Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BUD18 - PAŹDZIERNIK 2016



PYTANIE NR 19.
Odczyt kreski środkowej na łacie w niwelatorze wynosi:
Ilustracja przedstawia widok przez niwelator geodezyjny, który jest używany do pomiarów wysokościowych w geodezji.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odczyt kreski środkowej to wartość na łacie niwelacyjnej, na wysokości której przecina ją nitka środkowa siatki celowniczej w lunecie. Poprawny wynik uzyskuje się, identyfikując właściwy metr/decymetr, następnie centymetry i milimetry z podziału łaty, i zapisując odczyt w mm.

Pełne wyjaśnienie:

W niwelacji odczyt z łaty wykonuje się w miejscu przecięcia łaty przez nitki celownicze widoczne w lunecie niwelatora. Kreska (nitka) środkowa służy do odczytu zasadniczego, czyli wartości, która trafia do dziennika niwelacji jako odczyt "wstecz" lub "w przód".

Odpowiedź "0360 mm" jest poprawna, ponieważ odpowiada odczytowi 0,360 m (czyli 36,0 cm) z podziału łaty w miejscu przecięcia przez nitkę środkową. Kluczowe jest poprawne rozpoznanie, na którym centymetrze znajduje się przecięcie oraz czy wskazanie wypada dokładnie na pełny centymetr lub w jego pobliżu.

Pozostałe odpowiedzi są błędne typowo z następujących powodów:

  • "0414 mm" i "0468 mm" odpowiadają znacznie wyższym odczytom; takie wartości zwykle wynikają z przesunięcia odczytu o kilka centymetrów lub pomylenia fragmentu podziałki (np. odczytu z innego miejsca łaty albo błędnego rozpoznania decymetra).
  • "0306 mm" ma podobną "strukturę" cyfr do 0360 mm, co sprzyja pomyłce. Najczęściej wynika to z niedoliczenia milimetrów lub błędnego odczytania kolejności cyfr (zamiana 6 i 0) przy szybkim zapisie obserwacji.

Wskazówka egzaminacyjna: aby ograniczyć pomyłki, najpierw ustal "grube" jednostki (metry/decymetry), potem centymetry, a dopiero na końcu milimetry. Dodatkowo zawsze sprawdź, czy odczyt w mm jest spójny z tym, co widzisz na łacie (czy nie "przeskakuje" nagle o kilka centymetrów).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza odczyt kreski środkowej w niwelacji?
To wartość na łacie niwelacyjnej w miejscu przecięcia przez nitkę środkową siatki celowniczej w lunecie niwelatora. Jest to odczyt podstawowy używany do obliczania różnicy wysokości między punktami.
Jak odczytać wartość w milimetrach z łaty niwelacyjnej?
Najpierw identyfikujesz właściwy odcinek (metry/decymetry), potem centymetry, a na końcu milimetry wynikające z położenia kreski względem działek. Na egzaminie pilnuj, by zapis w mm był zgodny z odczytem w metrach (np. 0,360 m = 360 mm).
Dlaczego w niwelatorze są trzy nitki celownicze?
Środkowa służy do odczytu wysokości na łacie, a górna i dolna są wykorzystywane m.in. do kontroli oraz do wyznaczania odległości metodą stadialną (w zależności od typu instrumentu i ćwiczenia). Na pytaniu o "kreskę środkową" zawsze wybierasz odczyt z nitki środkowej.
Czy zapis 0360 mm to to samo co 0,360 m?
Tak. To ten sam odczyt wyrażony w innej jednostce: 0,360 m = 36,0 cm = 360 mm. Zera w zapisie (np. 0360) pomagają utrzymać stałą liczbę cyfr w dzienniku pomiarowym i ograniczają ryzyko pomyłek.
Jakie są najczęstsze błędy przy odczycie z łaty?
Najczęściej myli się: (1) nitkę środkową z górną/dolną, (2) centymetry z milimetrami przy szybkim zapisie, (3) fragment podziału (zły decymetr/metr). Pomaga zasada "od dużych do małych" i szybkie sprawdzenie sensowności wyniku.
Jak odróżnić odczyt 0306 mm od 0360 mm w praktyce?
Trzeba patrzeć na to, czy przecięcie wypada na pełnym centymetrze (wtedy milimetry są "0"), czy między działkami. Pomyłka 0306 vs 0360 często wynika z przestawienia cyfr podczas zapisu, a nie z realnego położenia kreski na łacie.
Kiedy wykonuje się odczyt "wstecz" i "w przód" z łaty?
W niwelacji różnicowej odczyt "wstecz" wykonuje się na punkcie o znanej wysokości (lub punkcie odniesienia stanowiska), a "w przód" na punkcie wyznaczanym. Różnica tych odczytów daje zmianę wysokości między punktami.
Jak sprawdzić, czy odczyt z łaty jest wiarygodny?
W praktyce kontroluje się m.in. stabilność ustawienia łaty (pion), ostrość obrazu i brak paralaksy, a także spójność odczytów (np. czy wartości nie zmieniają się skokowo). Na egzaminie sprawdzaj też zgodność jednostek i logiczny zakres odczytu.
Dlaczego w zadaniach egzaminacyjnych podaje się odczyt w mm?
Milimetry ułatwiają jednolity zapis obserwacji i obliczeń oraz ograniczają błędy zaokrągleń. W geodezji szkolnej często prowadzi się dziennik niwelacji w mm, a następnie przelicza wyniki na metry w zależności od wymagań opracowania.
Jak przygotować się do pytań z odczytu łaty na egzaminie geodety?
Ćwicz na wielu przykładach zdjęć/rysunków łaty w lunecie: najpierw rozpoznawanie, gdzie jest nitka środkowa, potem szybki odczyt i zapis w mm. Dodatkowo rób autokontrolę: przelicz wynik na metry i oceń, czy "wygląda" jak odczyt z danego miejsca skali.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Odczyt kreski środkowej to wartość na łacie niwelacyjnej, na wysokości której przecina ją nitka środkowa siatki celowniczej w lunecie."

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki szkolne z działu: niwelacja i odczyt na łacie
  • Instrukcje do ćwiczeń terenowych z niwelacji (metodyka i dziennik niwelacji)
  • Materiały producentów łat niwelacyjnych (opis podziału i sposobu odczytu)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego