Zestaw objawów: asymetria twarzy (opadający kącik ust, opadająca powieka po jednej stronie), osłabienie lub niedowład kończyny górnej (niemożność uniesienia rąk) oraz trudność w mówieniu (niemożność powiedzenia, co się stało) tworzy typowy obraz nagłego incydentu neurologicznego. Taki układ symptomów jest charakterystyczny dla udaru mózgu, ponieważ udar często powoduje objawy ogniskowe po jednej stronie ciała (w zależności od miejsca uszkodzenia mózgu).
Odpowiedź "ataku padaczki" nie pasuje najlepiej do opisu, bo w typowym napadzie padaczkowym spodziewamy się m.in. drgawek, zaburzeń świadomości i okresu splątania po napadzie; natomiast sama jednostronna asymetria twarzy z niedowładem ręki i problemem z mową bardziej odpowiada udarowi. Odpowiedź "zawału serca" również jest mniej adekwatna: zawał najczęściej kojarzy się z bólem w klatce piersiowej, dusznością, zimnymi potami czy nudnościami, a nie z nagłymi jednostronnymi objawami neurologicznymi. Z kolei "uraz głowy" może wystąpić wskutek upadku, ale w pytaniu opis wskazuje, że objawy neurologiczne pojawiły się równolegle z osunięciem się na podłoże, a nie jako konsekwencja urazu; ponadto klasyczna jednostronna asymetria twarzy i niedowład ręki są silnymi sygnałami udaru.
W praktyce pracy asystenta osoby z niepełnosprawnością kluczowe jest: zachowanie bezpieczeństwa (ocena miejsca, zabezpieczenie podopiecznej przed kolejnym upadkiem), wezwanie pomocy oraz możliwie dokładne przekazanie dyspozytorowi objawów i czasu ich początku. W udarze "czas ma znaczenie", więc szybka reakcja może wpłynąć na dalsze leczenie i rokowanie.
- Dlaczego pozostałe odpowiedzi kuszą? Upadek może kierować myślenie w stronę urazu, a "nagłość" w stronę zawału. Jednak o wyborze powinien decydować wzorzec objawów ogniskowych (twarz–ręka–mowa).
- Wskazówka egzaminacyjna: jeśli widzisz jednostronne opadanie twarzy + osłabienie ręki + problem z mową, myśl w pierwszej kolejności o udarze.
