Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MED13 - TEST WIEDZY NR 1



PYTANIE NR 22.
Podopieczny w wieku 10 lat często przejawia agresję wobec rówieśników, ma trudności z koncentracją uwagi i często łamie zasady. Jakie zaburzenie może to sugerować?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opis obejmuje jednocześnie trudności z koncentracją uwagi, cechy nadmiernej aktywności/impulsywności oraz problemy emocjonalno-behawioralne (agresja, łamanie zasad). Dlatego w ramach podanych odpowiedzi najtrafniejsze jest wskazanie, że obserwacje mogą sugerować wszystkie wymienione kategorie trudności, a nie tylko jedną z nich.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu opisano dziecko (10 lat), które: często przejawia agresję wobec rówieśników, ma trudności z koncentracją uwagi oraz często łamie zasady. Taki zestaw zachowań obejmuje więcej niż jeden obszar funkcjonowania.

  • Trudności z koncentracją uwagi to klasyczny opis problemów w zakresie utrzymania uwagi, podatności na rozproszenie i kłopotów z wykonywaniem zadań wymagających skupienia. W praktyce terapii zajęciowej może to ujawniać się np. w częstym przerywaniu aktywności, gubieniu instrukcji i spadkach jakości wykonania.
  • Zachowania związane z nadmierną aktywnością (często powiązane z impulsywnością) mogą sprzyjać wchodzeniu w konflikty, reagowaniu bez namysłu i naruszaniu reguł grupowych. W zajęciach grupowych może to wyglądać jak trudność w czekaniu na swoją kolej i "wchodzenie" w aktywność innych.
  • Trudności emocjonalne i behawioralne mogą przejawiać się agresją, niską tolerancją frustracji oraz częstym łamaniem zasad. To ważny sygnał dla terapeuty zajęciowego do wprowadzenia jasnej struktury zajęć, przewidywalnych reguł i pracy nad samoregulacją.

W ramach dostępnych opcji odpowiedź "Wszystkie powyższe" jest spójna z treścią, ponieważ opis zachowania obejmuje elementy pasujące do każdej z trzech kategorii. Pozostałe odpowiedzi są zbyt wąskie:

  • "Zaburzenia koncentracji uwagi" nie wyjaśniają same w sobie agresji i powtarzającego się łamania zasad.
  • "Zaburzenia związane z nadmierną aktywnością" mogą współwystępować z problemami zachowania, ale nie obejmują automatycznie wszystkich opisanych trudności (np. samej nieuwagi) w każdym przypadku.
  • "Zaburzenia emocjonalne" mogą tłumaczyć agresję i problemy z zasadami, ale nie muszą obejmować trwałych trudności z koncentracją uwagi.

