KWALIFIKACJA ROL4 + ROL10 - CZERWIEC 2007

PYTANIE NR 12.
Odczytaj z wykresu, jaki będzie plon żyta przy dawce azotu (N) wynoszącej 120 kg/ha, gdy przedplonem są rośliny zbożowe.
Ilustracja przedstawia wykres słupkowy, który obrazuje wpływ dawki azotu (N) na plon ziarna w t/ha w zależności od
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby rozwiązać zadanie, należy na osi dawki azotu znaleźć 120 kg/ha, poprowadzić linię do krzywej odpowiadającej przedplonowi zbożowemu, a następnie z osi plonu odczytać wartość w t/ha.
Z wykresu wynika plon 3,6 t/ha.

Pełne wyjaśnienie:

To zadanie sprawdza umiejętność odczytu wartości z wykresu zależności plonu żyta od dawki azotu (N) przy określonym przedplonie. Nie wykonuje się tu obliczeń – kluczowe jest poprawne znalezienie punktu na wykresie i właściwe odczytanie skali.

Krok 1: identyfikacja osi i jednostek

  • Na osi poziomej (X) odszukaj dawkę azotu: 120 kg/ha.
  • Na osi pionowej (Y) przedstawiono plon w t/ha.

Krok 2: wybór właściwej krzywej

  • Wykres zawiera przebiegi dla różnych przedplonów.
  • Warunek zadania mówi: przedplonem są rośliny zbożowe, więc należy odczytywać wartość z krzywej/serii danych opisanej jako przedplon zbożowy.

Krok 3: odczyt wartości

  • Z punktu N = 120 kg/ha przejdź do przecięcia z właściwą krzywą, a następnie odczytaj odpowiadający jej plon na osi Y.
  • Odczytana wartość to 3,6 t/ha.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 3,4 t/ha – typowy błąd wynika z odczytu z sąsiedniej podziałki albo z lekkiego przesunięcia punktu (np. odczyt dla ~110 kg/ha lub nieprecyzyjne trafienie w krzywą).
  • 3,1 t/ha – najczęściej efekt odczytu z innej krzywej (inny przedplon) albo zbyt daleko w lewo na osi X (niższa dawka azotu).
  • 4,0 t/ha – zwykle skutek odczytu z krzywej o wyższym plonie (np. korzystniejszy przedplon) albo przesunięcia w prawo na osi X (wyższa dawka N).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź dwa warunki jednocześnie: wartość na osi X oraz opis serii danych/krzywej. Dopiero potem odczytuj wynik z osi Y, zwracając uwagę na jednostki i skalę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw znajdź na osi X wartość 120 kg/ha, następnie przejdź do krzywej dla wskazanego przedplonu i z osi Y odczytaj plon w t/ha. Upewnij się, że nie pomyliłeś skali i że czytasz właściwą serię danych.
kg/ha oznacza liczbę kilogramów składnika (tu: azotu) zastosowaną na 1 hektar. To standardowy zapis dawki nawożenia, który pozwala porównywać zabiegi między polami i uprawami niezależnie od wielkości działki.
t/ha to tony z 1 hektara. Na wykresie informuje, ile ziarna żyta można uzyskać z powierzchni 1 ha przy określonej dawce azotu i warunkach, np. przy danym przedplonie. To ułatwia ocenę opłacalności nawożenia.
Wykres zwykle pokazuje różne krzywe dla różnych przedplonów, bo przedplon wpływa na żyzność stanowiska i dostępność składników. Jeśli wybierzesz niewłaściwą krzywą (inny przedplon), odczytasz inny plon mimo tej samej dawki N.
Najczęstsze błędy to: odczyt z niewłaściwej krzywej (zły przedplon), pomylenie osi i jednostek, nieuważne czytanie podziałki (np. działki pomocnicze), oraz "zaokrąglanie na oko" bez sprawdzenia, gdzie dokładnie leży punkt przecięcia.
Zwykle nie. To zadanie polega na odczycie wartości z wykresu: wybierasz dawkę na osi X, odpowiednią krzywą (warunek o przedplonie) i odczytujesz plon na osi Y. Obliczenia pojawiają się dopiero przy zadaniach z tabelami ekonomicznymi lub dawkami mieszanymi.
Sprawdź legendę lub opis linii/kolorów na wykresie. W tym typie zadań kluczowy jest warunek w treści (np. "przedplon zbożowy"). Jeśli wykres ma kilka serii, każda musi mieć jednoznaczny opis; odczyt zawsze robisz z serii zgodnej z tym opisem.
Interpolację stosujesz, gdy szukana wartość leży między oznaczonymi punktami siatki lub między wartościami na osi. Szacujesz wtedy wynik proporcjonalnie do odległości na skali. W praktyce na egzaminie warto odczytać możliwie dokładnie, ale bez "zgadywania" z innej krzywej.
W zadaniach z odczytu wykresu dystraktory są często blisko siebie, bo mają sprawdzać precyzję odczytu i poprawny wybór krzywej. Małe różnice ujawniają typowe pomyłki: złą podziałkę, odczyt dla innej dawki N lub przejście na niewłaściwy przebieg danych.
Pszczelarz współpracujący z rolnikami lub prowadzący uprawy pożytkowe może lepiej rozumieć, jak intensywność nawożenia wpływa na rozwój roślin i potencjał pożytku (pośrednio). Dodatkowo umiejętność czytania wykresów przydaje się w analizie wyników produkcji i obserwacji pasieki.
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i materiały z agrotechniki dotyczące nawożenia azotem i interpretacji wykresów zależności plonu od nawożenia
  • Materiały szkolne/arkusze ćwiczeń z odczytu danych z wykresów (interpolacja, skala)
  • Instrukcje doradztwa rolniczego dotyczące płodozmianu i wpływu przedplonu na plony (wymagają doboru aktualnych wydań)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego