KWALIFIKACJA SPL1 + SPL4 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 41.
Oblicz czas przejazdu samochodu ciężarowego na odcinku 270 km, poruszającego się ze średnią prędkością 60 km/h. Czas wykonywania czynności dodatkowych, np. postoje na światłach, stanowi dodatkowo 20% czasu przejazdu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw liczysz czas jazdy: 270 km / 60 km/h = 4,5 h (czyli 4 h 30 min). Czynności dodatkowe to 20% z 4,5 h, więc 0,9 h = 54 min. Razem 4 h 30 min + 54 min = 5 h 24 min.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano drogę 270 km oraz średnią prędkość 60 km/h. Dla ruchu jednostajnego zależność jest prosta: t = s / v.

Krok 1: czas samej jazdy
t = 270 / 60 = 4,5 h. To oznacza 4 godziny i 0,5 godziny. Ponieważ 0,5 h = 30 min, otrzymujemy 4 h 30 min.

Krok 2: doliczenie czynności dodatkowych
Czynności dodatkowe stanowią 20% czasu przejazdu (rozumianego jako czas jazdy), więc obliczamy 20% z 4,5 h: 0,20 · 4,5 h = 0,9 h. Teraz zamieniamy 0,9 h na minuty: 0,9 · 60 = 54 min.

Krok 3: suma czasu
4 h 30 min + 54 min = 4 h 84 min = 5 h 24 min.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • Wynik 4 h i 24 min sugeruje, że narzut 20% został błędnie policzony lub odjęty zamiast dodany, albo pomylono przeliczenie części godziny na minuty.
  • Wynik 5 h i 20 min często wynika z błędu w zamianie 0,9 h na minuty (np. przyjęcie 0,9 h = 50 min) albo z zaokrągleń "na oko".
  • Wynik 6 h i 20 min może powstać przy niepoprawnym doliczeniu 20% w inny sposób (np. dodaniu stałych 20% z 60 min jako 12 min do każdej godziny bez kontroli wyniku) albo przez błędy rachunkowe w dodawaniu minut.

Wskazówka egzaminacyjna: przy narzutach procentowych najpierw licz "bazę" (tu: czas jazdy), potem policz procent z tej bazy i dopiero na końcu dodaj. Zawsze kontroluj sens: 20% z 4,5 h to prawie 1 h, więc wynik powinien być blisko 5,5 h, a nie np. 4,4 h.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosujesz wzór t = s / v, gdzie t to czas, s droga, a v prędkość średnia. Wynik otrzymasz w godzinach, jeśli droga jest w km, a prędkość w km/h. Potem ewentualnie zamieniasz część godziny na minuty, mnożąc przez 60.
To znaczy, że do obliczonego czasu jazdy trzeba doliczyć dodatkowy czas równy 0,20 tej wartości. Najpierw liczysz samą jazdę, potem liczysz 20% z tego czasu i dodajesz. Nie zmieniasz drogi ani prędkości, tylko wydłużasz czas.
Mnożysz część godziny przez 60: 0,9 × 60 = 54. Częsty błąd to odczyt "0,9 h" jako "90 minut" lub "9 minut". Zawsze pamiętaj, że 1 godzina ma 60 minut, więc stosujesz mnożenie przez 60.
Bo 4,5 h = 4 h + 0,5 h, a 0,5 godziny to połowa z 60 minut, czyli 30 min. Ogólnie: część dziesiętną godziny zamieniasz na minuty przez pomnożenie jej przez 60.
W typowych zadaniach egzaminacyjnych zapis "stanowi 20% czasu przejazdu" rozumie się jako 20% czasu jazdy wyliczonego z s/v, a następnie dodaje do niego. Gdyby miało chodzić o procent całkowitego czasu, zadanie wymagałoby innego sformułowania i równania.
20% to inaczej 1/5. Dzielisz więc 4,5 h przez 5: 4,5/5 = 0,9 h. Potem 0,9 h zamieniasz na minuty (54 min). Ten trik jest szybki i zmniejsza ryzyko błędu na egzaminie.
Zrób kontrolę "na oko": 270 km przy 60 km/h to trochę ponad 4 godziny (dokładnie 4,5 h). Narzut 20% to prawie 1 godzina. Wynik powinien więc być blisko 5,5 h, czyli około 5 h 30 min. Jeśli wychodzi 4 h lub 7 h, jest błąd.
Najczęstsze to: policzenie 20% od prędkości zamiast od czasu, pominięcie narzutu i podanie samego 270/60, błędna zamiana części godziny na minuty (np. 0,4 h jako 40 min), oraz złe dodawanie minut bez zamiany 60+ min na kolejną godzinę.
Najpierw liczysz czas jazdy t = s/v, potem po prostu dodajesz stałą liczbę minut narzutu. Jeśli czas jazdy masz w godzinach dziesiętnych, wygodnie jest zamienić go na minuty (×60), dodać narzut i na końcu wrócić do godzin i minut.
To podstawa szacowania ETA i tworzenia harmonogramu dostaw: do czasu jazdy dodaje się rezerwy na światła, korki, manewry, bramki czy wjazd do stref. Dzięki temu plan jest realistyczny, a okna czasowe załadunku i rozładunku są mniej ryzykowne.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Najpierw liczysz czas jazdy: 270 km / 60 km/h = 4,5 h (czyli 4 h 30 min)."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Ruch jednostajny" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Ruch_jednostajny (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Prędkość" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Pr%C4%99dko%C5%9B%C4%87 (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Godzina" (przeliczenia na minuty) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Godzina (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Notatki z fizyki/matematyki: ruch jednostajny i przeliczenia jednostek czasu
  • Zbiory zadań z obliczania czasu, drogi i prędkości (zadania procentowe)
  • Arkusze egzaminacyjne z kwalifikacji związanych z logistyką/transportem – zadania na ETA i czasy przejazdów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego