KWALIFIKACJA MED13 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 37.
Podczas terapii zajęciowej z podopiecznym po udarze mózgu, zauważasz, że ma on trudności z utrzymaniem równowagi. Które z poniższych urządzeń byłoby najbardziej odpowiednie do wsparcia podopiecznego w codziennych czynnościach?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy trudnościach z utrzymaniem równowagi po udarze celem jest zwykle bezpieczne podparcie podczas stania i chodzenia w domu. Chodzik zapewnia szeroką podstawę podporu i stabilizuje sylwetkę, ułatwiając wykonywanie czynności dnia codziennego. Wózek służy głównie do przemieszczania bez chodu, kule wymagają lepszej koordynacji, a łóżko nie wspiera lokomocji.

Pełne wyjaśnienie:

U osoby po udarze mózgu zaburzenia równowagi mogą wynikać m.in. z niedowładu, zaburzeń czucia głębokiego, koordynacji oraz lęku przed upadkiem. W terapii zajęciowej dobór sprzętu ma wspierać możliwie największą samodzielność w czynnościach dnia codziennego (np. przejście do toalety, kuchni, poruszanie się po mieszkaniu), a jednocześnie ograniczać ryzyko upadku.

Odpowiedź "Chodzik" jest najbardziej adekwatna, ponieważ chodzik daje stabilną, szeroką podstawę podporu i pozwala przenieść część ciężaru ciała na kończyny górne, co ułatwia utrzymanie równowagi podczas stania i chodzenia. W praktyce klinicznej jest to typowy wybór, gdy pacjent ma problem z równowagą i potrzebuje większej stabilizacji niż zapewniają laski czy kule.

Dlaczego pozostałe propozycje nie są najlepsze w tym ujęciu:

  • "Wózek inwalidzki" bywa konieczny przy bardzo ograniczonej możliwości chodu, dużym zmęczeniu lub na dłuższe dystanse. Nie jest jednak podstawowym narzędziem do wspierania chodzenia przy samym problemie równowagi, bo zastępuje lokomocję chodem lokomocją siedzącą i może ograniczać trening funkcjonalny, jeśli jest używany zbyt wcześnie.
  • "Kule" (zwłaszcza łokciowe) wymagają relatywnie dobrej koordynacji, siły kończyn górnych i prawidłowego wzorca naprzemiennego. Przy zaburzeniach równowagi po udarze mogą być mniej stabilne niż chodzik, a błędna technika zwiększa ryzyko potknięcia lub przeciążenia.
  • "Łóżko rehabilitacyjne" wspiera pozycjonowanie, pielęgnację i transfery, ale nie jest urządzeniem do stabilizacji podczas chodzenia i wykonywania aktywności w pozycji stojącej.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się słowa "trudności z równowagą" oraz "wsparcie w codziennych czynnościach", zwykle chodzi o dobór sprzętu, który umożliwia bezpieczne przemieszczanie się, a nie o sprzęt do leżenia lub transportu bez chodu. Ostateczny dobór w realnej praktyce zależy od oceny funkcjonalnej (np. siły, koordynacji, tolerancji wysiłku) i bezpieczeństwa pacjenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Chodzik to sprzęt pomocniczy do poruszania się, który zwiększa stabilność dzięki szerokiej podstawie podporu. U osoby po udarze może zmniejszać ryzyko upadku i ułatwiać wykonywanie czynności dnia codziennego, bo pozwala bezpieczniej stać i chodzić, przenosząc część ciężaru na kończyny górne.
Chodzik ma większą powierzchnię podparcia niż kule, dlatego łatwiej utrzymać środek ciężkości w bezpiecznych granicach. Kule wymagają precyzyjnej koordynacji ruchów i dobrego wzorca chodu, co po udarze bywa utrudnione. Stąd chodzik często lepiej wspiera osoby z wyraźną niestabilnością.
Wózek bywa lepszy, gdy pacjent nie jest w stanie bezpiecznie chodzić nawet z asekuracją, szybko się męczy lub potrzebuje transportu na dłuższe dystanse. W kontekście terapii zajęciowej wózek może wspierać udział w aktywnościach, ale nie zastępuje treningu chodu, jeśli celem jest poprawa lokomocji.
Typowe błędy to wybór "najmocniejszego" sprzętu bez analizy celu (np. wózek zamiast wsparcia chodu), pomijanie bezpieczeństwa (zbyt trudne kule), brak dopasowania wysokości uchwytów oraz nieuwzględnienie warunków domowych (progi, wąskie przejścia). Dobór powinien wynikać z oceny funkcjonalnej i ryzyka upadku.
Zasada ogólna: uchwyty powinny być na takiej wysokości, aby pacjent trzymał je przy opuszczonych barkach, z lekko ugiętymi łokciami. Zbyt niski chodzik wymusza pochylenie, a zbyt wysoki podnosi barki i pogarsza kontrolę. W praktyce dopasowanie zawsze trzeba sprawdzić w pozycji stojącej.
Nie zawsze. Kule mogą być właściwe, gdy pacjent ma wystarczającą koordynację, siłę kończyn górnych i potrafi prawidłowo wykonywać wzorzec chodu z podporą. Jednak przy wyraźnej niestabilności i dużym ryzyku upadku chodzik zwykle daje większe bezpieczeństwo dzięki stabilniejszej podstawie.
W terapii zajęciowej sprzęt pomocniczy dobiera się tak, by pacjent mógł bezpiecznie wykonywać ADL, np. przejście do łazienki, przygotowanie posiłku czy ubieranie. Oprócz samego sprzętu ćwiczy się technikę, planowanie ruchu i organizację otoczenia, aby ograniczyć upadki i zwiększyć samodzielność.
Łóżko rehabilitacyjne pomaga w pozycjonowaniu, pielęgnacji i ułatwia transfery (np. z łóżka na wózek), ale nie daje podparcia w pozycji stojącej ani nie wspiera lokomocji. Gdy problemem jest równowaga podczas poruszania się, potrzebne jest urządzenie do chodzenia (np. chodzik), a nie sprzęt do leżenia.
Analizuje m.in. poziom równowagi statycznej i dynamicznej, siłę i chwyt rąk, koordynację, tolerancję wysiłku, możliwości poznawcze (zrozumienie instrukcji) oraz warunki mieszkaniowe. Ważne jest też, czy pacjent ma cele funkcjonalne związane z chodzeniem, czy priorytetem jest transport i bezpieczeństwo.
Ucz się w schemacie: objaw → cel funkcjonalny → sprzęt. Dla równowagi i chodu najczęściej rozważasz chodzik lub inne podpory; dla braku możliwości chodu – wózek; dla leżenia i pielęgnacji – łóżko. Trenuj rozpoznawanie, kiedy sprzęt ma wspierać aktywność, a kiedy ją zastępuje.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Przy trudnościach z utrzymaniem równowagi po udarze celem jest zwykle bezpieczne podparcie podczas stania i chodzenia w domu."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF): https://www.who.int/standards/classifications/international-classification-of-functioning-disability-and-health (dostęp: 2026-03-01)
  • NHS (National Health Service) – Walking aids (informacje o doborze i zastosowaniu): https://www.nhs.uk/conditions/mobility-aids/ (dostęp: 2026-03-01)
  • Mayo Clinic – Walker (informacje pacjenckie dot. zastosowania chodzika): https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/healthy-aging/in-depth/walking-aids/art-20046313 (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu terapii zajęciowej: dobór sprzętu pomocniczego i trening ADL
  • Wytyczne/poradniki rehabilitacji poudarowej (organizacje zdrowia publicznego, towarzystwa neurologiczne/rehabilitacyjne)
  • Instrukcje producentów i poradniki ergonomii dotyczące chodzików i kul (ustawienie wysokości, bezpieczeństwo)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego