Składka na ubezpieczenie zdrowotne pracownika jest ciężarem finansowym pracownika, ponieważ jest potrącana z jego wynagrodzenia. Pracodawca występuje tu jako płatnik, czyli podmiot, który technicznie oblicza składkę, pobiera ją z pensji i przekazuje do ZUS, ale nie pokrywa jej z własnych środków.
W aktualnych zasadach (po 2022 r.) składka zdrowotna pracownika wynosi 9% podstawy wymiaru i nie podlega odliczeniu od podatku dochodowego. Oznacza to, że nie ma już mechanizmu "pomniejszenia PIT" o część składki – cała kwota składki obniża wynagrodzenie netto pracownika.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: "Pracownik poprzez potrącenie z wynagrodzenia." – wskazuje, kto realnie finansuje składkę oraz w jaki sposób jest ona pobierana w praktyce listy płac.
Pozostałe odpowiedzi są błędne z typowych powodów:
- "Pracodawca z własnych środków poza wynagrodzeniem." – myli finansowanie z rolą płatnika. Pracodawca rozlicza i przekazuje składkę, ale nie jest jej ekonomicznym płatnikiem w przypadku pracownika.
- "Urząd skarbowy z wpływów z podatku dochodowego." – urząd skarbowy nie finansuje składek; zajmuje się podatkami. Składka zdrowotna jest składką ubezpieczeniową, a nie wydatkiem finansowanym z PIT pracownika.
- "Zakład Ubezpieczeń Społecznych z funduszu ubezpieczeń." – ZUS jest instytucją, do której składka jest odprowadzana i która ją ewidencjonuje, ale nie jest źródłem finansowania tej składki.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "kto finansuje", odróżnij "kto potrąca i przelewa" (płatnik) od "czyje pieniądze są potrącane" (finansujący). W przypadku składki zdrowotnej pracownika są to środki pracownika.
