W recepturze aptecznej stopień rozdrobnienia surowca roślinnego ma bezpośredni wpływ na szybkość i wydajność ekstrakcji substancji czynnych podczas sporządzania naparów i odwarów. Dlatego farmakopealne wytyczne określają, przez jakie sito należy przesiać suchy, rozdrobniony surowiec przed wykonaniem przetworu.
Korzeń wymiotnicy (Radix Ipecacuanhae) zawiera alkaloidy (m.in. emetynę i cefelinę). Z tego powodu jest traktowany jako surowiec alkaloidowy. W praktyce oznacza to, że decyduje klasyfikacja chemiczna (rodzaj i "siła" substancji czynnych), a nie sama klasyfikacja morfologiczna (np. "to jest korzeń").
Zgodnie z zasadami doboru sit dla odwarów:
- liście, kwiaty, zioła oraz korzeń prawoślazu przesiewa się przez sito 3,15 mm,
- typowe korzenie, kłącza i kory przesiewa się przez sito 1,6 mm,
- owoce, nasiona oraz surowce alkaloidowe (a także surowce z glikozydami kardenolidowymi) przesiewa się przez sito 0,5 mm.
Dlatego odpowiedź "0,5 mm" jest poprawna: wynika z przynależności korzenia wymiotnicy do grupy surowców alkaloidowych, dla których wymaga się drobniejszego rozdrobnienia.
Pozostałe propozycje są błędne, bo odnoszą się do innych grup surowców lub do zbyt grubego rozdrobnienia. Odpowiedź "1,6 mm" kusi, ponieważ kojarzy się z regułą dla korzeni, kłączy i kory, ale pomija kluczowy wyjątek: surowce alkaloidowe mają własną, bardziej restrykcyjną kategorię. "0,8 mm" nie odpowiada wskazanym sitom w podanych zasadach, a "3,15 mm" dotyczy liści, kwiatów, ziół i korzenia prawoślazu, więc jest zdecydowanie za duże dla surowca alkaloidowego.
