Pulveres triturati to proszki otrzymywane przez dokładne ucieranie (rozcieranie) składników w moździerzu w celu uzyskania możliwie jednorodnej mieszaniny. W praktyce recepturowej mają znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy w recepcie występuje mała ilość substancji czynnej i trzeba ją równomiernie rozprowadzić w całej masie proszku.
W takim przypadku do substancji czynnej dodaje się zwykle substancję pomocniczą o charakterze rozcieńczalnika (nośnika). Najczęściej stosuje się laktozę, ponieważ jest obojętna technologicznie, dobrze miesza się z wieloma proszkami i ułatwia uzyskanie jednorodności podczas ucierania. Dzięki temu łatwiej przygotować mieszaninę pośrednią, a następnie odważyć lub podzielić proszki na dawki.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Talk bywa stosowany jako adsorbent lub substancja poprawiająca właściwości sypkie (np. zmniejszająca tarcie), ale nie jest typowym i najczęstszym rozcieńczalnikiem w proszkach przez ucieranie.
- Substancje gęste (półstałe/lepkie) z definicji nie pasują do charakteru mieszaniny proszkowej; utrudniałyby uzyskanie sypkiej, jednorodnej postaci i mogłyby powodować zbijanie proszku.
- Substancje barwne nie są standardowym "dodatkiem technologicznym" w celu przygotowania Pulveres triturati; barwniki dobiera się wyjątkowo i z uzasadnieniem, a nie jako typową pomoc w ucieraniu i rozcieńczaniu.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "Pulveres triturati" i "najczęściej dodaje się", zwykle chodzi o rozpoznanie klasycznego rozcieńczalnika używanego do uzyskania jednorodności w proszkach o małych dawkach.
