Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MED9 - TEST WIEDZY NR 5



PYTANIE NR 11.
Otrzymałeś wyniki analizy dostępności farmaceutycznej substancji czynnej z różnych postaci leku. Wyniki są następujące:
Postać lekuDostępność substancji czynnej [%]
Tabletka95
Kapsułka98
Syrop100
Która postać leku zapewnia największą dostępność substancji czynnej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Największą dostępność wskazuje najwyższa wartość procentowa w tabeli. Dla tabletki podano 95%, dla kapsułki 98%, a dla syropu 100%. Ponieważ 100% jest wartością największą, prawidłową odpowiedzią jest syrop.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie polega na interpretacji tabeli z wynikami dostępności substancji czynnej dla trzech postaci leku. Aby wskazać postać zapewniającą największą dostępność, należy porównać wartości procentowe i wybrać najwyższą.

W tabeli podano:

  • tabletka: 95%
  • kapsułka: 98%
  • syrop: 100%

Odpowiedź "Syrop" jest poprawna, ponieważ 100% jest największą z przedstawionych wartości, czyli w tych wynikach to właśnie syrop zapewnia najwyższą dostępność substancji czynnej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Tabletka" – ma niższą wartość (95%) niż pozostałe postacie, więc nie może być największa.
  • "Kapsułka" – choć jest wyższa niż tabletka (98%), nadal jest niższa niż 100% dla syropu.
  • "Wszystkie postacie leku zapewniają taką samą dostępność substancji czynnej" – jest sprzeczna z tabelą, ponieważ wartości różnią się (95%, 98%, 100%).

W praktyce farmaceutycznej podobne tabele mogą pojawiać się w materiałach edukacyjnych lub opracowaniach dotyczących formulacji. Na egzaminie kluczowe jest, aby nie kierować się intuicją (np. że jedna postać "zawsze" jest lepsza), tylko oprzeć wybór na danych liczbowych i prostym porównaniu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest dostępność substancji czynnej w leku?
Dostępność (często omawiana wraz z biodostępnością) opisuje, jaka część substancji czynnej staje się dostępna po podaniu leku. W zadaniach tabelarycznych zwykle oznacza to wartość porównawczą w %, którą należy interpretować liczbowo: im wyższy %, tym większa dostępność w danym porównaniu.
Jak odczytać tabelę z dostępnością substancji czynnej?
Najpierw sprawdź, jakie są kolumny (postać leku i %). Następnie porównaj wszystkie wartości procentowe, nie tylko pierwszy wiersz. Jeśli pytanie brzmi "największa", wybierasz najwyższy %. Gdyby było "najmniejsza", wybierasz najniższy %.
Dlaczego w tym zadaniu poprawną odpowiedzią jest syrop?
Bo w tabeli syrop ma 100% dostępności, a pozostałe postacie mają mniej: tabletka 95% i kapsułka 98%. Pytanie wymaga wskazania największej wartości, więc wybór wynika bezpośrednio z danych liczbowych.
Czy "Wszystkie postacie mają taką samą dostępność" może być kiedykolwiek poprawne?
Tak, ale tylko wtedy, gdy w danych (tabela/wykres/opis) wszystkie wartości są identyczne lub jednoznacznie podano brak różnic. W tym zadaniu wartości są różne (95%, 98%, 100%), więc taka odpowiedź jest sprzeczna z podanymi wynikami.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy pytaniach z tabelą na egzaminie?
Najczęstsze to: wybór pierwszej odpowiedzi bez porównania wszystkich wierszy, przeoczenie najwyższej wartości przez pośpiech, oraz "dopowiadanie" sobie reguł (np. że tabletki zawsze są najlepsze). Pomaga wolne przeczytanie nagłówków i sprawdzenie wszystkich liczb.
Jakie postacie leku najczęściej porównuje się pod kątem dostępności?
W nauczaniu i zadaniach egzaminacyjnych porównuje się m.in. tabletki, kapsułki, syropy/roztwory, zawiesiny czy postacie o zmodyfikowanym uwalnianiu. Kluczowe jest rozumienie, że postać leku i formulacja mogą wpływać na uwalnianie i wchłanianie substancji czynnej.
Czy większa dostępność w % zawsze oznacza lepszy wybór dla pacjenta?
Niekoniecznie. W praktyce liczy się też bezpieczeństwo, dawkowanie, tolerancja, wskazania, wiek pacjenta i wygoda stosowania. Wyższa dostępność może oznaczać silniejszy efekt, ale nie zawsze jest pożądana. W tym zadaniu oceniamy wyłącznie "największą" wartość z tabeli.
Kiedy w zadaniach pojawia się biodostępność, a kiedy dostępność farmaceutyczna?
Zależy od kontekstu materiału. Biodostępność dotyczy zwykle ilości i szybkości, z jaką substancja dociera do krążenia ogólnego, a "dostępność farmaceutyczna" bywa używana w kontekście uwalniania z postaci leku. Na egzaminie najważniejsze jest, by trzymać się definicji podanej lub danych liczbowych w zadaniu.
Jak szybko rozwiązywać pytania "która postać ma największą wartość"?
Ustal słowo-klucz: "największą" = maksimum. Zaznacz najwyższą liczbę w tabeli (tu 100%), dopiero potem dopasuj ją do nazwy postaci. Ta kolejność ogranicza pomyłki wynikające z czytania nazw zamiast liczb.
Jak przygotować się do podobnych zadań w kwalifikacji technika farmaceutycznego?
Ćwicz interpretację krótkich tabel i wykresów oraz podstawowe pojęcia: postać leku, substancja czynna, uwalnianie, wchłanianie, biodostępność. Dobrą metodą jest rozwiązywanie zestawów zadań i po każdym sprawdzanie, czy odpowiedź wynika z danych, a nie z intuicji.
info

Statystycznie 82% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Największą dostępność wskazuje najwyższa wartość procentowa w tabeli."

Źródła:

  • Remington: The Science and Practice of Pharmacy, rozdziały dotyczące postaci leku i uwalniania substancji czynnej (wydania współczesne) – weryfikacja pojęć ogólnych
  • Goodman & Gilman's The Pharmacological Basis of Therapeutics, część: farmakokinetyka (Absorption, Bioavailability) – definicje i kontekst pojęć

Materiały:

  • Podstawy farmakokinetyki (wchłanianie i biodostępność) – rozdziały w podręcznikach akademickich
  • Materiały dydaktyczne o postaciach leku i wpływie formulacji na uwalnianie substancji czynnej
  • Ćwiczenia z interpretacji tabel i wykresów w zadaniach egzaminacyjnych
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego