KWALIFIKACJA SPL4 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 15.
Oblicz, ile ton ładunku umieszczono w pojeździe, którego masa własna wynosi 4 t, jeśli dopuszczalna masa całkowita to 26 t, a wskaźnik wykorzystania ładowności jest równy 1.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ładowność pojazdu to różnica między dopuszczalną masą całkowitą a masą własną. Z danych: 26 t − 4 t = 22 t. Wskaźnik wykorzystania ładowności równy 1 oznacza 100% wykorzystania, więc rzeczywisty ładunek jest równy pełnej ładowności, czyli 22 t.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć masę ładunku, trzeba rozróżnić trzy pojęcia: masę własną pojazdu, dopuszczalną masę całkowitą (maksymalną masę pojazdu wraz z ładunkiem) oraz ładowność (ile ładunku można maksymalnie załadować).

W praktyce ładowność wynika z prostego bilansu mas:

ładowność = dopuszczalna masa całkowita − masa własna

Dane z zadania:

  • dopuszczalna masa całkowita: 26 t
  • masa własna: 4 t

Obliczenie:

26 t − 4 t = 22 t

W treści pojawia się też wskaźnik wykorzystania ładowności równy 1. Taki wskaźnik oznacza pełne (100%) wykorzystanie ładowności, czyli masa przewożonego ładunku jest równa obliczonej ładowności. Dlatego poprawny wynik to 22 t.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "4 t" to masa własna pojazdu, a nie masa ładunku. To typowy błąd wynikający z przepisania jednej z wartości z treści.
  • "26 t" to dopuszczalna masa całkowita (pojazd + ładunek), więc nie może oznaczać samego ładunku, bo wtedy pominięto masę własną pojazdu.
  • "30 t" powstaje zwykle przez błędne dodanie 26 t + 4 t. Dodawanie tych wielkości nie ma sensu fizycznego w tym kontekście, bo DMC już zawiera w sobie masę własną.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu występuje DMC i masa własna, najczęściej szukana jest właśnie różnica (ładowność lub masa ładunku), a dopiero potem ewentualnie stosuje się procent/wykorzystanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dopuszczalna masa całkowita to maksymalna masa pojazdu w ruchu, liczona razem z kierowcą, pasażerami, paliwem i ładunkiem. W zadaniach egzaminacyjnych DMC jest zwykle punktem wyjścia do obliczenia ładowności lub masy ładunku przez odjęcie masy własnej.
Masa własna to masa pustego pojazdu (bez ładunku), w ujęciu używanym w zadaniach szkolnych. Gdy znasz DMC i masę własną, możesz obliczyć ładowność jako różnicę. Uwaga: nie myl masy własnej z masą przewożonego towaru.
Stosuje się prostą zależność bilansową: ładowność = DMC − masa własna. Wynik mówi, ile ton (lub kilogramów) ładunku można maksymalnie załadować, aby nie przekroczyć DMC. To jedno z najczęstszych działań rachunkowych w logistyce transportu.
Wskaźnik wykorzystania ładowności równy 1 oznacza, że wykorzystano 100% dostępnej ładowności pojazdu. W praktyce masa ładunku jest wtedy równa maksymalnej ładowności. Gdy wskaźnik wynosi np. 0,5, oznacza to połowę ładowności.
Ponieważ DMC już zawiera w sobie masę własną pojazdu. Jeśli chcesz wyznaczyć sam ładunek, musisz "wyjąć" z DMC część odpowiadającą masie pojazdu, czyli wykonać odejmowanie. Dodawanie prowadzi do wyniku większego niż DMC, co jest sprzeczne z definicją.
Najczęstsze pomyłki to: przepisanie masy własnej jako wyniku, wskazanie DMC zamiast ładunku oraz błędne dodanie DMC i masy własnej. Często też myli się znaczenie wskaźnika "1", traktując go jak 1 tonę, a nie pełne wykorzystanie ładowności.
Zwykle nie, bo DMC obejmuje także masę własną pojazdu (i inne elementy). Masa ładunku byłaby równa DMC tylko w nierzeczywistym przypadku, gdy pojazd nie miałby masy własnej. W realnych zadaniach masa ładunku jest mniejsza od DMC o masę własną.
Wskaźnik jest potrzebny wtedy, gdy pojazd nie jest załadowany "pod korek". Najpierw liczysz ładowność z DMC i masy własnej, a potem mnożysz ją przez wskaźnik (np. 0,7). Gdy wskaźnik wynosi 1, wynik jest równy pełnej ładowności.
Porównaj wynik z DMC i masą własną. Masa ładunku powinna być dodatnia i mniejsza od DMC, a po dodaniu do masy własnej powinna dać DMC (przy pełnym wykorzystaniu). Jeśli wyszło więcej niż DMC lub równe masie własnej, to sygnał błędu.
Ćwicz seriami krótkie zadania: raz licz ładowność z DMC i masy własnej, a raz licz masę ładunku przy różnych wskaźnikach (np. 0,25; 0,6; 1). Zwracaj uwagę na jednostki (t, kg) i zapisuj zawsze jedno równanie kontrolne: masa własna + ładunek = masa całkowita.
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Ładowność pojazdu to różnica między dopuszczalną masą całkowitą a masą własną."

Źródła:

  • Wikipedia: "Dopuszczalna masa całkowita" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Dopuszczalna_masa_ca%C5%82kowita (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia: "Masa własna" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Masa_w%C5%82asna (dostęp: 2026-02-28)
  • Encyklopedia PWN: hasło "ładowność" – https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/ladownosc;3933465.html (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw transportu i gospodarki magazynowej (dział: parametry pojazdów i ładowność)
  • Materiały szkolne z kwalifikacji magazynowo-logistycznych dotyczące przygotowania wysyłki i doboru środka transportu
  • Ćwiczenia rachunkowe z obliczania ładowności i wykorzystania ładowności dla różnych pojazdów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego