KWALIFIKACJA SPO3 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 31.
Podczas obracania na boki leżącej w łóżku, całkowicie niesamodzielnej podopiecznej, która ma znaczną nadwagę, w trosce o jej bezpieczeństwo należy zastosować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Barierki ochronne są pasywnym zabezpieczeniem, które zapobiega ześlizgnięciu i upadkowi z łóżka podczas obracania osoby całkowicie niesamodzielnej, szczególnie z nadwagą. Krążki służą głównie do ułatwienia przesuwania, ruchome wezgłowie zmienia ułożenie tułowia, a drabinki wymagają aktywnego chwytania.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas obracania na boki osoby leżącej, całkowicie niesamodzielnej, priorytetem jest zapobieganie upadkowi lub ześlizgnięciu z łóżka. U podopiecznej ze znaczną nadwagą ryzyko wzrasta, bo większa masa ciała utrudnia kontrolę ruchu w trakcie zmiany pozycji i sprzyja "przetoczeniu" w kierunku krawędzi materaca.

Odpowiedź "barierki ochronne" jest właściwa, ponieważ barierki tworzą pasywną barierę po bokach łóżka. Nie obracają pacjentki (to wykonuje opiekun), ale skutecznie ograniczają możliwość zsunięcia się poza obrys łóżka w newralgicznym momencie manewru.

Pozostałe propozycje nie spełniają tego celu:

  • "krążki pod pośladki" zmniejszają tarcie i pomagają w przesuwaniu ciała (np. wyżej w łóżku), lecz same w sobie nie stanowią zabezpieczenia bocznego przed upadkiem podczas obracania.
  • "ruchome wezgłowie" służy do ustawiania kąta oparcia (zmiany pozycji tułowia), ale nie chroni przed ześlizgnięciem na bok w trakcie przewracania.
  • "drabinki przyłóżkowe" wymagają aktywnego chwytania i współpracy podopiecznej; przy całkowitej niesamodzielności nie można na nich polegać jako na rozwiązaniu bezpieczeństwa.

W praktyce, przy czynnościach pielęgnacyjnych takich jak obracanie, zmiana pościeli czy higiena w łóżku, barierki są jednym z podstawowych elementów zwiększających bezpieczeństwo, bo ograniczają skutki nagłego przesunięcia ciała w kierunku krawędzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej stosuje się barierki ochronne, bo tworzą pasywną przeszkodę po bokach łóżka. Dzięki temu podczas manewru obracania zmniejsza się ryzyko ześlizgnięcia i upadku, szczególnie gdy podopieczna nie współpracuje i ma dużą masę ciała.
Przy nadwadze trudniej kontrolować tor ruchu ciała w trakcie przewracania, a przesunięcie w stronę krawędzi łóżka może być gwałtowne. Barierki działają jak fizyczna granica, która ogranicza możliwość zsunięcia się poza materac.
Pasywne zabezpieczenie nie wykonuje ruchu za opiekuna ani nie "przenosi" podopiecznej. Barierki jedynie chronią przed skutkami niekontrolowanego przesunięcia (np. upadkiem), stanowiąc stabilną przeszkodę po bokach łóżka.
Nie. Krążki (lub inne ślizgi) mają głównie zmniejszać tarcie i ułatwiać przesuwanie pacjenta w łóżku. Nie tworzą bariery bocznej, więc nie chronią przed zsunięciem podczas obracania na boki.
Ruchome wezgłowie służy do zmiany ułożenia tułowia (np. uniesienia górnej części ciała). To przydatne przy karmieniu lub oddychaniu, ale nie zastępuje zabezpieczenia bocznego podczas obracania podopiecznej.
Drabinki wymagają aktywnego chwytu i współpracy pacjenta (podciągania się, zmiany ułożenia). Osoba całkowicie niesamodzielna nie wykorzysta ich skutecznie, więc nie są właściwym rozwiązaniem w kwestii bezpieczeństwa podczas obracania.
Ryzyko rośnie podczas czynności pielęgnacyjnych, gdy ciało jest przemieszczane: obracanie na boki, zmiana pościeli, mycie w łóżku. Wtedy chwilowo zmniejsza się stabilność ułożenia, a krawędź materaca staje się strefą zagrożenia.
Częsty błąd to mylenie funkcji: wybór elementu, który ułatwia ułożenie (wezgłowie) lub przesuwanie (krążki), zamiast rozwiązania zwiększającego bezpieczeństwo przed upadkiem. Warto zawsze pytać: "co realnie chroni przed zsunięciem na bok?"
Nie. Obracanie wykonuje opiekun odpowiednią techniką. Barierki pełnią rolę ochronną: ograniczają możliwość zsunięcia się poza łóżko. To ważne rozróżnienie: zabezpieczenie ≠ narzędzie do manipulacji ciałem.
Ucz się funkcji każdego elementu łóżka: co służy do zabezpieczenia, co do zmiany ułożenia, a co wymaga aktywności pacjenta. Na egzaminie zwracaj uwagę na słowa "całkowicie niesamodzielna" i "bezpieczeństwo" – zwykle wskazują na ochronę przed upadkiem.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Barierki ochronne są pasywnym zabezpieczeniem, które zapobiega ześlizgnięciu i upadkowi z łóżka podczas obracania osoby całkowicie niesamodzielnej, szczególnie z nadwagą."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu opieki długoterminowej dotyczące zmiany pozycji i profilaktyki upadków
  • Instrukcje producentów łóżek opiekuńczych (funkcje barierek, zasady bezpiecznego użycia)
  • Podręczniki/kompendia z pielęgnowania osób starszych: bezpieczeństwo i ergonomia pracy opiekuna

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego