W fotografii czarno-białej filtr barwny działa jak "selektywny tłumik" określonych składowych światła. To, co filtr przepuszcza, ma tendencję do jaśniejszego odwzorowania na negatywie/odbitce, a to, co filtr blokuje, ulega przyciemnieniu. W krajobrazie kluczowe jest niebo, którego barwa jest w dużej mierze niebieska.
Odpowiedź "czerwony." jest poprawna, ponieważ filtr czerwony silnie ogranicza dopływ światła niebieskiego docierającego do filmu. Skutkiem jest wyraźne przyciemnienie nieba i wrażenie bardziej "dramatycznych" chmur: jasne chmury (często o neutralnej barwie, odbijające szerokie widmo) pozostają relatywnie jasne, a tło nieba staje się ciemniejsze, co zwiększa kontrast kształtów i daje efekt "uwypuklenia".
Dlaczego pozostałe propozycje nie są właściwe?
- "niebieski." – filtr niebieski przepuszcza składową niebieską, więc zwykle rozjaśnia niebo w zapisie czarno-białym. W praktyce może zmniejszać różnicę tonalną między niebem a chmurami, dając efekt odwrotny do zamierzonego.
- "UV." – filtr UV jest przeznaczony głównie do ograniczania promieniowania ultrafioletowego i/lub jako filtr ochronny. Nie jest typowym narzędziem do celowego, mocnego przyciemniania nieba w fotografii czarno-białej, bo nie selekcjonuje barwy niebieskiej w taki sposób jak filtr czerwony.
- "neutralnie szary." – filtr ND (neutralnie szary) zmniejsza ilość światła równomiernie w całym widmie. Przyciemnia więc jednocześnie niebo, chmury i resztę sceny, nie zwiększając selektywnie kontrastu między niebem a chmurami. Stosuje się go raczej do wydłużania czasu naświetlania lub pracy z jasnymi warunkami.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu chodzi o przyciemnienie nieba w czarno-białej, myśl o filtrach "ciepłych" (żółty/pomarańczowy/czerwony), z których czerwony daje najsilniejszy efekt. Jeśli chodzi o przyciemnienie całego kadru bez zmiany relacji tonalnych – wtedy dopiero pasuje filtr neutralnie szary.
