W sprawach dotyczących finansów jednostek samorządu terytorialnego kluczowe jest rozróżnienie nadzoru finansowego od nadzoru legalności oraz od trybu odwoławczego w indywidualnych sprawach administracyjnych.
Regionalna izba obrachunkowa jest organem wyspecjalizowanym w obszarze gospodarki finansowej JST. Dlatego, gdy skarga dotyczy sposobu przyjętego przez radę gminy obliczania dotacji (a więc zagadnienia o charakterze finansowym, wynikającego z rozwiązań przyjętych przez organ stanowiący gminy), właściwym kierunkiem jest organ nadzoru i kontroli finansowej, czyli RIO.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Właściwy minister – minister kieruje działem administracji rządowej, ale co do zasady nie rozpatruje skarg na uchwały i rozwiązania finansowe konkretnej gminy w trybie właściwym dla nadzoru nad JST. W praktyce skierowanie skargi do ministra zwykle skutkuje przekazaniem jej według właściwości.
- Wojewoda – wojewoda sprawuje przede wszystkim nadzór nad działalnością gmin w zakresie zgodności z prawem (nadzór legalności). Nie oznacza to automatycznie właściwości do rozpatrywania skarg stricte dotyczących mechanizmu finansowego rozliczania dotacji, gdy przepisy przewidują organ wyspecjalizowany w nadzorze finansowym.
- Samorządowe kolegium odwoławcze – SKO działa głównie jako organ II instancji w indywidualnych postępowaniach administracyjnych (odwołania od decyzji, zażalenia w określonych sprawach). Skarga na sposób obliczania dotacji przyjęty przez radę gminy nie musi przyjmować postaci klasycznego środka odwoławczego od decyzji, dlatego SKO nie jest tu właściwe.
Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w treści pojawiają się hasła "dotacja", "uchwała finansowa", "gospodarka finansowa JST", to w pierwszej kolejności rozważ organ wyspecjalizowany w kontroli finansowej. Gdy pojawia się "odwołanie od decyzji", wtedy częściej właściwe bywa SKO.