W spółce akcyjnej część zysku netto jest przeznaczana na kapitał zapasowy w sposób obowiązkowy. Mechanizm ten działa jako coroczny minimalny odpis z zysku: dopóki kapitał zapasowy nie osiągnie określonego poziomu w relacji do kapitału zakładowego, spółka musi odkładać co najmniej ustalony procent zysku netto.
W danych z zadania zysk netto wynosi 100 000 zł. Pytanie brzmi: jaką kwotę zysku netto należy obowiązkowo przeznaczyć na podwyższenie kapitału zapasowego. Oznacza to, że liczymy minimalny wymagany odpis procentowy od zysku, a nie "ile trzeba dopłacić, aby od razu osiągnąć próg".
Obliczenie jest proste:
- 8% × 100 000 zł = 0,08 × 100 000 zł = 8 000 zł.
Dlatego odpowiedź "8 000 zł" jest poprawna: wskazuje minimalną obligatoryjną kwotę odpisu z zysku netto na kapitał zapasowy w danym roku.
Dlaczego pozostałe kwoty są nieprawidłowe?
- "20 000 zł" to 20% zysku; w zadaniu nie ma przesłanki do takiej stawki. To typowy błąd "zawyżenia", aby szybciej osiągnąć próg, ale pytanie dotyczy obowiązku minimalnego.
- "100 000 zł" oznaczałoby przeznaczenie całego zysku na kapitał zapasowy. Taki podział może być decyzją spółki, lecz nie wynika z minimalnego obowiązku.
- "180 000 zł" wynika z pomylenia progu (1/3 kapitału zakładowego) z kwotą odpisu. Próg służy do oceny, czy obowiązek odpisu nadal występuje, ale nie oznacza, że trzeba jednorazowo wpłacić 180 000 zł.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się sformułowanie "obowiązkowo przeznaczyć", najpierw ustal, czy chodzi o minimalny odpis procentowy, a dopiero potem rozważ, czy dane o kapitale zapasowym są podane w celu sprawdzenia, czy obowiązek jeszcze trwa.