Opis mówi o dwóch skutkach tej samej operacji gospodarczej: spadku należności z tytułu dostaw i usług oraz wzroście środków pieniężnych na rachunku bankowym. Oba te składniki należą do aktywów. Oznacza to, że zmiana zachodzi wyłącznie po stronie aktywów.
Jeżeli jedna pozycja aktywów maleje, a inna rośnie (o tę samą wartość), to suma aktywów się nie zmienia. W praktyce jest to typowy przypadek wpływu zapłaty od odbiorcy: zmniejszają się rozrachunki (należności), a rosną środki pieniężne na koncie.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: "aktywną, powodującą zmiany w strukturze aktywów." Jest to operacja aktywna, ponieważ:
- dotyczy wyłącznie aktywów (należności i bank),
- powoduje przesunięcie między składnikami aktywów,
- nie zmienia sumy bilansowej, a jedynie strukturę aktywów.
Pozostałe odpowiedzi są błędne z następujących powodów:
- "pasywną, powodującą zmiany w strukturze pasywów." – operacja pasywna dotyczy wyłącznie pasywów (np. przesunięcia między kapitałem własnym a zobowiązaniami) i nie obejmuje zmian w aktywach, a tutaj zmieniają się dwie pozycje aktywów.
- "aktywno-pasywną zwiększającą sumę bilansową." – zwiększenie sumy bilansowej występuje, gdy rośnie jednocześnie aktywo i pasywo (np. zakup na kredyt, zaciągnięcie zobowiązania i wzrost środków). W tym zadaniu nie ma wzrostu pasywów, tylko zamiana należności na środki pieniężne.
- "aktywno-pasywną, zmniejszającą sumę bilansową." – zmniejszenie sumy bilansowej występuje, gdy jednocześnie maleją aktywa i pasywa (np. spłata zobowiązania z rachunku bankowego). Tu aktywa nie maleją łącznie, bo spadek należności jest kompensowany wzrostem banku.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zaznacz, czy zmiany dotyczą aktywów, pasywów, czy obu stron bilansu. Dopiero potem oceń, czy suma bilansowa rośnie, maleje czy pozostaje bez zmian.