Z perspektywy egzaminu i pracy terapeuty zajęciowego kluczowe jest: obserwować, opisywać funkcjonowanie (w jakich sytuacjach dochodzi do agresji, co poprzedza zachowanie, jak wygląda uwaga w zadaniu) oraz współpracować interdyscyplinarnie. Terapeuta zajęciowy nie stawia diagnozy lekarskiej, ale może dostarczyć cennych danych do dalszej oceny specjalistycznej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co może oznaczać agresja u 10-latka wobec rówieśników?
Agresja może wynikać m.in. z trudności w samoregulacji, impulsywności, niskiej tolerancji frustracji lub wzorców środowiskowych. W praktyce warto opisać kontekst: co poprzedza agresję, jak dziecko reaguje na zasady i jak szybko wraca do równowagi po konflikcie.
Jak odróżnić trudności z koncentracją od braku motywacji u dziecka?
Przy trudnościach z koncentracją problemy pojawiają się nawet przy ciekawych zadaniach i w różnych sytuacjach, a dziecko łatwo się rozprasza. Brak motywacji bywa bardziej wybiórczy (np. tylko przy nudnych aktywnościach). Pomaga obserwacja czasu skupienia, potrzeby przypominania i wpływu bodźców.
Dlaczego łamanie zasad często współwystępuje z impulsywnością?
Impulsywność to skłonność do działania bez zatrzymania się i oceny konsekwencji. Dziecko może reagować "tu i teraz", co sprzyja przerywaniu innym, wchodzeniu w konflikty i naruszaniu reguł. W terapii pomagają jasne, krótkie zasady, przewidywalna struktura i natychmiastowa informacja zwrotna.
Jakie objawy mogą sugerować nadmierną aktywność u dziecka?
Typowe sygnały to trudność w pozostaniu w miejscu, wiercenie się, nadmierna ruchliwość w sytuacjach wymagających spokoju oraz działanie bez zastanowienia. W ocenie ważne jest porównanie zachowania do wieku dziecka i sprawdzenie, czy objawy utrzymują się w różnych środowiskach (dom, szkoła, zajęcia).
Czy agresja i problemy z zasadami zawsze oznaczają zaburzenie psychiczne?
Nie zawsze. Zachowania trudne mogą wynikać z etapu rozwojowego, stresu, problemów rodzinnych, przemęczenia, trudności szkolnych lub niewłaściwych strategii wychowawczych. O zaburzeniu myśli się częściej, gdy objawy są nasilone, długotrwałe, pojawiają się w wielu miejscach i wyraźnie utrudniają funkcjonowanie.
Jak terapeuta zajęciowy może wspierać dziecko z trudnym zachowaniem?
Może wprowadzać przewidywalną strukturę zajęć, ćwiczyć samoregulację i kontrolę impulsów, dobierać aktywności wymagające stopniowego wydłużania uwagi oraz uczyć zasad współpracy w grupie. Ważne są też wzmocnienia pozytywne, czytelne granice i współpraca z opiekunami oraz szkołą.
Jakie informacje warto zebrać przed konsultacją psychologiczną lub psychiatryczną?
Przydatne są konkretne obserwacje: częstotliwość i sytuacje agresji, czas skupienia na zadaniu, reakcje na polecenia, co pomaga dziecku się wyciszyć, a co nasila trudności. Warto też zebrać informacje ze szkoły i domu, bo powtarzalność objawów w różnych miejscach ma znaczenie diagnostyczne.
Kiedy problemy z uwagą u dziecka powinny szczególnie niepokoić?
Gdy są stałe, nasilone, trwają miesiącami i wpływają na naukę, relacje oraz samoocenę, a nie wynikają tylko z chwilowych czynników (np. stresu czy braku snu). Istotne jest też, czy trudności występują w różnych sytuacjach, a nie wyłącznie przy jednym typie aktywności.
Jakie są najczęstsze błędy na egzaminie przy pytaniach o zachowanie dziecka?
Częsty błąd to wybór jednej "etykiety" na podstawie jednego objawu (np. agresji), bez uwzględnienia pozostałych informacji. Inny błąd to mylenie przyczyn (środowiskowych, rozwojowych, klinicznych). Pomaga czytanie pytania pod kątem wszystkich opisanych cech i ich współwystępowania.
Jakie interwencje pomagają poprawić koncentrację podczas terapii zajęciowej?
Skuteczne bywa dzielenie zadania na krótkie etapy, ograniczenie bodźców rozpraszających, stała rutyna, jasne instrukcje oraz krótkie przerwy ruchowe. Pomaga też dobór aktywności o optymalnej trudności (ani zbyt łatwych, ani zbyt trudnych) i wzmacnianie zauważalnych postępów.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że opis obejmuje jednocześnie trudności z koncentracją uwagi, cechy nadmiernej aktywności/impulsywności oraz problemy emocjonalno-behawioralne (agresja, łamanie zasad).

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – ICD-11 Browser: Attention deficit hyperactivity disorder (ADHD), https://icd.who.int/browse/2024-01/mms/en (dostęp: 2026-03-04)
  • World Health Organization (WHO) – ICD-11 Browser: Conduct-dissocial disorder oraz powiązane kategorie zaburzeń zachowania u dzieci i młodzieży, https://icd.who.int/browse/2024-01/mms/en (dostęp: 2026-03-04)
  • National Institute for Health and Care Excellence (NICE) – Guideline NG87: Attention deficit hyperactivity disorder: diagnosis and management, https://www.nice.org.uk/guidance/ng87 (dostęp: 2026-03-04)

Materiały:

  • ICD-11: opisy zaburzeń neurorozwojowych oraz zaburzeń zachowania u dzieci (materiały WHO)
  • DSM-5-TR: kryteria i opis kliniczny ADHD oraz zaburzeń opozycyjno-buntowniczych (podręcznik diagnostyczny)
  • Wytyczne kliniczne dotyczące ADHD u dzieci (np. wytyczne instytucji zdrowia publicznego)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego