KWALIFIKACJA BUD13 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 26.
Na wykonanie 100 m² nawierzchni z kostki betonowej o grubości 8 cm na podsypce piaskowej z wypełnieniem spoin piaskiem zużywa się 9,58 m³ piasku. Ile piasku należy zabezpieczyć w celu wykonania takiej nawierzchni na jezdni o długości 50 m i szerokości 3 m?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicz pole jezdni: 50 m × 3 m = 150 m². Zużycie piasku wynosi 9,58 m³ na 100 m², więc dla 150 m² potrzeba 1,5 razy więcej: 9,58 × 1,5 = 14,37 m³. Pozostałe wyniki są skutkiem błędnej skali (100×) lub złego przeliczenia proporcji.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano zużycie piasku odniesione do 100 m² nawierzchni: 9,58 m³/100 m². Trzeba więc policzyć, jaką powierzchnię ma projektowana jezdnia, a następnie przeliczyć zużycie metodą proporcji.

1) Pole jezdni
Jezdnia ma kształt prostokąta, więc:
50 m × 3 m = 150 m².

2) Przeliczenie zużycia "na 100 m²"
Skoro 100 m² wymaga 9,58 m³ piasku, to 150 m² wymaga:
150/100 = 1,5 porcji "po 100 m²".
Zatem 9,58 m³ × 1,5 = 14,37 m³.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 479,00 m³: to wynik nielogicznie duży jak na 150 m²; zwykle powstaje z błędnego przeskalowania danych (np. potraktowania wartości 9,58 jako "na 1 m²" i późniejszego mnożenia bez kontroli sensowności).
  • 1437,00 m³: typowy skutek przesunięcia przecinka lub pomnożenia przez 100 zamiast przez 1,5; to błąd skali wynikający z nieuwagi przy zapisie "na 100 m²".
  • 4,79 m³: najczęściej efekt podzielenia przez 2 zamiast pomnożenia przez 1,5 albo użycia błędnego pola (np. 50 m × 1 m).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonaj szybkie oszacowanie. Skoro 150 m² to o 50% więcej niż 100 m², wynik powinien być o 50% większy niż 9,58 m³, czyli około 14–15 m³. To pozwala od razu odrzucić wartości rzędu setek lub tysięcy m³.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Powierzchnię prostokąta liczysz jako iloczyn długości i szerokości: 50 m × 3 m = 150 m². To kluczowy krok, bo dalsze przeliczenie zużycia piasku jest podane w odniesieniu do powierzchni (m²), a nie do długości (m).
To informacja normatywna "na jednostkę powierzchni": gdy ułożysz 100 m² opisanej nawierzchni, średnio zużyjesz łącznie 9,58 m³ piasku (podsypka + wypełnienie spoin). Dla innej powierzchni przeliczasz tę wartość proporcjonalnie.
Dzielisz wymaganą powierzchnię przez 100 m², aby uzyskać mnożnik: 150/100 = 1,5. Następnie mnożysz zużycie jednostkowe: 9,58 m³ × 1,5 = 14,37 m³. To klasyczna proporcja wprost.
m² opisuje powierzchnię nawierzchni, natomiast piasek jest materiałem objętościowym, więc planuje się go w metrach sześciennych (m³). Najpierw liczysz m² jezdni, a potem przeliczasz na objętość piasku według zużycia m³/100 m².
W przedstawionym zadaniu nie liczysz objętości z geometrii warstw, tylko korzystasz z podanego zużycia 9,58 m³/100 m², które już uwzględnia konkretną technologię i parametry (m.in. grubość). Dlatego grubość jest elementem opisu normy zużycia.
Najczęstsze pomyłki to: pominięcie dzielenia przez 100 (traktowanie danych jak "na 1 m²"), pomnożenie przez 100 zamiast przez 1,5, oraz błędy w polu (np. 50+3 zamiast 50×3). Pomaga kontrola sensowności wyniku przez szybkie oszacowanie.
Użyj oszacowania: 150 m² to 1,5 razy 100 m², więc wynik powinien być 1,5 razy większy niż 9,58 m³. 9,58 ≈ 10, a 10 × 1,5 = 15, więc poprawny wynik powinien być blisko 15 m³, a nie setek czy tysięcy m³.
W praktyce często planuje się zapas na straty (rozsyp, nierówności podłoża, zagęszczenie, transport), ale w zadaniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się wartości dokładnie z danych i liczy "na czysto", o ile nie podano procentu zapasu. Zawsze czytaj polecenie.
Podsypkę piaskową stosuje się jako warstwę wyrównującą i ułatwiającą prawidłowe ułożenie kostki oraz przenoszenie obciążeń na niższe warstwy konstrukcyjne. W technologii brukarskiej ważne jest też prawidłowe wypełnienie spoin, bo stabilizuje nawierzchnię.
Choć operator nie zawsze wykonuje kosztorys, w praktyce musi rozumieć przedmiar: ile materiału dowieźć, jak zaplanować rozładunek i składowanie oraz jak ograniczyć przestoje sprzętu. Umiejętność przeliczeń pomaga ocenić, czy dostawa materiału jest zgodna z planem robót.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 64% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że najpierw oblicz pole jezdni: 50 m × 3 m = 150 m².

Źródła:

  • Wikipedia: "Pole powierzchni" (zależność pole prostokąta), https://pl.wikipedia.org/wiki/Pole_powierzchni - dostęp 2026-03-02
  • Wikipedia: "Proporcja (matematyka)" (przeliczanie wielkości wprost proporcjonalnych), https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcja - dostęp 2026-03-02
  • Wikipedia: "Metr sześcienny" (znaczenie jednostki objętości m³), https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_sze%C5%9Bcienny - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały szkolne z matematyki zawodowej: proporcje i obliczenia praktyczne
  • Podręczniki/opracowania do robót brukarskich i przedmiarowania robót drogowych (sekcje: podsypki, spoiny, zużycia jednostkowe)
  • Karty ćwiczeń z obliczeń budowlanych: pole, objętość, przeliczenia jednostek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego