KWALIFIKACJA HGT12 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 10.
Oblicz, ile gramów błonnika pokarmowego zawiera jedna porcja 0,3 kg zupy fasolowej, jeżeli 100 gramów zupy dostarcza 2,4 grama tego składnika.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Porcja ma masę 0,3 kg, czyli 300 g. Skoro w 100 g zupy jest 2,4 g błonnika, to 300 g to 3×100 g. Zatem ilość błonnika w porcji wynosi 3×2,4 g = 7,2 g. To klasyczne przeliczenie wartości "na 100 g" na masę porcji.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach żywieniowych często podaje się zawartość składnika w 100 g produktu lub potrawy. Aby policzyć, ile składnika jest w porcji, trzeba wykonać przeliczenie proporcjonalne dla masy tej porcji.

Krok 1: ujednolicenie jednostek
Porcja ma 0,3 kg. Ponieważ dane o błonniku są na 100 g, najwygodniej pracować w gramach:
0,3 kg = 300 g.

Krok 2: ile to jest "setek gramów"?
Jeśli porcja ma 300 g, to jest to:
300 g / 100 g = 3.
Czyli porcja zawiera trzy razy tyle masy, co porcja odniesienia 100 g.

Krok 3: przeliczenie błonnika na porcję
W 100 g jest 2,4 g błonnika, więc w 300 g będzie trzy razy więcej:
3 × 2,4 g = 7,2 g.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 0,7 g – wynik zbyt mały; zwykle powstaje, gdy ktoś błędnie mnoży 2,4 przez 0,3 (bez zamiany kg na g) albo wykonuje nieuzasadnione dzielenie.
  • 12,7 g – wynik zbyt duży; może wynikać z pomylenia porcji (np. przyjęcia większej masy niż 300 g) lub błędu rachunkowego w mnożeniu.
  • 17,2 g – również zdecydowanie zawyżone; często jest efektem złego ustawienia proporcji lub przesunięcia przecinka w trakcie obliczeń.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy dane "na 100 g" liczysz w gramach oraz czy policzyłeś, ile razy 100 g mieści się w porcji. To minimalizuje błędy jednostek i skali.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby przeliczyć kilogramy na gramy, mnożysz przez 1000. Dla 0,3 kg: 0,3 × 1000 = 300 g. W zadaniach żywieniowych to ważne, bo wartości odżywcze często są podawane "na 100 g", więc praca w gramach ułatwia proporcje.
To informacja o gęstości składnika: w każdej porcji zupy o masie 100 g znajduje się 2,4 g błonnika. Gdy porcja jest większa lub mniejsza, ilość błonnika zmienia się proporcjonalnie do masy porcji (przy założeniu tej samej receptury).
Najpierw policz, ile "setek gramów" ma porcja: masa porcji (w g) ÷ 100. Następnie pomnóż ten wynik przez ilość składnika na 100 g. Przykład: 300 g → 300/100=3, a więc 3×2,4 g = 7,2 g błonnika.
Bo 2,4 dotyczy 100 g, a 0,3 jest w kilogramach. To różne jednostki i skale. Najpierw trzeba ujednolicić jednostki (0,3 kg = 300 g) albo przeliczyć dane na "na 1 g". Dopiero wtedy działania są poprawne.
Najczęstsze błędy to: pominięcie zamiany kg na g, złe ustawienie proporcji (dzielenie zamiast mnożenia), błędne przesunięcie przecinka oraz przyjęcie, że "na 100 g" oznacza "na 1 g". Pomaga zapis kroków i kontrola sensowności wyniku.
Tak. Skoro 100 g zawiera 2,4 g, to 300 g (trzy razy więcej zupy) powinno mieć około trzy razy więcej błonnika: 3×2,4 ≈ 7,2. Jeśli wyszłoby 0,7 g, to byłoby nielogiczne (mniej niż w 100 g), a 17 g byłoby podejrzanie wysokie.
Postępujesz identycznie: liczysz 250/100 = 2,5, a potem mnożysz 2,5 × (wartość na 100 g). Jeśli byłoby 2,4 g/100 g, to w 250 g wyszłoby 2,5×2,4 = 6,0 g. Klucz to ujednolicenie jednostek i proporcja.
Błonnik pokarmowy to składniki roślinne niestrawne w przewodzie pokarmowym, które wpływają m.in. na pracę jelit i uczucie sytości. W gastronomii i żywieniu zbiorowym jego ilość w porcji bywa istotna przy planowaniu jadłospisów oraz modyfikacji receptur.
Wartości "na 100 g" ułatwiają porównywanie potraw i liczenie składników odżywczych dla różnych gramatur porcji. Technik może szybko przeliczyć, ile białka, tłuszczu czy błonnika dostarcza porcja 180 g, 250 g lub 300 g, bez przepisywania całej receptury.
Ćwicz schemat: 1) zamiana jednostek, 2) proporcja na 100 g, 3) kontrola sensu wyniku. Rozwiązuj krótkie zadania z gramatur, wartości odżywczych i wydajności potraw. Zawsze zapisuj jednostki przy każdej liczbie — to ogranicza błędy.
info

Około 70% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Porcja ma masę 0,3 kg, czyli 300 g."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): Proporcja (matematyka) — https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcja_(matematyka) (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): Kilogram — https://pl.wikipedia.org/wiki/Kilogram (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): Gram — https://pl.wikipedia.org/wiki/Gram (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii gastronomicznej dotyczące receptur i gramatur
  • Zadania rachunkowe z dietetyki/żywienia: przeliczanie "na 100 g" na porcję
  • Tablice wartości odżywczej produktów i potraw (do ćwiczeń z przeliczaniem porcji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego