W zadaniu podano, że porcja steku (100 g) zawiera 20 g białka i dostarcza 215 kcal. Trzeba obliczyć, ile w tej porcji jest tłuszczu. Zakładamy standardowe przeliczniki energii z makroskładników używane w dietetyce:
- 1 g białka ≈ 4 kcal
- 1 g tłuszczu ≈ 9 kcal
Krok 1: energia pochodząca z białka
Skoro w porcji jest 20 g białka, to energia z białka wynosi:
20 g × 4 kcal/g = 80 kcal.
Krok 2: energia, która pozostaje na tłuszcz
Energia całkowita porcji to 215 kcal. Jeżeli 80 kcal pochodzi z białka, to pozostała część (w uproszczeniu) przypada na tłuszcz:
215 kcal − 80 kcal = 135 kcal.
Krok 3: przeliczenie kcal na gramy tłuszczu
Skoro 1 g tłuszczu to około 9 kcal, to masa tłuszczu w porcji wynosi:
135 kcal ÷ 9 kcal/g = 15 g.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "10 g" – odpowiadałoby energii z tłuszczu 10 × 9 = 90 kcal. Po dodaniu energii z białka (80 kcal) dałoby łącznie 170 kcal, a nie 215 kcal.
- "5 g" – to tylko 45 kcal z tłuszczu; razem z białkiem byłoby 125 kcal, zdecydowanie za mało.
- "25 g" – to 225 kcal z tłuszczu; już sam tłuszcz przekroczyłby 215 kcal, a po doliczeniu białka wynik byłby jeszcze większy, więc to niemożliwe przy danych z zadania.
Wskazówka egzaminacyjna: W zadaniach tego typu zawsze najpierw "odejmij" energię pochodzącą ze znanego makroskładnika (tu: białka), a dopiero potem przelicz pozostałe kcal na gramy szukanego składnika (tu: tłuszczu). To ogranicza ryzyko pomylenia przeliczników i jednostek.