W silniku z zapłonem samoczynnym (ZS) parametry moment obrotowy i moc osiągają swoje maksima przy różnych prędkościach obrotowych. W typowych charakterystykach silnika maksymalny moment występuje przy niższych/średnich obrotach, natomiast maksymalna moc przy wyższych obrotach.
Jeżeli pytanie odnosi "najkorzystniejszy" do sprawności (w praktyce często rozumianej jako korzystna ekonomika pracy i dobre wykorzystanie energii paliwa), to szuka się takiego zakresu obrotów, w którym silnik pracuje efektywnie: ma dobrą elastyczność (wysoki moment), a jednocześnie nie jest jeszcze "kręcony" w obszar, gdzie rosną straty mechaniczne i pogarsza się efektywność.
Z tego powodu poprawna odpowiedź wskazuje przedział pomiędzy prędkością obrotową maksymalnego momentu obrotowego a prędkością obrotową maksymalnej mocy. Taki zapis ma sens jako "przedział pracy", bo obejmuje obszar, w którym silnik zapewnia dobre oddawanie energii na wał korbowy w szerokim zakresie obciążeń.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?
- Wariant z "minimalnej mocy i maksymalnego momentu obrotowego" łączy punkt korzystny (max moment) z punktem, który nie jest kryterium wyboru korzystnego zakresu (min moc zwykle dotyczy skrajnie niskich obrotów/małego obciążenia, gdzie sprawność nie musi być najlepsza).
- Wariant z "maksymalnej mocy i minimalnego momentu obrotowego" miesza skrajnie wysokie obroty (max moc) z obszarem niskiego momentu, co nie opisuje stabilnego, efektywnego zakresu pracy.
- Wariant z "minimalnej mocy i minimalnego momentu obrotowego" wskazuje dwa minima, które z definicji nie opisują korzystnego zakresu dla sprawności ani dla praktycznej eksploatacji.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się sformułowanie "zakres obrotów między … a …", najpierw ustal, czy chodzi o dwa punkty charakterystyczne pracy silnika. W silnikach ZS najczęściej sensowny "zakres użytkowy" wyznaczają okolice maksimum momentu oraz maksimum mocy.
