KWALIFIKACJA LES2 - CZERWIEC 2023 (test 2)

PYTANIE NR 19.
Odporność na ścieranie, wysoki współczynnik twardości (wg Janki) powoduje, że najbardziej do produkcji parkietów nadaje się drewno
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Drewno dębowe jest typowo wybierane na parkiety, ponieważ cechuje się wysoką twardością (m.in. w ujęciu skali Janki) oraz dobrą odpornością na ścieranie. Dzięki temu lepiej znosi intensywne użytkowanie podłóg niż drewno jodłowe i sosnowe (zwykle bardziej miękkie) oraz olchowe.

Pełne wyjaśnienie:

W przypadku parkietów kluczowe są cechy związane z zużyciem mechanicznym: twardość i odporność na ścieranie. Podłoga jest stale obciążana ruchem, piaskiem na obuwiu oraz punktowymi naciskami (np. obcasy, nogi mebli). Dlatego gatunek o wyższej twardości zwykle lepiej zachowuje wygląd i wolniej się "wybija".

Twardość wg Janki to jedna z metod porównywania twardości drewna. Im wyższa twardość, tym większa odporność na wgniecenia i pośrednio lepsza przydatność do elementów narażonych na ścieranie, takich jak parkiety.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: drewno dębowe?
Dąb należy do gatunków liściastych powszechnie kojarzonych z wysoką twardością i dobrą trwałością użytkową. Z tego powodu jest często stosowany na posadzki drewniane, schody i elementy wymagające odporności na zużycie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Drewno jodłowe – to gatunek iglasty, który w typowych zestawieniach właściwości jest klasyfikowany jako bardziej miękki od dębu. W praktyce częściej trafia na zastosowania, gdzie ścieranie nie jest głównym kryterium.
  • Drewno olchowe – jest użyteczne w stolarstwie, ale nie jest standardowym wyborem na parkiety o wysokich wymaganiach ścieralnych, gdy wśród dostępnych gatunków jest dąb o wyższej twardości.
  • Drewno sosnowe – choć bardzo popularne i łatwo dostępne, zwykle jest miększe niż dąb, przez co podłoga z sosny łatwiej ulega wgnieceniom i szybszemu zużyciu powierzchni w intensywnie eksploatowanych pomieszczeniach.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się parkiet oraz twardość/ścieranie, najczęściej chodzi o wybór twardego gatunku liściastego. Wśród podanych opcji takim typowym wyborem jest dąb.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To miara odporności drewna na wgniecenia, często używana do porównywania gatunków pod kątem zastosowań użytkowych. Im większa twardość Janki, tym trudniej wcisnąć wgłębnik w drewno, co zwykle przekłada się na lepszą odporność powierzchni na uszkodzenia w podłogach.
Parkiet pracuje w warunkach intensywnego tarcia i nacisku (buty, piasek, meble). Twardsze drewno wolniej się wyciera i mniej się wgniata, więc dłużej zachowuje estetykę. Dlatego w praktyce preferuje się gatunki o wysokiej twardości i dobrej odporności na ścieranie.
W praktyce często wybiera się twarde gatunki liściaste, zwłaszcza dąb, ponieważ łączy wysoką twardość z dobrą trwałością użytkową. Wybór zależy też od wilgotności, stabilności wymiarowej i oczekiwanego efektu estetycznego, ale twardość jest jednym z głównych kryteriów.
Może, ale zwykle w pomieszczeniach o mniejszym obciążeniu lub gdy akceptuje się szybsze powstawanie wgnieceń i śladów zużycia. Sosna jest zazwyczaj bardziej miękka niż dąb, więc w intensywnie użytkowanych miejscach parkiet sosnowy będzie wymagał częstszej renowacji.
Wiele gatunków iglastych ma niższą twardość i łatwiej ulega wgnieceniom oraz ścieraniu powierzchni. To nie oznacza, że iglaste jest "złe", tylko że lepiej sprawdza się w innych zastosowaniach (np. konstrukcjach, elementach o mniejszych wymaganiach ścieralnych) niż w intensywnie eksploatowanych posadzkach.
Częsty błąd to wybór najpopularniejszego gatunku (np. sosny) zamiast gatunku o najlepszych parametrach do danego zastosowania. Inny błąd to mylenie twardości z odpornością biologiczną albo z wytrzymałością konstrukcyjną. Warto zawsze powiązać cechę (ścieranie) z funkcją wyrobu (parkiet).
Liczy się także stabilność wymiarowa (reakcja na wilgotność), jakość wysuszenia, usłojenie, brak wad (sęków, pęknięć), sposób obróbki oraz wykończenie powierzchni (olej/lakier). Nawet twarde drewno może sprawiać problemy, jeśli ma złą wilgotność lub niewłaściwie przygotowaną warstwę wierzchnią.
Znajomość właściwości mechanicznych pomaga w rozmowach z odbiorcami surowca i w doborze sortymentów do konkretnych zastosowań. Ułatwia też ocenę, dlaczego dany gatunek może być bardziej ceniony w przemyśle podłogowym. To wspiera gospodarowanie zasobami i lepsze planowanie sprzedaży drewna.
Olcha bywa wybierana w zastosowaniach, gdzie kluczowe są inne cechy niż odporność na ścieranie, np. łatwiejsza obróbka lub określony efekt wizualny. Do parkietów o wysokich wymaganiach mechanicznych częściej stosuje się jednak gatunki twardsze, dlatego olcha nie jest zwykle pierwszym wyborem.
Słowa kluczowe to "ścieranie", "parkiet", "posadzka", "twardość", "wgniatanie" lub odniesienie do skali twardości (np. Janki). Wytrzymałość konstrukcyjna częściej łączy się z terminami typu "zginanie", "ściskanie", "moduł sprężystości" czy "nośność". Dopasuj cechę do sytuacji użytkowania.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Drewno dębowe jest typowo wybierane na parkiety, ponieważ cechuje się wysoką twardością (m.in. w ujęciu skali Janki) oraz dobrą odpornością na ścieranie."

Źródła:

  • USDA Forest Service, Forest Products Laboratory: "Wood Handbook—Wood as an Engineering Material", Chapter "Mechanical properties of wood" (hardness/Janka hardness), latest available edition (online PDF) - accessed 2026-02-18
  • Forest Products Laboratory (FPL), USDA: Wood species data (hardness/Janka hardness entries for common species) - accessed 2026-02-18
  • The Wood Database: pages for Oak (dąb), Fir (jodła), Alder (olcha), Pine (sosna) with Janka hardness values and comparative notes - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki z zakresu nauki o drewnie (właściwości fizyczne i mechaniczne)
  • Materiały dydaktyczne z technologii drewna (zastosowania gatunków w wyrobach)
  • Tabele właściwości gatunków drewna (porównania twardości/ścieralności)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego