KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 7.
Ile stron formatu A5 ma książka wydrukowana na 10 arkuszach formatu A1?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Format A1 po złożeniu do A5 daje 16 pól formatu A5 na jednej stronie arkusza (A1→A2→A3→A4→A5, czyli 4 podziały: 2⁴=16). Jeśli liczymy strony książki, a arkusze są zadrukowane dwustronnie, otrzymujemy 16×2=32 strony z arkusza A1. Dla 10 arkuszy: 10×32=320 stron.

Pełne wyjaśnienie:

W szeregu formatów A każdy kolejny format powstaje przez podział na pół poprzedniego (zmniejsza się pole o połowę). Aby przejść z A1 do A5, wykonujemy cztery takie "połówkowania":

  • A1 → A2 (1 podział)
  • A2 → A3 (2 podziały)
  • A3 → A4 (3 podziały)
  • A4 → A5 (4 podziały)

Po 4 podziałach liczba pól rośnie jak potęga dwójki: 2⁴ = 16. To znaczy, że na jednej stronie arkusza A1 mieści się 16 użytków A5.

Pytanie dotyczy liczby stron książki. Strona to zadruk jednej strony kartki. Jeżeli arkusz jest wykorzystywany typowo w druku jako zadrukowany dwustronnie, to z jednego arkusza mamy:

  • 16 stron z jednej strony arkusza,
  • +16 stron z drugiej strony arkusza,
  • razem 32 strony z jednego arkusza A1.

Dla 10 arkuszy A1: 10 × 32 = 320 stron.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • 288 stron odpowiadałoby 28,8 strony z arkusza, co nie wynika z żadnego poprawnego podziału w szeregu A (liczby powinny być wielokrotnością 16, a po uwzględnieniu obu stron – wielokrotnością 32).
  • 336 stron oznaczałoby 33,6 strony z arkusza – również wartość "niepasującą" do struktury podziałów (16 na stronę lub 32 na arkusz dwustronny).
  • 352 stron oznaczałoby 35,2 strony z arkusza – analogicznie brak zgodności z logiką formatów A.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw policz, ile jest przejść między formatami (A1→A5 to 4 kroki), potem policz 2⁴, a na końcu upewnij się, czy zadanie dotyczy stron (dwustronność) czy kartek (liści).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz liczbę przejść w szeregu A: A1→A2→A3→A4→A5 to 4 kroki, a każdy krok podwaja liczbę użytków. Dlatego na jednej stronie A1 mieści się 24=16 pól A5. To wynika z zasady, że każdy kolejny format ma połowę pola poprzedniego.
16 to liczba pól A5 na jednej stronie arkusza A1. Pytanie dotyczy jednak stron książki, czyli zadruku jednostronnego. Przy typowym zadruku dwustronnym arkusz ma dwie strony do druku, więc 16×2 daje 32 strony A5 z jednego arkusza.
Kartka (liść) to arkusz papieru po złożeniu/cięciu, który ma dwie strony: przód i tył. Strona to jedna strona kartki (jednostronny zadruk). Dlatego przy liczeniu objętości książki zwykle liczy się strony, a nie kartki.
Użyj kontroli "wielokrotności": A1 do A5 daje 16 użytków na stronę, więc przy zadruku dwustronnym wychodzi 32 strony na arkusz. Dla 10 arkuszy wynik musi być wielokrotnością 32, czyli 320, 352 itd. Jeśli wychodzi liczba niewielokrotna 32, to sygnał błędu.
16 pojawia się, gdy liczysz użytki/strony tylko z jednej strony arkusza (np. jednostronny zadruk). 32 pojawia się, gdy arkusz jest wykorzystywany dwustronnie i pytanie dotyczy liczby stron w publikacji. Kluczowe jest, co oznacza "strona" w treści.
Bo każdy kolejny format powstaje przez przecięcie arkusza na pół, więc liczba mniejszych elementów podwaja się na każdym kroku. Jeśli wykonasz n podziałów, dostajesz 2n elementów. Dla A1→A5 liczba podziałów to 4, stąd 24=16.
Najczęściej: (1) pomija się zadruk drugiej strony arkusza i zostaje 16 zamiast 32; (2) myli się pojęcia strona/kartka; (3) liczy się liczbę "kroków" między formatami błędnie (np. 3 zamiast 4); (4) nie wykonuje się kontroli wyniku jako wielokrotności 16 lub 32.
Nie zmienia, jeśli mówimy o czystej zależności formatów z szeregu A (pole i proporcje). Orientacja wpływa na układ impozycji i rozmieszczenie użytków, ale nie zmienia faktu, że A1 ma pole 16 razy większe od A5. Liczba pól A5 na stronie A1 pozostaje 16.
To jest bazowe liczenie "ile użytków wejdzie na arkusz" i ile stron może dać dany format po zadruku. W praktyce impozycja uwzględnia też spady, marginesy, pasery i znaki cięcia, więc realna liczba użytków może się zmniejszyć. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się idealne dopasowanie formatów.
Naucz się na pamięć kilku relacji: A0→A1 (2), A1→A3 (4), A1→A4 (8), A1→A5 (16). Ćwicz też rozróżnienie "na stronę arkusza" vs "na arkusz dwustronny". Na egzaminie zapisuj kroki (liczba podziałów, potęga 2) i rób kontrolę wielokrotności.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Format A1 po złożeniu do A5 daje 16 pól formatu A5 na jednej stronie arkusza (A1→A2→A3→A4→A5, czyli 4 podziały: 2⁴=16)."

Źródła:

  • ISO 216:2007 — Writing paper and certain classes of printed matter — Trimmed sizes — A and B series, opis zasady podziału i relacji formatów
  • Wikipedia (pl): https://pl.wikipedia.org/wiki/Format_papieru (sekcja o serii A i zależnościach A0–A5) - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia (en): https://en.wikipedia.org/wiki/Paper_size (sekcja o ISO 216, A-series i relacji między formatami) - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały o formatach papieru serii A (ISO 216) i zależnościach między formatami
  • Podręczniki/opracowania z impozycji i składania arkuszy (prepress, introligatornia)
  • Notatki z technologii druku: pojęcia arkusz, użytek, strona, kartka

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego