KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 35.
Niedopuszczalne jest budowanie rurociągów metanowych w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rurociągi metanowe nie powinny być prowadzone w szybach wdechowych, ponieważ prąd wdechowy doprowadza świeże powietrze do kopalni. Umieszczenie tam instalacji metanowej zwiększa ryzyko rozprzestrzeniania domieszek gazów i utrudnia utrzymanie właściwej jakości powietrza w dopływie do wyrobisk.

Pełne wyjaśnienie:

W układzie wentylacji kopalni podziemnej kluczowe jest rozdzielenie dróg doprowadzania świeżego powietrza od dróg, którymi odprowadzane jest powietrze zużyte (mogące zawierać domieszki gazów, w tym metanu). Szyby wdechowe pełnią rolę podstawowej drogi dopływu świeżego powietrza do wyrobisk, dlatego dąży się do tego, aby na tej drodze minimalizować źródła potencjalnego zanieczyszczenia oraz ograniczać elementy infrastruktury, które mogłyby sprzyjać niepożądanym domieszkom lub komplikować prowadzenie akcji wentylacyjnych.

Odpowiedź "szybach wdechowych" jest właściwa, bo prowadzenie rurociągu metanowego w miejscu, gdzie powietrze jest doprowadzane do kopalni, jest sprzeczne z zasadą ochrony prądu świeżego powietrza. W razie nieszczelności, rozszczelnienia armatury lub błędów eksploatacyjnych metan mógłby zostać wprowadzony do strumienia, który zasila kolejne rejony, co zwiększa ryzyko zagrożenia wybuchem i utrudnia kontrolę warunków gazowych.

Odpowiedź "szybach wydechowych" jest myląca, ponieważ wydech stanowi drogę odprowadzania powietrza zużytego; intuicyjnie można uznać, że to tam "pasuje" wszystko, co związane z gazami, ale pytanie dotyczy miejsca niedopuszczalnego, a kluczowe jest chronienie dopływu świeżego powietrza.

Odpowiedzi "chodnikach nadścianowych" i "chodnikach podścianowych" mogą kojarzyć się z rejonem ściany i odmetanowaniem, jednak same nazwy chodników nie przesądzają o tym, że budowa rurociągu jest zawsze niedopuszczalna. W praktyce ocena prowadzenia infrastruktury w rejonie ściany zależy od przyjętej organizacji przewietrzania, lokalnych zagrożeń i rozwiązań technicznych. W tym pytaniu wyróżnikiem jest funkcja wdechowa szybu, czyli ochrona prądu świeżego powietrza.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawia się "wdechowy/wydechowy", najpierw przypomnij sobie, gdzie jest świeże powietrze. Zasadą bezpieczeństwa jest, aby droga dopływu była możliwie "czysta" i przewidywalna.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Rurociąg metanowy to instalacja służąca do odprowadzania metanu (zwykle w ramach odmetanowania) z rejonów zagrożonych do miejsca bezpiecznego zagospodarowania lub odprowadzenia. Jego trasa i lokalizacja muszą uwzględniać wentylację, ryzyko nieszczelności oraz wymagania bezpieczeństwa.
Szyb wdechowy doprowadza świeże powietrze do kopalni. Jeśli na tej drodze pojawi się źródło domieszki gazów (np. w razie nieszczelności instalacji metanowej), zanieczyszczone powietrze może zasilić wiele rejonów naraz. Dlatego prąd wdechowy chroni się szczególnie.
Najprościej: wdechowy = dopływ świeżego powietrza do wyrobisk, wydechowy = odpływ powietrza zużytego na powierzchnię. W zadaniach testowych warto zawsze powiązać "wdech" z ochroną jakości powietrza doprowadzanego, a "wydech" z drogą odprowadzania mieszanin po przewietrzeniu.
Nie jest to reguła "zawsze". Lokalizacja zależy od organizacji przewietrzania, rozwiązań odmetanowania i warunków lokalnych. Pytania egzaminacyjne często sprawdzają zasadę ogólną: nie wolno pogarszać bezpieczeństwa na drodze dopływu świeżego powietrza, więc miejsca wdechowe są szczególnie ograniczane.
Nieszczelność może wprowadzać metan do wyrobiska i lokalnego strumienia powietrza. Skutkiem bywa przekroczenie dopuszczalnych stężeń, wzrost ryzyka wybuchu oraz utrudnienia w prowadzeniu wentylacji i kontroli atmosfery. Dlatego ważna jest szczelność, monitoring i właściwa trasa instalacji.
To wyrobiska w rejonie ściany, usytuowane odpowiednio nad i pod ścianą w układzie eksploatacyjnym. Pełnią funkcje transportowe, wentylacyjne i organizacyjne. W zadaniach testowych same nazwy nie mówią jeszcze, czy infrastruktura jest dopuszczalna — trzeba powiązać je z układem przewietrzania.
Najczęstsze są pomyłki terminologiczne (wdech/wydech) i wybór odpowiedzi "na skróty" przez skojarzenie: metan = wydech. Warto zatrzymać się na chwilę i przypomnieć funkcję prądu świeżego powietrza: jego droga ma być możliwie wolna od dodatkowych źródeł zanieczyszczeń.
Tak, bo prowadzenie instalacji metanowych jest elementem bezpieczeństwa pracy i organizacji eksploatacji. W praktyce obowiązują procedury zakładowe i wymagania wynikające z przepisów dotyczących ruchu zakładu górniczego oraz zagrożeń naturalnych. Na egzaminie zwykle sprawdza się zasady ogólne i typowe zakazy.
Skup się na: kierunkach prądów powietrza (wdech/wydech), roli szybów i wyrobisk, podstawowych zasadach ograniczania zagrożeń metanowych oraz typowych rozwiązaniach organizacyjnych w rejonie ściany. Pomaga też rysowanie prostych schematów przewietrzania i trasy instalacji.
Gdy pytanie dotyczy miejsca "niedopuszczalnego" lub "najbardziej niebezpiecznego", zwykle chodzi o zasadę bezpieczeństwa: chroń dopływ świeżego powietrza i minimalizuj ryzyko rozprzestrzenienia zagrożenia na wiele rejonów. Wtedy analiza funkcji wyrobiska jest ważniejsza niż detale konstrukcyjne.
info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Rurociągi metanowe nie powinny być prowadzone w szybach wdechowych, ponieważ prąd wdechowy doprowadza świeże powietrze do kopalni."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z wentylacji kopalń i zagrożeń naturalnych (metan)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące odmetanowania i prowadzenia rurociągów metanowych
  • Podręczniki/kompendia z zakresu bezpieczeństwa pracy w górnictwie podziemnym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego