W tym zadaniu szukana jest objętość przybitki, czyli objętość cieczy (zwykle płuczki), którą należy wtłoczyć, aby przetłoczyć zaczyn cementowy w kolumnie rur okładzinowych do wymaganego miejsca. Kluczowe jest, że podano średnicę wewnętrzną kolumny (224,5 mm), więc liczymy pojemność wewnątrz rur, a nie przestrzeń pierścieniową.
Krok 1: pole przekroju wewnętrznego rury
Najpierw zamieniamy średnicę na metry: 224,5 mm = 0,2245 m. Pole koła dla średnicy d wynosi: S = π·(d2/4). Ten etap bywa źródłem pomyłek (średnica vs promień).
Krok 2: objętość dla zadanej długości
Objętość walca: V = S·L. Dla L = 1500 m otrzymujemy objętość odpowiadającą całej długości kolumny. Ponieważ w treści pojawia się również korek cementowy o wysokości 30 m, należy uwzględnić, że część przetłoczenia odpowiada temu odcinkowi (w praktyce oznacza to doliczenie/odjęcie odpowiedniej objętości zależnie od przyjętej definicji "przybitki" w zadaniu). W podanych odpowiedziach poprawna wartość wskazuje na interpretację, w której objętość bazowa wynika z pojemności kolumny oraz odcinka korka.
Krok 3: korekta na ściśliwość płuczki
Współczynnik ściśliwości 3% oznacza, że aby uzyskać wymagane przemieszczenie objętości w otworze, trzeba wtłoczyć nieco więcej cieczy: typowo przyjmuje się poprawkę procentową do obliczonej objętości tłoczenia. Najczęstszy błąd to doliczanie 3% do długości (metrów), zamiast do objętości (m3).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- 56,517 m3 – wynik zbyt niski; zwykle wskazuje na pominięcie poprawki 3% albo nieuwzględnienie odcinka korka cementowego.
- 44,778 m3 – wynik znacząco zaniżony; typowo pojawia się przy błędzie promienia/średnicy lub przy błędnym przeliczeniu mm→m.
- 75,676 m3 – wynik zawyżony; często wynika z podwójnego doliczenia odcinka 30 m albo z użycia niewłaściwej średnicy (np. zewnętrznej zamiast wewnętrznej).
Wskazówka egzaminacyjna: zanim policzysz, zapisz w jednym wierszu, co liczysz: "pojemność wewnętrzna rur" vs "przestrzeń pierścieniowa". Potem konsekwentnie pilnuj jednostek i dopiero na końcu stosuj poprawkę procentową.