KWALIFIKACJA DRM4 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 32.
Opuszczenie stołu odbiorczego strugarki wyrówniarki względem głównej krawędzi tnącej ostrzy noży spowoduje
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obniżenie stołu odbiorczego względem głównej krawędzi tnącej powoduje, że po przejściu przez wał nożowy element "opada" na zbyt niski stół. Skutkiem jest charakterystyczne nadmierne ostruganie końców elementu (tzw. podstruganie/snipe), widoczne głównie na początku i końcu przejścia.

Pełne wyjaśnienie:

W wyrówniarce (strugarce wyrówniarce) kluczowe znaczenie ma wzajemne ustawienie: wału nożowego, krawędzi tnącej noży oraz stołu odbiorczego (wypływowego). Stół odbiorczy jest "płaszczyzną odniesienia" dla już obrobionej powierzchni – to na nim ma się stabilnie opierać element po minięciu noży.

Jeżeli stół odbiorczy zostanie opuszczony poniżej wysokości, na której powinna kończyć pracę krawędź tnąca (czyli poniżej prawidłowej linii prowadzenia po struganiu), to po przejściu przez wał nożowy element nie jest już odpowiednio podparty. Materiał "siada" na niższy stół, zmienia się kąt prowadzenia i noże zdejmują z końców zbyt dużą warstwę. Typowym objawem jest nadmierne ostruganie końców elementu – wada najbardziej widoczna na początku oraz na końcu posuwu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "niedostruganie końców elementu" – to bardziej odpowiada sytuacji odwrotnej (gdy stół odbiorczy jest zbyt wysoko), bo wówczas element może być "podnoszony" i noże zdejmują za mało na końcowym odcinku.
  • "niejednakową grubość struganego elementu" – grubość jest typowo efektem innych ustawień (np. równoległości stołów, prowadzenia, kolejności operacji wyrównanie/grubościówka). Błąd wysokości stołu odbiorczego w wyrówniarce daje najczęściej wadę na końcach, a nie równomierną zmianę grubości na całej długości.
  • "poprzeczne wyżłobienia na powierzchni elementu" – takie ślady wiążą się częściej z uszkodzeniami/ustawieniem noży, biciem wału, drganiami, zabrudzeniami lub problemami z posuwem, a nie z samym opuszczeniem stołu odbiorczego względem krawędzi tnącej.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać regułę: zbyt niski stół odbiorczy = podstruganie (nadmierne ostruganie) końców; zbyt wysoki stół odbiorczy = niedostruganie/"schodek" na końcu. To pomaga szybko powiązać objaw z przyczyną regulacyjną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stół odbiorczy (wypływowy) to część wyrówniarki, na której opiera się materiał po przejściu przez wał nożowy. Ustawia się go jako płaszczyznę odniesienia dla obrobionej powierzchni. Jego wysokość względem krawędzi tnącej noży decyduje o tym, czy końce elementu będą podstrugane lub niedostrugane.
Gdy stół odbiorczy jest zbyt nisko, element po minięciu noży nie jest właściwie podparty i "opada" na niższą płaszczyznę. Zmienia się prowadzenie deski względem wału i noże zdejmują zbyt dużo materiału przy wejściu/wyjściu. Efektem jest charakterystyczne podstruganie końców.
Objawem są lokalne zagłębienia na początku i/lub na końcu elementu, często wyczuwalne pod palcami lub widoczne pod światło. Środek deski może wyglądać poprawnie, a wada pojawia się głównie na końcówkach po jednym przejściu. To typowy sygnał błędnej regulacji stołu odbiorczego.
Niedostruganie końców częściej wiąże się z ustawieniem stołu odbiorczego zbyt wysoko względem krawędzi tnącej. Wtedy materiał jest "unoszony" na stole i noże nie zdejmują wystarczającej warstwy na końcowym odcinku przejścia. W praktyce daje to schodek lub fragment nie do końca wyrównany.
Zwykle nie jest to główny skutek. Wyrówniarka służy do uzyskania płaszczyzny odniesienia, a typową wadą przy błędnej wysokości stołu odbiorczego są problemy na końcach (podstruganie lub niedostruganie). Problemy z "grubością" całej deski częściej wynikają z kolejnych operacji i innych ustawień maszyn.
Poprzeczne wyżłobienia (ślady) to często efekt tępych lub uszkodzonych noży, bicia wału, zabrudzeń na stole, drgań, niestabilnego posuwu albo zbyt dużego zbioru. Mogą też wynikać z niewłaściwego docisku i prowadzenia. Sama różnica wysokości stołu odbiorczego zwykle daje wadę na końcach, nie regularne żłobienia.
Przed regulacją zawsze odłącz zasilanie i zabezpiecz maszynę przed przypadkowym uruchomieniem. Następnie sprawdza się odniesienie stołu do najwyższego punktu noża na wale (zgodnie z instrukcją producenta) oraz wykonuje próbne struganie na odpadzie. Bezpieczeństwo obejmuje też osłony wału i prawidłowe popychacze.
Najczęściej po wymianie noży, ostrzeniu i ponownym montażu, po przestawieniu maszyny, po serwisie lub gdy pojawią się typowe wady końców. Korektę warto też rozważyć, gdy zmieniły się warunki pracy (np. drgania, luz prowadnic) albo gdy kontrola jakości ujawnia powtarzalny "snipe".
Najczęściej mylą stół podawczy z odbiorczym i odwracają skutek regulacji. Drugi błąd to wybieranie odpowiedzi o "niejednakowej grubości", bo brzmi ogólnie i poważnie, bez analizy mechanizmu powstawania wady. Pomaga zapamiętać: niski stół odbiorczy = podstrugane końce.
Ucz się na objawach: powiąż konkretny ślad na materiale z możliwą przyczyną (wysokość stołu, stan noży, posuw). Warto robić krótkie notatki "objaw → przyczyna → korekta" i przećwiczyć rozpoznawanie wad na próbkach. Kluczowe są też zasady BHP i kolejność czynności przy regulacji.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Obniżenie stołu odbiorczego względem głównej krawędzi tnącej powoduje, że po przejściu przez wał nożowy element "opada" na zbyt niski stół."

Materiały:

  • Instrukcja obsługi (DTR) konkretnej wyrówniarki używanej w pracowni
  • Podręczniki i skrypty szkolne z technologii obróbki drewna: struganie i ustawianie maszyn
  • Materiały producentów narzędzi/maszyn o diagnozowaniu wad strugania (artykuły techniczne, poradniki serwisowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego