KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 24.
Objawem pożaru podziemnego nie jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Typowe objawy pożaru podziemnego to m.in. obecność dymu w powietrzu kopalnianym, "pocenie się" ociosów i stropu oraz pojawienie się tlenku węgla jako produktu spalania. Odpryskiwanie węgla z calizny może wynikać z innych zjawisk geomechanicznych i nie jest charakterystycznym objawem pożaru.

Pełne wyjaśnienie:

W wyrobiskach górniczych pożar podziemny (w tym pożar endogeniczny związany z samozagrzewaniem) daje symptomy, które wynikają bezpośrednio z procesu utleniania i spalania oraz zmian warunków cieplno-wilgotnościowych.

"Utrzymywanie się w powietrzu kopalnianym dymów" jest klasycznym sygnałem, że w rejonie wyrobisk powstają produkty spalania. Dym ogranicza widoczność, zmienia zapach powietrza i zwykle towarzyszy mu podwyższona temperatura oraz pogorszenie warunków oddychania.

"Pocenie się ociosów i stropu" (czyli widoczne zawilgocenie, skraplanie) może występować, gdy następuje ogrzewanie górotworu i powietrza, a para wodna kondensuje na chłodniejszych powierzchniach. To zjawisko jest często opisywane jako jeden z praktycznych objawów rozwijającego się zagrożenia pożarowego.

"Pojawienie się tlenku węgla" jest ważnym wskaźnikiem pożaru, ponieważ CO jest typowym produktem niepełnego spalania. W praktyce górniczej wzrost stężenia CO wymaga traktowania sytuacji jako potencjalnie bardzo niebezpiecznej i uruchamia działania zgodne z procedurami bezpieczeństwa (pomiary, lokalizacja źródła, ograniczenie narażenia ludzi).

Natomiast "odpryskiwanie węgla z calizny" nie jest objawem specyficznym dla pożaru. Może być związane z naprężeniami górotworu, urabianiem, wpływami eksploatacji, a także innymi zagrożeniami geodynamicznymi. Dlatego samo odpryskiwanie nie stanowi typowego, rozpoznawczego symptomu pożaru podziemnego.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o objawy pożaru szukaj odpowiedzi związanych z dymem, gazami pożarowymi (np. CO) oraz efektami cieplno-wilgotnościowymi, a ostrożnie traktuj zjawiska typowo mechaniczne górotworu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Typowe objawy to m.in. pojawienie się dymu, zmiana zapachu powietrza oraz wzrost stężeń gazów pożarowych (np. tlenku węgla). Często obserwuje się też efekty cieplne i wilgotnościowe, takie jak skraplanie i zawilgocenie ociosów.
Tlenek węgla (CO) jest typowym produktem niepełnego spalania, więc jego pojawienie się lub wzrost stężenia może wskazywać na proces spalania lub intensywnego utleniania. W praktyce górniczej CO traktuje się jako sygnał alarmowy wymagający szybkiej oceny sytuacji.
"Pocenie" to widoczne zawilgocenie i skraplanie na powierzchniach ociosów lub stropu. Może wystąpić, gdy powietrze i górotwór są ogrzewane, a para wodna kondensuje na chłodniejszych elementach wyrobiska. Nie jest to jedyny dowód pożaru, ale bywa istotnym sygnałem.
Nie zawsze, ale jest to objaw wysokiego ryzyka. Dym może mieć różne źródła, jednak w warunkach podziemnych należy go traktować jako potencjalny objaw pożaru do czasu wykluczenia zagrożenia. Kluczowe są dodatkowe obserwacje, pomiary oraz postępowanie zgodne z procedurami.
Odpryskiwanie węgla może wynikać z naprężeń górotworu, wpływów eksploatacji, urabiania lub innych zjawisk geomechanicznych. Nie jest ono bezpośrednio związane z produktami spalania (dymem, gazami) ani z charakterystycznymi efektami cieplnymi, dlatego nie jest uznawane za typowy symptom pożaru.
W kontekście pożarów i procesów spalania szczególnie istotne są gazy pożarowe, zwłaszcza tlenek węgla (CO). W praktyce analizuje się również inne składniki powietrza kopalnianego w ramach kontroli wentylacyjnej, ale to CO jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych sygnałów pożaru.
W zadaniach testowych "pocenie" bywa przypisane zagrożeniu pożarowemu, ale wilgoć może też wynikać z naturalnych warunków klimatycznych, dopływu wody lub zmian wentylacji. Błąd pojawia się, gdy uczeń uznaje każdy objaw wilgoci za pożar bez powiązania go z innymi symptomami, np. dymem i CO.
Objawy pożaru są zwykle związane z produktami spalania i zmianami składu powietrza (dym, CO) oraz z efektami cieplnymi. Zjawiska geomechaniczne częściej manifestują się mechanicznie: trzaski, odpryski, zawały, deformacje obudowy. Na egzaminie szukaj odpowiedzi "gazowo-dymowych", gdy mowa o pożarze.
Najczęstszy błąd to nieuwaga na słowo "nie" i wybór odpowiedzi prawdziwej zamiast wykluczenia. Drugi błąd to kierowanie się tym, co "brzmi groźnie", bez sprawdzenia, czy jest specyficzne dla danego zagrożenia. Pomaga świadome odhaczanie: dym, gazy, temperatura, wilgoć.
Ucz się objawów i wskaźników w pakiecie: co widać (dym), co czuć (zmiana zapachu), co pokazują pomiary (np. CO) oraz jakie są skutki cieplno-wilgotnościowe (skraplanie). Ćwicz też pytania z negacją ("nie jest"), bo wymagają wolniejszego czytania i kontroli odpowiedzi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Typowe objawy pożaru podziemnego to m.in. obecność dymu w powietrzu kopalnianym, "pocenie się" ociosów i stropu oraz pojawienie się tlenku węgla jako produktu spalania."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe kopalni z zakresu zagrożeń pożarowych i wentylacji
  • Podręczniki/ skrypty z przedmiotów: bezpieczeństwo pracy w górnictwie, wentylacja kopalń, zwalczanie pożarów
  • Instrukcje zakładowe dotyczące rozpoznawania i zgłaszania zagrożeń pożarowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego