W silnikach o zapłonie samoczynnym (ZS) zadymienie spalin ocenia się jako miarę nieprzezroczystości spalin, czyli pośrednio intensywności emisji cząstek stałych (sadzy) widocznych jako dym. Żeby wynik był porównywalny i miarodajny, pomiar wykonuje się w ściśle określonym trybie pracy silnika.
Poprawna odpowiedź: "przy swobodnym przyśpieszaniu od obrotów biegu jałowego do maksymalnej prędkości obrotowej" jest właściwa, ponieważ metoda opiera się na dynamicznym wzroście dawki paliwa i zmianie warunków spalania podczas szybkiego przyspieszania. To właśnie w tej fazie ujawniają się typowe problemy (np. niewłaściwe rozpylanie paliwa, niedobór powietrza, opóźniona reakcja doładowania), które zwiększają dymienie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:
- "na biegu jałowym" – na jałowym obciążenie i dawka paliwa są małe, więc dymienie może być zaniżone i nie oddaje zachowania silnika przy gwałtownym zwiększaniu obciążenia.
- "przy prędkości obrotowej 2000–3000 obr/min" – stały zakres obrotów nie jest istotą badania zadymienia; w tym trybie silnik może pracować stabilnie, a wynik nie musi odzwierciedlać maksymalnej skłonności do dymienia podczas przyspieszania.
- "przy maksymalnej prędkości obrotowej" – samo utrzymywanie maksymalnych obrotów pomija kluczowy etap narastania obrotów; dodatkowo może prowadzić do innych warunków pracy niż te, które metoda ma oceniać.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "pomiar zadymienia" i "ZS", najczęściej kluczowe jest słowo przyspieszanie oraz punkt startu bieg jałowy. Odpowiedzi o "stałych obrotach" zwykle są pułapką.