Ławy betonowe o stałym przekroju na całej długości odcinka traktuje się jak graniastosłup, którego podstawą jest pole przekroju poprzecznego, a wysokością (długością) jest długość wykonania elementu.
Krok 1: wyznaczenie pola przekroju A
Przekrój "z oporem" jest zwykle figurą złożoną. Aby policzyć pole, rozbij przekrój na proste figury (np. prostokąty i trapezy) albo policz pole większej figury i odejmij pole części "wyciętej". Kluczowe jest konsekwentne trzymanie jednostek: jeśli wymiary z rysunku są w cm, pole wyjdzie w cm² i trzeba je zamienić na m² (1 m² = 10 000 cm²).
Krok 2: objętość jednej ławy
Gdy masz pole A w m², objętość jednej ławy wynosi: V1 = A · 450 m. To daje wynik w m³.
Krok 3: obustronne obramowanie
W treści wskazano, że ławy stanowią obustronne obramowanie konstrukcji nawierzchni, czyli występują po dwóch stronach odcinka. Dlatego całkowita objętość to: V = 2 · V1.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "67,50 m3"?
Odpowiedź ta odpowiada sytuacji, w której poprawnie odczytano pole przekroju z rysunku, prawidłowo przeliczono jednostki, pomnożono przez 450 m oraz zastosowano mnożnik 2 dla dwóch ław.
Skąd biorą się typowe błędy w pozostałych wynikach?
- Wynik zbyt mały często oznacza pominięcie mnożnika 2 (policzenie tylko jednej strony) albo nieuwzględnienie części przekroju (np. "oporu").
- Wynik zbyt duży bywa skutkiem błędnej konwersji jednostek (cm→m) lub błędnego zsumowania pól figur w przekroju.
- Różnice rzędu kilkudziesięciu procent zwykle wynikają z pomyłki w odczycie wymiarów z rysunku (np. zamiana wysokości z szerokością) albo pominięcia/zdublowania jednej z części przekroju.
Praktyczna wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu sprawdź "zdrowy rozsądek" wyniku — jeżeli pole przekroju ma być rzędu setnych m², to dla długości 450 m objętość jednej ławy będzie rzędu kilku–kilkunastu m³, a dla dwóch stron odpowiednio podwojona.
