Hierarchia pojęć wynika z ich zakresu znaczeniowego. Najpierw wskazuje się termin obejmujący najszerszy zbiór działań, a następnie pojęcia coraz bardziej wyspecjalizowane.
Monitoring to ogólny, nadrzędny termin oznaczający zorganizowane i prowadzone w czasie obserwacje, pomiary oraz ocenę zmian w środowisku (np. w wodach, powietrzu, glebie). Może obejmować metody fizyczne, chemiczne i biologiczne oraz różne sieci pomiarowe i procedury.
Biomonitoring jest pojęciem węższym: to taki monitoring, w którym do oceny jakości lub stanu środowiska wykorzystuje się elementy biologiczne (organizmy, zespoły organizmów, reakcje biologiczne). Jest więc podzbiorem monitoringu: nie każdy monitoring jest biomonitoringiem, ale każdy biomonitoring mieści się w szerszej kategorii monitoringu.
Bioindykator jest jeszcze bardziej szczegółowy. To konkretny organizm (lub grupa organizmów) wykorzystywany jako wskaźnik zmian środowiskowych albo zanieczyszczeń. Bioindykator jest więc narzędziem/elementem stosowanym w biomonitoringu (np. dobiera się bioindykatory do badania określonych presji). Dlatego w hierarchii znajduje się najniżej.
Dlaczego pozostałe kolejności są błędne?
- Ustawienie "bioindykator" przed metodami lub systemem działań odwraca relację: element/narzędzie nie może być pojęciem nadrzędnym wobec całego podejścia (biomonitoringu) ani tym bardziej całego monitoringu.
- Ustawienie "biomonitoring" przed "monitoringiem" pomija fakt, że biomonitoring jest jedną z odmian monitoringu, a nie kategorią szerszą.
- Wstawienie "bioindykatora" między monitoring a biomonitoring sugeruje, że biomonitoring jest częścią bioindykatora, co nie odpowiada relacji definicyjnej (to raczej bioindykator jest stosowany w biomonitoringu).
Przy rozwiązywaniu takich zadań warto pytać siebie: które pojęcie obejmuje wszystkie pozostałe? oraz które jest konkretnym przykładem lub narzędziem w ramach metody?
