Zdolność produkcyjna w zadanym okresie to iloczyn dostępnego (efektywnego) czasu pracy oraz wydajności maszyny.
1) Ustalenie efektywnej liczby dni pracy
W kwartale jest 80 dni roboczych, ale należy uwzględnić remont trwający 10 dni. Oznacza to, że tokarka nie produkuje w czasie remontu.
Efektywne dni pracy: 80 − 10 = 70 dni.
2) Przeliczenie dni na godziny pracy
Praca w systemie dwuzmianowym oznacza dwie zmiany w ciągu doby. W typowych zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się 1 zmianę = 8 godzin, więc łącznie: 2 × 8 h = 16 h/dzień.
Efektywny czas w godzinach: 70 dni × 16 h/dzień = 1120 h.
3) Obliczenie produkcji
Wydajność wynosi 10 sztuk w ciągu godziny, więc produkcja w kwartale to:
1120 h × 10 szt./h = 11 200 szt./kwartał.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Wynik 5 600 szt./kwartał odpowiada liczeniu jak dla jednej zmiany (70 dni × 8 h × 10 szt./h), czyli pominięto dwuzmianowość.
- Wynik 1 280 szt./kwartał wynika zwykle z błędnego przeliczenia dni na godziny (np. przyjęcia 16 h dla całego okresu lub pomylenia jednostek).
- Wynik 12 800 szt./kwartał odpowiada liczeniu bez remontu (80 dni × 16 h × 10 szt./h), czyli pominięto 10 dni przestoju.
Na egzaminie warto zawsze wykonać krótki test jednostek: dni → godziny → sztuki. To pomaga szybko wychwycić, czy nie zapomniano o przestoju lub liczbie zmian.