KWALIFIKACJA EKA5 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 24.
Osoba fizyczna w marcu 2026 r. osiągnęła przychody w wysokości 2 757,76 zł, objęte 3% stawką ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W dniu 10 marca 2026 r. zapłaciła składki na: ubezpieczenia społeczne – 757,76 zł, Fundusz Pracy – 58,20 zł, ubezpieczenie zdrowotne – 500,00 zł. Ile wyniesie podstawa opodatkowania za marzec 2026 r.?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podstawa ryczałtu to przychód pomniejszony o dopuszczalne odliczenia.
W ryczałcie odlicza się 100% zapłaconych składek społecznych oraz 50% zapłaconej składki zdrowotnej, natomiast Funduszu Pracy nie odlicza się. Obliczenie: 2 757,76 − 757,76 − 250,00 = 1 750,00 zł. Warunkiem jest faktyczna zapłata składek.

Pełne wyjaśnienie:

W ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych podstawą opodatkowania jest przychód, a nie dochód. Oznacza to, że nie rozlicza się kosztów uzyskania przychodów, ale można pomniejszyć przychód o niektóre odliczenia przewidziane w przepisach.

W tym zadaniu podatnik uzyskał przychód 2 757,76 zł. Następnie należy sprawdzić, które zapłacone składki wolno odliczyć od przychodu:

  • Składki na ubezpieczenia społeczne – odlicza się w ryczałcie w pełnej zapłaconej kwocie (tu: 757,76 zł).
  • Składka zdrowotna – w ryczałcie odlicza się 50% zapłaconej składki. Skoro zapłacono 500,00 zł, do odliczenia jest 500,00 × 50% = 250,00 zł.
  • Fundusz Pracy – nie pomniejsza podstawy opodatkowania w ryczałcie. To częsty błąd, bo w ryczałcie nie ma kosztów, a ta składka nie jest odliczeniem od przychodu.

Obliczamy podstawę opodatkowania:

Podstawa = 2 757,76 − 757,76 − 250,00 = 1 750,00 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "2 000,00 zł" wynika z odjęcia wyłącznie składek społecznych i pominięcia odliczenia 50% składki zdrowotnej.
  • "2 757,76 zł" to sam przychód bez żadnych odliczeń – błąd polega na nieuwzględnieniu składek, które w ryczałcie zmniejszają podstawę.
  • "2 507,76 zł" odpowiada odjęciu całej składki zdrowotnej (500,00 zł) zamiast 50% – mylenie zasady odliczenia częściowego.

Wskazówka egzaminacyjna: przed obliczeniami zawsze zrób listę "odliczam / nie odliczam" i pamiętaj o warunku, że składki muszą być zapłacone, aby je uwzględnić.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To forma opodatkowania, w której podatek liczy się od przychodu (bez kosztów). Podatnik prowadzi ewidencję przychodów, a podstawę opodatkowania może pomniejszyć o wybrane odliczenia, np. składki społeczne oraz część składki zdrowotnej (zgodnie z aktualnymi zasadami).
Najpierw ustal przychód z miesiąca. Następnie odejmij od niego tylko odliczenia dozwolone w ryczałcie: zwykle składki społeczne (100%) oraz 50% składki zdrowotnej (jeśli dotyczy). Składek, których nie wolno odliczać (np. Fundusz Pracy), nie uwzględniaj.
Nie. W ryczałcie nie rozlicza się kosztów uzyskania przychodów, a składka na Fundusz Pracy nie jest odliczeniem od przychodu. Typowy błąd polega na odjęciu jej "bo została zapłacona", mimo że nie wpływa na podstawę opodatkowania w tej formie.
W ryczałcie zasada jest częściowa: podstawę opodatkowania pomniejsza się o połowę zapłaconej składki zdrowotnej, a nie o całość. Na egzaminie kluczowe jest zastosowanie współczynnika 50% i poprawne podstawienie kwoty zapłaconej składki, a nie kwoty należnej.
Co do zasady odlicza się składki społeczne zapłacone przez podatnika oraz część składki zdrowotnej (w zadaniach egzaminacyjnych często 50%). Zawsze sprawdzaj, czy w treści mowa o składkach zapłaconych, bo tylko takie mogą być uwzględnione w obliczeniu.
Odliczeniu podlegają składki faktycznie zapłacone w danym roku podatkowym. Sam fakt, że składka jest należna, nie wystarcza. Na egzaminie zwracaj uwagę na sformułowania typu "zapłaciła w dniu…" – to sygnał, że składki można uwzględnić w obliczeniu podstawy.
Najczęstsze pomyłki to: odjęcie Funduszu Pracy od przychodu, odjęcie 100% składki zdrowotnej zamiast 50%, pominięcie składek społecznych albo policzenie podatku zamiast podstawy. Pomaga metoda: najpierw wypisz, co wolno odliczyć, a dopiero potem wykonaj działania.
Nie. W ryczałcie nie pomniejsza się przychodu o koszty uzyskania przychodu. Podstawę opodatkowania zmniejszają tylko określone odliczenia, np. składki społeczne oraz część składki zdrowotnej. To odróżnia ryczałt od rozliczeń na skali lub podatku liniowym.
Jeśli pytanie brzmi "Ile wyniesie podstawa opodatkowania?", kończysz na wartości po odliczeniach (przychód minus dozwolone składki). Stawka ryczałtu (np. 3%) jest wtedy informacją pomocniczą i nie służy do obliczenia kwoty podatku, tylko wskazuje formę opodatkowania.
Ćwicz schemat: przychód → odliczenia → podstawa → ewentualnie podatek. Ucz się listy składek: społeczne (tak), zdrowotna (częściowo), Fundusz Pracy (nie). Rozwiązuj krótkie zadania rachunkowe na kwotach z dwoma miejscami po przecinku i sprawdzaj, czy wynik dotyczy podstawy.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że obliczenie: 2 757,76 − 757,76 − 250,00 = 1 750,00 zł. Warunkiem jest faktyczna zapłata składek.

Źródła:

  • Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, art. 11 ust. 1, t.j. Dz.U. 2024 poz. 776 ze zm.

Materiały:

  • Aktualny tekst jednolity ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (art. 11) – lektura przepisu i przykładów
  • Materiały edukacyjne z rozliczeń ZUS i podatków dla technika ekonomisty (ryczałt vs skala vs liniowy)
  • Oficjalne poradniki administracji/serwisów informacyjnych o zasadach odliczeń składek w ryczałcie

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego