KWALIFIKACJA SPO3 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 2.
Osoba z afazją będzie miała problemy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Afazja to zaburzenie językowe spowodowane uszkodzeniem mózgu (np. po udarze), które utrudnia mówienie, rozumienie, czytanie lub pisanie. Dlatego osoba z afazją ma przede wszystkim trudności z porozumiewaniem się, a nie typowo z higieną, chodzeniem czy jedzeniem.

Pełne wyjaśnienie:

Afazja jest zaburzeniem funkcji językowych, zwykle wynikającym z uszkodzenia struktur mózgowych odpowiedzialnych za przetwarzanie języka (często po udarze lub urazie). Kluczowe jest to, że afazja dotyczy przede wszystkim komunikowania się: osoba może mieć trudność w formułowaniu wypowiedzi (mówieniu), rozumieniu tego, co słyszy, nazywaniu przedmiotów, czytaniu albo pisaniu. Stopień problemu bywa różny, ale wspólnym mianownikiem jest bariera w porozumiewaniu się.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "z porozumiewaniem się"?
Bo jest to najbardziej typowa i definicyjna konsekwencja afazji. W praktyce opiekun/asystent powinien dostosować sposób rozmowy: mówić wolniej, używać prostych zdań, dawać czas na odpowiedź, wspierać się gestem, rysunkiem lub wskazywaniem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "z samodzielnym umyciem zębów" – to problem z zakresu samoobsługi i sprawności manualnej. Może występować przy niedowładach, apraksji czy ograniczeniach ruchowych, ale nie jest typowym, bezpośrednim objawem afazji.
  • "z poruszaniem się po pokoju" – dotyczy lokomocji i orientacji/równowagi. Trudności te częściej wynikają z niedowładów, zaburzeń chodu, ataksji lub problemów ortopedycznych, a nie z samej afazji.
  • "z samodzielnym spożywaniem posiłków" – odnosi się do sprawności kończyn, koordynacji lub połykania (dysfagii). Afazja sama w sobie nie oznacza automatycznie problemów z jedzeniem; choć współwystępowanie po udarze jest możliwe, pytanie dotyczy typowego obszaru deficytu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "afazja", myśl najpierw o języku i komunikacji. Trudności ruchowe i samoobsługowe mogą współistnieć w chorobach neurologicznych, ale nie definiują afazji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Afazja to zaburzenie językowe spowodowane uszkodzeniem mózgu. Dotyczy głównie komunikacji: mówienia, rozumienia mowy, a czasem także czytania i pisania. Nie jest to "lenistwo" ani brak chęci rozmowy, tylko realna trudność w przetwarzaniu języka.
Najczęściej afazja pojawia się po udarze mózgu, ale może też wynikać z urazu czaszkowo-mózgowego, guzów mózgu lub innych chorób neurologicznych. W praktyce opieki ważne jest zauważenie, że trudność dotyczy języka, a nie tylko nastroju czy motywacji.
W afazji kluczowy problem to język: osoba może wiedzieć, co chce powiedzieć, ale nie potrafi dobrać słów albo nie rozumie wypowiedzi. W demencji częściej widoczne są szersze trudności poznawcze (np. pamięć, planowanie). Rozróżnienie zawsze wymaga diagnozy specjalisty, ale obserwacja komunikacji jest pomocna.
Afazja zaburza przetwarzanie języka w mózgu, więc utrudnia przekazywanie i odbiór informacji. Osoba może mówić niewyraźnie, używać nieprawidłowych słów, mieć problem z nazywaniem rzeczy lub zrozumieniem poleceń. To bezpośrednio uderza w codzienną komunikację z opiekunem i rodziną.
Mów spokojnie i krótko, używaj prostych zdań, zadawaj pytania zamknięte (tak/nie), dawaj czas na odpowiedź. Pomagają też gesty, wskazywanie przedmiotów i notatki. Ważne: nie kończ na siłę zdań za osobę i nie traktuj jej jak dziecka—szanuj tempo i godność.
W praktyce stosuje się obrazki/piktogramy, kartki z podstawowymi potrzebami, alfabet do wskazywania liter, komunikację gestem, rysunek, aplikacje na telefon lub tablice komunikacyjne. Celem jest umożliwienie wyrażenia potrzeb (ból, pragnienie, toaleta) mimo trudności językowych.
Nie. Afazja dotyczy przede wszystkim języka. Problemy z chodzeniem, myciem czy jedzeniem mogą współwystępować (np. po udarze), ale wynikają z innych deficytów, takich jak niedowład, zaburzenia koordynacji lub dysfagia. Na egzaminie trzeba wskazać obszar najbardziej typowy dla afazji.
Częsty błąd to mówienie za szybko, używanie długich poleceń i poprawianie każdej wypowiedzi, co zwiększa stres. Inny błąd to zakładanie, że osoba "nie rozumie nic". Lepsze jest sprawdzanie zrozumienia prostymi pytaniami i wspieranie się gestem oraz rutyną.
Gdy trudności komunikacyjne utrzymują się po incydencie neurologicznym (np. udarze) lub zauważalne są w codziennych sytuacjach: problem z rozumieniem poleceń, nazywaniem, budowaniem zdań. Specjalista dobiera terapię, a opiekun otrzymuje wskazówki do ćwiczeń i komunikacji na co dzień.
Zapamiętaj, że afazja = język i komunikacja. Ucz się rozróżniać afazję od dysartrii (artykulacja) i od problemów ruchowych/samoobsługowych. Ćwicz na przykładach: "Co jest głównym problemem?" i wybieraj odpowiedź dotyczącą mowy/rozumienia, a nie czynności dnia codziennego.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 77% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Afazja to zaburzenie językowe spowodowane uszkodzeniem mózgu (np. po udarze), które utrudnia mówienie, rozumienie, czytanie lub pisanie."

Źródła:

  • MedlinePlus (NIH) – "Aphasia" (opis zaburzenia i typowe objawy), https://medlineplus.gov/aphasia.html - dostęp 2026-02-18
  • NHS – "Aphasia" (objawy i istota zaburzenia komunikacji), https://www.nhs.uk/conditions/aphasia/ - dostęp 2026-02-18
  • MSD Manuals (Professional) – "Aphasia" (definicja i charakterystyka zaburzeń językowych), https://www.msdmanuals.com/professional/neurologic-disorders/speech-and-language-disorders/aphasia - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały edukacyjne o afazji (poradniki dla opiekunów) przygotowywane przez ośrodki neurologopedyczne
  • Podstawowe podręczniki/kompendia z neurologopedii i zaburzeń komunikacji
  • Wiadomości pacjenckie i profesjonalne o afazji (np. serwisy medyczne i poradniki kliniczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego