewodzie zasilającym.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na schemacie widzisz symbol sugerujący "pakiet" elementów obsługujących jakość/ciśnienie powietrza przed resztą instalacji, rozważ właśnie zespół przygotowania sprężonego powietrza (filtr–reduktor–smarownica), a nie zbiornik, pompę czy przetwornik.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

To zestaw elementów montowanych na zasilaniu układu pneumatycznego, które poprawiają jakość i parametry sprężonego powietrza.

Najczęściej obejmuje filtr, reduktor ciśnienia i (opcjonalnie) smarownicę, aby siłowniki i zawory działały poprawnie i dłużej.

Typowy zestaw to: filtr (usuwa zanieczyszczenia/kondensat), reduktor (ustawia i stabilizuje ciśnienie) oraz smarownica (podaje mgłę olejową, gdy wymagają tego elementy wykonawcze).
Ponieważ siłowniki i rozdzielacze są wrażliwe na brud, wodę i wahania ciśnienia. Przygotowane powietrze zmniejsza zużycie, ogranicza zacięcia i pomaga utrzymać powtarzalną prędkość oraz siłę działania siłownika w aplikacjach mechatronicznych.
Akumulator (zbiornik) kojarzy się z magazynowaniem sprężonego powietrza i stabilizacją poboru, a nie z "obróbką" medium. Zespół przygotowania powietrza jest związany z funkcjami jakości i nastawy ciśnienia (filtracja/redukcja/smarowanie) przed właściwym układem.
Najczęściej myli się elementy o podobnym ogólnym kształcie, nie analizując funkcji symbolu. Pomaga podejście: najpierw określ, czy symbol dotyczy przygotowania medium, magazynowania, źródła energii czy pomiaru/przetwarzania.
Reduktor pozwala ustawić wymagane ciśnienie robocze i ogranicza wahania ciśnienia zasilania. Dzięki temu układ wykonawczy pracuje stabilniej, a ryzyko uszkodzeń elementów pneumatycznych i błędów ruchu w systemie mechatronicznym jest mniejsze.
Nie zawsze. W wielu nowoczesnych układach stosuje się elementy niewymagające smarowania lub zalecane jest powietrze bezolejowe. Smarownicę stosuje się wtedy, gdy producent konkretnych elementów (np. narzędzi pneumatycznych) tego wymaga i gdy utrzymuje się stałe warunki eksploatacji.
Najczęściej w maszynach i liniach produkcyjnych z napędami pneumatycznymi: manipulatory, chwytaki, siłowniki pozycjonujące, układy docisku i sortowania. Jest to jeden z pierwszych elementów przy wejściu zasilania pneumatycznego do maszyny.
Typowe objawy to: niestabilna praca siłowników, spadki prędkości i siły, częste zacięcia zaworów, przyspieszone zużycie uszczelnień oraz pojawianie się wody i zanieczyszczeń w instalacji. W praktyce warto sprawdzić filtr, odwadnianie i nastawę reduktora.
Ucz się symboli w kontekście funkcji elementów: zasilanie, przygotowanie medium, sterowanie, wykonawstwo i pomiar. Ćwicz czytanie prostych schematów oraz rozpoznawanie zestawów (np. filtr–reduktor–smarownica). Na egzaminie analizuj symbol "krok po kroku", nie po skojarzeniu.
info

Około 43% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Zespół przygotowania powierza (praktycznie: przygotowania sprężonego powietrza) to element kondycjonujący medium przed układem wykonawczym: filtruje, redukuje/stabilizuje ciśnienie i często smaruje."

Źródła:

  • ISO 1219-1, Fluid power systems and components — Graphical symbols and circuit diagrams — Part 1: Graphical symbols (norma dot. symboli pneumatycznych/hydraulicznych)
  • ISO 1219-2, Fluid power systems and components — Graphical symbols and circuit diagrams — Part 2: Circuit diagrams (zasady stosowania symboli na schematach)

Materiały:

  • Tablice/słowniki symboli pneumatycznych i hydraulicznych używane na schematach
  • Instrukcje producentów FRL (filtr–reduktor–smarownica) i opisy funkcji elementów
  • Materiały dydaktyczne z podstaw pneumatyki: przygotowanie sprężonego powietrza i zasady budowy układów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego