Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - WRZESIEŃ 2014



PYTANIE NR 5.
Podopieczna przebywa na oddziale geriatrycznym z powodu otępienia starczego. Wymaga pomocy we wszystkich czynnościach dnia codziennego. W pierwszej kolejności opiekun powinien zwrócić uwagę na pomoc podopiecznej w realizacji potrzeby
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Priorytetem u osoby z otępieniem, całkowicie niesamodzielnej i wymagającej pomocy we wszystkich czynnościach jest zapewnienie bezpieczeństwa.
Dezorientacja i zaburzenia pamięci zwiększają ryzyko upadków, urazów i zachowań niebezpiecznych, dlatego działania opiekuńcze w pierwszej kolejności powinny minimalizować to ryzyko.

Pełne wyjaśnienie:

W opiece nad osobą z otępieniem przebywającą na oddziale geriatrycznym kluczowe jest ustalenie priorytetu potrzeb. Opis przypadku wskazuje, że podopieczna jest całkowicie zależna w czynnościach dnia codziennego oraz ma zaburzenia poznawcze. W takiej sytuacji w pierwszej kolejności opiekun powinien skoncentrować się na realizacji potrzeby bezpieczeństwa, ponieważ dezorientacja, problemy z oceną sytuacji i pamięcią znacząco zwiększają ryzyko:

  • upadków i urazów (np. przy wstawaniu bez asekuracji),
  • oddalenia się i zagubienia,
  • niebezpiecznych zachowań wynikających z nieadekwatnej oceny (np. manipulowanie przy sprzętach, wstawanie w nocy bez światła).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Oddychania – to potrzeba fizjologiczna o najwyższym priorytecie, ale w treści zadania nie ma informacji o zaburzeniach oddechu ani o stanie nagłym. Nie jest to więc obszar wymagający "w pierwszej kolejności" interwencji w opisanym przypadku.
  • Przynależności – potrzeby społeczne są ważne (kontakt, wsparcie, poczucie bycia częścią grupy), jednak u osoby z wysokim ryzykiem zdarzeń niepożądanych najpierw należy zapewnić bezpieczne warunki opieki i nadzoru.
  • Afiliacji – pojęciowo jest bardzo zbliżone do potrzeby przynależności; również nie ma pierwszeństwa przed bezpieczeństwem, gdy pacjent wymaga stałej pomocy i może nie rozpoznawać zagrożeń.

W praktyce realizacja potrzeby bezpieczeństwa obejmuje m.in. obserwację, asekurację przy przemieszczaniu, dostosowanie otoczenia oraz reagowanie na zachowania ryzykowne. Dopiero na tym fundamencie planuje się konsekwentnie działania wspierające potrzeby społeczne i emocjonalne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co jest najważniejsze w pierwszej kolejności u osoby z otępieniem na oddziale geriatrycznym?
Najpierw należy zadbać o bezpieczeństwo: ograniczenie ryzyka upadku, urazu, oddalenia się i innych zdarzeń wynikających z dezorientacji. Dopiero po zapewnieniu bezpiecznych warunków planuje się kolejne potrzeby, np. społeczne i emocjonalne.
Dlaczego potrzeba bezpieczeństwa bywa ważniejsza niż przynależność w demencji?
W demencji pacjent może nie rozpoznawać zagrożeń i podejmować ryzykowne działania. Brak bezpieczeństwa prowadzi do urazów i powikłań, które pogarszają stan ogólny. Potrzeby społeczne są ważne, ale realizuje się je skutecznie dopiero w bezpiecznym otoczeniu.
Co oznacza w opiece sformułowanie "w pierwszej kolejności"?
Oznacza ustalenie priorytetu działań: najpierw to, co zapobiega najpoważniejszym konsekwencjom (np. urazom, zdarzeniom nagłym), a dopiero potem kolejne obszary opieki. W zadaniach testowych zwykle chodzi o hierarchizację potrzeb lub ryzyk.
Czy potrzeba oddychania zawsze jest priorytetem w zadaniach egzaminacyjnych?
Oddychanie jest priorytetem tylko wtedy, gdy są przesłanki zaburzeń (np. duszność, sinica, spadek saturacji). Jeśli opis przypadku tego nie wskazuje, a pacjent ma problem opiekuńczy (np. dezorientację i niesamodzielność), priorytetem może być bezpieczeństwo.
Jakie zagrożenia najczęściej dotyczą osób z otępieniem w szpitalu?
Najczęstsze to: upadki, urazy przy wstawaniu, dezorientacja nocna, oddalenie się, ryzykowne manipulowanie sprzętami oraz nieprzestrzeganie zaleceń z powodu zaburzeń pamięci. Dlatego plan opieki powinien zaczynać się od zabezpieczenia otoczenia i nadzoru.
Jak opiekun medyczny może wspierać bezpieczeństwo w czynnościach dnia codziennego?
Przykłady: asekuracja przy wstawaniu i chodzeniu, pomoc w toalecie i kąpieli, dbanie o odpowiednie obuwie, usunięcie przeszkód z drogi, właściwe oświetlenie, przypominanie i spokojna komunikacja. Ważna jest też obserwacja zachowań sygnalizujących ryzyko.
Jak odróżnić potrzeby przynależności od potrzeby bezpieczeństwa w praktyce opieki?
Bezpieczeństwo dotyczy ochrony przed zagrożeniami (uraz, upadek, błąd wynikający z dezorientacji). Przynależność dotyczy relacji, akceptacji i kontaktu społecznego. W opiece geriatrycznej często realizuje się je równolegle, ale priorytet ustala się wg ryzyka.
Co to jest potrzeba afiliacji i dlaczego myli się ją z przynależnością?
Afiliacja to dążenie do kontaktu i bycia z innymi, czyli pojęcie bardzo zbliżone do przynależności. Mylenie wynika z podobnego znaczenia terminów. Na egzaminie warto pamiętać, że oba odnoszą się do potrzeb społecznych, a nie do bezpieczeństwa fizycznego.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w pytaniach o hierarchię potrzeb pacjenta?
Częste błędy to: automatyczne wybieranie potrzeby fizjologicznej mimo braku objawów (np. "oddychanie"), ignorowanie ryzyka upadków w demencji oraz kierowanie się skojarzeniem z "miłym" wsparciem społecznym zamiast analizą, co grozi pacjentowi w pierwszej kolejności.
Jak przygotować się do pytań o priorytety opieki w kwalifikacji MED.14?
Ucz się schematu: najpierw ocena zagrożeń i bezpieczeństwo, potem potrzeby fizyczne związane z komfortem, a dalej społeczne i emocjonalne. Ćwicz krótkie opisy przypadków: wypisz 2–3 ryzyka i dopasuj do nich pierwsze działania opiekuna (asekuracja, nadzór, organizacja otoczenia).
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Maslow, A. H., "A Theory of Human Motivation", Psychological Review, 1943.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do opieki nad osobą starszą i niesamodzielną (geriatrycznej)
  • Materiały dydaktyczne dotyczące opieki nad osobą z demencją (bezpieczeństwo, środowisko, komunikacja)
  • Opracowania z psychologii potrzeb (hierarchia potrzeb) w kontekście opieki
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego