KWALIFIKACJA ROL10 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 2.
Określ wilgotność względną powietrza mierzonego psychrometrem Assmanna, jeśli termometr suchy wskazuje 18,4°C, a termometr mokry 15,8°C.
Ilustracja przedstawia tabelę psychrometryczną dla psychrometru Assmanna, używaną do określania wilgotności względnej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Psychrometr Assmanna wykorzystuje różnicę wskazań termometru suchego i mokrego (depresję psychrometryczną). Dla Tsucha=18,4°C i Tmokra=15,8°C (różnica 2,6°C) z tablic/wykresu psychrometrycznego dla psychrometru wentylowanego odczytuje się wilgotność względną około 77%.

Pełne wyjaśnienie:

Psychrometr Assmanna (psychrometr wentylowany) mierzy wilgotność pośrednio, porównując temperaturę termometru suchego i termometru mokrego. Termometr mokry ma na zbiorniczku zwilżoną osłonkę; podczas wymuszonego przepływu powietrza woda paruje, a parowanie pochłania ciepło i obniża wskazanie termometru mokrego. Im powietrze jest suchsze, tym parowanie jest intensywniejsze i tym większa jest różnica temperatur.

W zadaniu:

  • temperatura sucha: 18,4°C,
  • temperatura mokra: 15,8°C,
  • depresja psychrometryczna: 18,4 − 15,8 = 2,6°C.

Następnie korzysta się z tablic psychrometrycznych albo wykresu psychrometrycznego przeznaczonego dla psychrometru Assmanna (wentylowanego). Dla temperatury suchej 18,4°C i depresji 2,6°C odczytuje się wilgotność względną w przybliżeniu równą 77%. W testach egzaminacyjnych wynik zwykle podaje się w pełnych procentach, więc wybiera się wartość najbliższą odczytowi.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują? Wartości 76%, 80% i 82% leżą w pobliżu wyniku, ale nie odpowiadają odczytowi z tablic/wykresu dla podanej pary temperatur. Typowy błąd to wybór zbyt dużej wilgotności (80–82%) przez intuicję "mała różnica temperatur = prawie nasycenie" albo zbyt małej (76%) przez zaokrąglenie w dół bez sprawdzenia, do jakiej wartości prowadzi odczyt.

W praktyce rolniczej takie obliczenia/odczyty pomagają ocenić warunki w przechowalniach i budynkach inwentarskich, gdzie zbyt wysoka wilgotność sprzyja kondensacji i rozwojowi mikroorganizmów, a zbyt niska może zwiększać zapylenie i przesuszenie materiałów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Psychrometr Assmanna to psychrometr wentylowany: ma termometr suchy i mokry, a przepływ powietrza jest wymuszony osłoną/wentylacją. Dzięki temu parowanie na termometrze mokrym jest stabilniejsze, a wynik wilgotności względnej jest zwykle dokładniejszy niż w psychrometrze niewentylowanym.
Najczęściej robi się to przez odczyt z tablic lub wykresu psychrometrycznego: wiersz/linia dla temperatury suchej oraz kolumna/linia dla depresji psychrometrycznej (T sucha minus T mokra). Dla psychrometru Assmanna należy użyć tablic przeznaczonych dla psychrometru wentylowanego.
Bo woda z osłonki na zbiorniczku paruje, a parowanie pochłania ciepło (efekt chłodzenia parowaniem). Im powietrze jest mniej nasycone parą wodną, tym intensywniejsze parowanie i tym większy spadek temperatury termometru mokrego.
Depresja psychrometryczna to różnica między temperaturą termometru suchego i mokrego: ΔT = Tsucha − Tmokra. Jest kluczowym parametrem do wyznaczenia wilgotności względnej w psychrometrii, bo informuje o intensywności parowania.
W zadaniach egzaminacyjnych standardem jest odczyt z tablic/wykresu psychrometrycznego, choć da się też liczyć ze wzorów psychrometrycznych. Odczyt jest szybki, ale wymaga poprawnego doboru tablic (np. dla psychrometru Assmanna) i właściwego zaokrąglenia.
Najczęstsze błędy to: zamiana temperatur (wstawienie mokrej jako suchej), obliczenie złej różnicy ΔT, użycie tablic dla innego typu psychrometru, oraz błędne zaokrąglenie do najbliższej odpowiedzi testowej. Pomaga zapis: T sucha, T mokra, ΔT, odczyt RH.
To wartość dość wysoka. W praktyce oznacza większe ryzyko kondensacji na chłodnych powierzchniach i szybszy rozwój pleśni, zwłaszcza przy słabej wentylacji. W obiektach rolniczych ocenia się ją zawsze razem z temperaturą, ruchem powietrza i źródłami pary wodnej.
Gdy trzeba kontrolować mikroklimat: w chlewniach, oborach, kurnikach, w magazynach i przechowalniach, podczas suszenia płodów rolnych lub oceny warunków przechowywania pasz. Wilgotność wpływa na zdrowie zwierząt, jakość przechowywania i straty.
Kluczowe są: odpowiednia wentylacja (stały przepływ powietrza), prawidłowo zwilżona i czysta osłonka termometru mokrego, czas stabilizacji wskazań, brak dodatkowych źródeł ciepła/promieniowania oraz poprawny odczyt temperatur. Zaniedbania zwykle zaniżają lub zawyżają RH.
Niekoniecznie. Mała depresja psychrometryczna zwykle oznacza wysoką wilgotność, ale konkretna wartość zależy też od temperatury suchej i warunków pomiaru. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych trzeba wykonać odczyt z tablic/wykresu, a nie zgadywać "prawie 100%".
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Psychrometr Assmanna wykorzystuje różnicę wskazań termometru suchego i mokrego (depresję psychrometryczną)."

Źródła:

  • World Meteorological Organization (WMO), "Guide to Meteorological Instruments and Methods of Observation" (WMO-No. 8), część dotycząca pomiaru wilgotności i psychrometrów (Assmann/ventilated psychrometer), aktualne wydanie dostępne na stronie WMO.
  • PWN, Encyklopedia PWN – hasło: "psychrometr" (opis zasady: termometr suchy i mokry oraz wyznaczanie wilgotności względnej z tablic).

Materiały:

  • Podręcznik/agrometeorologia: rozdział o wilgotności powietrza i psychrometrach
  • Tablice psychrometryczne dla psychrometru wentylowanego (Assmanna)
  • Wykres i-x/Molliera lub wykres psychrometryczny oraz ćwiczenia z odczytu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego