KWALIFIKACJA PGF5 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 29.
Ploter obsługuje rolę papieru o szerokości 1 064 mm. Ile metrów bieżących podłoża zostanie zużytych do bezspadowego wydrukowania 100 użytków A4?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Format A4 ma wymiary 210×297 mm.
Na roli 1064 mm w poprzek zmieści się 5 użytków przy ułożeniu z szerokością 210 mm: 1064/210=5 (reszta 14 mm). Dla 100 użytków potrzeba 100/5=20 rzędów, a długość roli to 20×297 mm=5940 mm, czyli 5,94 m.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z ploterem na roli kluczowe jest policzenie, ile użytków da się ułożyć w poprzek szerokości roli oraz ile rzędów trzeba wydrukować, aby uzyskać zadaną liczbę użytków. Określenie "bezspadowe" w praktyce oznacza wybór takiego ułożenia, które minimalizuje straty podłoża, czyli daje największą liczbę użytków w jednym rzędzie (przy zachowaniu formatu użytku).

Krok 1: wymiary użytku.
Format A4 zgodnie z ISO 216 ma wymiary 210×297 mm.

Krok 2: sprawdzenie dwóch orientacji na szerokości roli 1064 mm.

  • Jeśli w poprzek roli odkładamy 210 mm (drugi wymiar 297 mm idzie wzdłuż roli), to 1064/210=5,066…, czyli mieszczą się 5 użytków w rzędzie (pozostaje 14 mm niewykorzystanej szerokości).
  • Jeśli w poprzek roli odkładamy 297 mm (a wzdłuż roli 210 mm), to 1064/297=3,582…, czyli mieszczą się tylko 3 użytki w rzędzie (pozostaje 173 mm niewykorzystanej szerokości).

Układ z 5 użytkami w rzędzie jest wyraźnie korzystniejszy materiałowo, więc to on odpowiada idei "bezspadowo" (minimalne straty).

Krok 3: liczba rzędów dla 100 użytków.
Przy 5 użytkach w rzędzie potrzeba 100/5=20 rzędów.

Krok 4: zużycie długości roli (metry bieżące).
Wzdłuż roli jeden rząd ma długość równą drugiemu wymiarowi A4, czyli 297 mm. Zatem 20×297 mm = 5940 mm = 5,94 m.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Wartości większe od 5,94 m wynikają zwykle z przyjęcia gorszej orientacji (np. 3 użytki w rzędzie) albo z błędnego zaokrąglenia liczby rzędów.
  • Częstym błędem jest też pomylenie wymiarów A4 i użycie 210 mm jako długości rzędu mimo układu 5 w poprzek, albo brak przeliczenia milimetrów na metry.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze licz "ile sztuk mieści się w poprzek", a dopiero potem "ile rzędów" i "jaka długość rzędu". To minimalizuje pomyłki i dobrze odzwierciedla pracę w RIP.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metr bieżący to długość podłoża pobrana z roli, niezależnie od jej szerokości. Jeśli rola ma 1064 mm szerokości, to 1 m bieżący oznacza pas materiału 1064 mm × 1000 mm. W zadaniach liczy się, ile takiej długości zużyje układ użytków.
A4 ma wymiary 210×297 mm. Wynika to z normy ISO 216 opisującej formaty serii A. W praktyce egzaminacyjnej te wymiary traktuje się jako dane podstawowe, które trzeba znać lub umieć szybko odtworzyć.
Ponieważ ułożenie "pionowe" i "poziome" daje inną liczbę użytków mieszczących się w poprzek roli. Porównanie pozwala wybrać układ, który minimalizuje straty i zużyje najmniej metrów bieżących. To jest sedno optymalizacji w druku rolowym.
Dzielisz szerokość roli przez wymiar użytku odkładany w poprzek, np. 1064/210. Wynik zawsze zaokrąglasz w dół, bo nie można wydrukować "części" użytku w rzędzie. Reszta to niewykorzystana szerokość (odpad na boku).
Najpierw ustalasz, ile użytków jest w jednym rzędzie (np. 5). Potem dzielisz liczbę użytków przez tę wartość: 100/5=20. Gdy wynik nie jest całkowity, musisz przyjąć kolejny pełny rząd, bo trzeba wykonać wszystkie sztuki.
Bo przy szerokości roli 1064 mm korzystniejsze jest ułożenie, w którym w poprzek idzie 210 mm: mieści się wtedy 5 użytków w rzędzie. Daje to 20 rzędów po 297 mm, czyli 5940 mm = 5,94 m. Wyniki >7 m zwykle biorą się z układu z 3 użytkami w rzędzie.
W praktyce oznacza to raczej minimalizację strat, a nie ich całkowity brak. Przy zadanej szerokości roli często zostaje niewykorzystany margines (np. kilkanaście mm). Operator lub RIP wybiera taki układ, w którym odpad jest możliwie najmniejszy.
Najczęściej: pozostawienie wyniku w milimetrach (np. 5940) zamiast w metrach (5,94), pomylenie mm z cm oraz użycie przecinka/kropki niezgodnie z zapisem liczbowym. Warto na końcu zawsze dopisać jednostkę i zrobić szybki "test sensu": kilka metrów, nie kilkaset.
RIP zwykle automatycznie układa użytki na szerokości roli tak, aby zmniejszyć odpad i liczbę metrów bieżących. Uwzględnia orientację, odstępy technologiczne i czasem cięcie. Na egzaminie ten proces odtwarzasz ręcznie: liczysz, ile sztuk mieści się w rzędzie i ile rzędów potrzeba.
Naucz się wymiarów najczęstszych formatów (A4, A3, A2), ćwicz dzielenie szerokości roli przez wymiar użytku i zaokrąglanie w dół. Zawsze sprawdzaj obie orientacje i dopiero wybieraj układ o mniejszym zużyciu. Pomaga też nawyk przeliczania mm na m w ostatnim kroku.
info

Około 47% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Format A4 ma wymiary 210×297 mm.Na roli 1064 mm w poprzek zmieści się 5 użytków przy ułożeniu z szerokością 210 mm: 1064/210=5 (reszta 14 mm)."

Źródła:

  • ISO 216:2007, "Writing paper and certain classes of printed matter — Trimmed sizes — A and B series", definicja formatów serii A (w tym A4)
  • https://www.iso.org/standard/36631.html - strona normy ISO 216 (dostęp: 28.02.2026)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Format_papieru - wymiary formatów papieru (A4 210×297 mm) (dostęp: 28.02.2026)

Materiały:

  • Norma ISO 216 – definicja formatów serii A
  • Materiały dydaktyczne o impozycji/nestingu oraz optymalizacji ułożenia na roli w RIP
  • Instrukcje producentów RIP/plotera dotyczące tilingu, nestingu i prowadzenia wydruku na roli

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego