W kosztorysowaniu narzuty liczy się etapami, bo każdy narzut ma określoną podstawę naliczania. W tym zadaniu dane są: koszty bezpośrednie Kb = 658 zł, wskaźnik kosztów pośrednich Kp = 65% oraz wskaźnik zysku = 12%.
1) Obliczenie kosztów pośrednich
Koszty pośrednie wynikają z narzutu procentowego od kosztów bezpośrednich (w tym uproszczonym układzie zadania):
Kp = Kb × 65%
Kp = 658 × 0,65 = 427,70 zł. To wartość często mylona z wynikiem, ale na tym etapie obliczyliśmy tylko narzut Kp.
2) Wyznaczenie podstawy naliczania zysku
Zysk kalkulacyjny standardowo nalicza się od sumy kosztów bezpośrednich i pośrednich, czyli od:
Podstawa Z = Kb + Kp
Podstawa Z = 658 + 427,70 = 1085,70 zł. Ta liczba nie jest jeszcze zyskiem – to "kwota, od której liczymy 12%".
3) Obliczenie zysku
Z = (Kb + Kp) × 12%
Z = 1085,70 × 0,12 = 130,284 zł, po zaokrągleniu do 2 miejsc po przecinku: 130,28 zł.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Odpowiedź "427,70 zł" odpowiada obliczonemu narzutowi kosztów pośrednich, a nie zyskowi. To typowy błąd polegający na zatrzymaniu się po pierwszym kroku.
- Odpowiedź "1 085,70 zł" to podstawa naliczania zysku (Kb+Kp). Uczniowie czasem mylą podstawę z wartością narzutu, bo obie liczby pojawiają się w toku obliczeń.
- Odpowiedź "1 215,95 zł" sugeruje dodawanie zysku do podstawy i podanie wartości "po zysku" zamiast samego zysku albo inne nieprawidłowe łączenie narzutów. Pytanie dotyczy wyłącznie wartości zysku.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wypisz w dwóch linijkach: najpierw Kp, potem podstawa Z (Kb+Kp), a dopiero na końcu Z. To minimalizuje ryzyko pomylenia pośrednich, podstawy i zysku.