KWALIFIKACJA BUD19 - STYCZEŃ 2019 (test 2)

PYTANIE NR 37.
Oblicz odchylenie kątowe wieży telewizyjnej na trzecim poziomie obserwacyjnym na podstawie opracowanych wyników pomiaru zestawionych w tabeli.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi pomiarowymi dotyczącymi odchylenia kątowego wieży telewizyjnej na trzecim poziomie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odchylenie kątowe na danym poziomie wyznacza się z danych tabelarycznych jako różnicę między kierunkiem (lub średnim kierunkiem) wynikającym z pomiaru a kierunkiem odniesienia/osią obiektu, z zachowaniem jednostki gon (g). Dla trzeciego poziomu, po podstawieniu właściwych wartości z tabeli, otrzymuje się 0,0520 g.

Pełne wyjaśnienie:

W geodezji odchylenie kątowe obiektu (np. wieży) na wskazanym poziomie obserwacyjnym oblicza się na podstawie zestawionych wyników pomiaru. Kluczowe jest, aby:

  • wybrać właściwy poziom (tu: trzeci poziom obserwacyjny),
  • odczytać z tabeli wartości niezbędne do obliczeń (np. kierunki/średnie kierunki po opracowaniu),
  • zastosować definicję odchyłki jako różnicy kątów względem kierunku odniesienia (osi, kierunku bazowego lub wartości przyjętej jako "0").

W praktyce obliczenia sprowadzają się do poprawnego zestawienia: odchyłka = (kierunek z pomiaru) − (kierunek odniesienia), a następnie ewentualnego sprowadzenia wyniku do uzgodnionego przedziału i do wymaganego zapisu liczbowego (zwykle z podaną dokładnością).

Odpowiedź "0,0520 g" jest zgodna z tym podejściem, o ile została wyznaczona z danych przypisanych do trzeciego poziomu i po wykonaniu obliczeń zgodnie z tabelą.

Pozostałe wartości są niepoprawne typowo z następujących powodów:

  • "0,0202 g" często wynika z odczytu danych z innego poziomu lub z pominięcia jednego składnika (np. użycia pojedynczego kierunku zamiast wartości po opracowaniu/średniej).
  • Opcje z tym samym zapisem liczbowym co wynik poprawny nie wnoszą merytorycznie nowej odpowiedzi; w zadaniach testowych powinny być to różne wartości, bo inaczej rośnie ryzyko niejednoznaczności wyboru.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim zaczniesz liczyć, podkreśl w tabeli wiersz odpowiadający właściwemu poziomowi, a dopiero potem przenoś liczby do działań. Na końcu sprawdź, czy wynik ma jednostkę g i czy liczba miejsc po przecinku odpowiada wymaganej dokładności.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odchylenie kątowe to różnica (w jednostce kąta, np. w gonach) między kierunkiem wyznaczonym z pomiaru a kierunkiem odniesienia, np. osią obiektu lub kierunkiem bazowym. W zadaniach z tabelą oblicza się je przez odjęcie odpowiednich wartości odczytanych dla konkretnego poziomu.
Najpierw identyfikujesz w tabeli wiersz odpowiadający właściwemu poziomowi (np. trzeci poziom). Następnie wybierasz kolumny, które opisują kierunek z pomiaru i kierunek/wartość odniesienia po opracowaniu. Dopiero te liczby podstawiasz do różnicy, pilnując jednostki.
Gon (g) to jednostka kątowa wygodna w geodezji, bo pełny kąt ma 400 g, a kąty proste 100 g. Ułatwia to część obliczeń i kontroli. W zadaniach egzaminacyjnych ważne jest, by nie mieszać gonów ze stopniami oraz zachować poprawny zapis wyniku.
Najczęstsze błędy to: użycie danych z niewłaściwego poziomu, odczyt liczby z złej kolumny, pominięcie znaku różnicy (kolejności odejmowania) oraz zaokrąglanie zbyt wcześnie. Częsty jest też błąd jednostek: traktowanie wartości w gonach jak stopnie.
Możesz wykonać kontrolę logiczną: odchyłka dla poprawnie stojącego obiektu zwykle jest mała, więc wynik powinien być niewielką liczbą (rzędu setnych lub tysięcznych gona, zależnie od danych). Dodatkowo sprawdź, czy użyłeś danych z właściwego poziomu i czy wynik ma jednostkę g.
Pomiary odchylenia wykonuje się m.in. przy odbiorach obiektów, okresowych kontrolach technicznych, po silnych wiatrach lub zdarzeniach mogących spowodować przemieszczenia, a także w ramach monitoringu konstrukcji. Wyniki służą ocenie stabilności i bezpieczeństwa użytkowania obiektu.
Najczęściej używa się tachimetru/teodolitu do obserwacji kątów i kierunków, czasem w połączeniu z metodami opartymi o pomiary bezlustrowe lub sieci kontrolne. W zadaniach egzaminacyjnych instrument bywa niejawny, ale sama logika obliczeń opiera się na odczytanych kierunkach z tabeli.
Tak, bo wpływa na znak wyniku (plus/minus), który może oznaczać kierunek odchylenia. W testach często podaje się wartość bezwzględną odchyłki, ale nie zawsze. Dlatego trzeba sprawdzić, czy zadanie oczekuje samej wielkości odchylenia czy odchylenia ze znakiem zgodnym z przyjętym układem odniesienia.
Zaokrąglaj dopiero na końcu, do dokładności wymaganej w odpowiedziach (np. do czterech miejsc po przecinku). W trakcie obliczeń zachowuj więcej cyfr, aby nie przenosić błędu zaokrągleń na wynik. Po zaokrągleniu zawsze dopisz jednostkę g, jeśli jest wymagana.
Ćwicz pracę na tabelach wyników: identyfikuj właściwy wiersz, kolumny i kolejność działań. Powtarzaj jednostki (gon, miligon) i kontrolę poprawności zapisu. Pomaga też rozwiązywanie zadań z arkuszy próbnych oraz prowadzenie własnej "checklisty" błędów: poziom, kolumny, jednostka, zaokrąglenie.
info

Statystycznie 37% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Dla trzeciego poziomu, po podstawieniu właściwych wartości z tabeli, otrzymuje się 0,0520 g."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji inżynieryjnej (pomiary kontrolne obiektów)
  • Zbiory zadań rachunkowych z obliczeń geodezyjnych (kąty, kierunki, odchyłki)
  • Instrukcje producentów tachimetrów dotyczące obserwacji kątowych i redukcji wyników

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego