Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2016 (test 2)



PYTANIE NR 4.
Poślizg znamionowy silnika o tabliczce znamionowej przedstawionej na rysunku wynosi
Ilustracja przedstawia tabliczkę znamionową silnika elektrycznego, co jest istotne w kontekście kwalifikacji zawodowej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poślizg silnika indukcyjnego liczy się ze wzoru s=(ns−n)/ns. Z tabliczki: n=960 obr/min, a dla f=50 Hz najbliższa prędkość synchroniczna to ns=1000 obr/min (silnik 6‑biegunowy). Zatem s=(1000−960)/1000=0,04, czyli 4%.

Pełne wyjaśnienie:

Poślizg znamionowy s w silniku indukcyjnym opisuje, o ile prędkość wirnika jest mniejsza od prędkości synchronicznej pola magnetycznego. Jest to wielkość bezwymiarowa (ułamek), często podawana też w procentach.

Stosuje się zależność:

s = (ns − n) / ns

gdzie ns to prędkość synchroniczna, a n to prędkość znamionowa odczytana z tabliczki znamionowej.

Z tabliczki znamionowej odczytujemy n = 960 obr/min oraz f = 50 Hz. Dla sieci 50 Hz typowe prędkości synchroniczne wynoszą około: 3000 obr/min (2 bieguny), 1500 obr/min (4 bieguny), 1000 obr/min (6 biegunów), 750 obr/min (8 biegunów). Ponieważ 960 obr/min jest najbliższe 1000 obr/min, przyjmujemy ns = 1000 obr/min.

Podstawiamy do wzoru:

s = (1000 − 960) / 1000 = 40/1000 = 0,04

Otrzymane 0,04 oznacza 4% poślizgu przy warunkach znamionowych. To jest typowy zakres dla wielu silników klatkowych pod obciążeniem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,06 odpowiadałoby różnicy 60 obr/min przy ns=1000 obr/min lub innemu doborowi ns; nie wynika z danych n=960 obr/min.
  • 0,94 i 0,96 to częsta pułapka: są to wartości bliskie (1−s), czyli stosunek n/ns (np. 960/1000=0,96), a nie sam poślizg. Poślizg jest "brakiem do prędkości synchronicznej", a nie "udziałem prędkości wirnika".

W praktyce elektryk wykorzystuje poślizg m.in. do oceny obciążenia silnika, wnioskowania o stanie pracy (spadek prędkości pod obciążeniem) oraz do prostych obliczeń powiązanych, np. częstotliwości prądów w wirniku fr=s·f.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest poślizg silnika indukcyjnego?
Poślizg to miara różnicy między prędkością synchroniczną pola magnetycznego a rzeczywistą prędkością wirnika. Definiuje się go jako s=(ns−n)/ns. Jest bezwymiarowy i często zapisuje się go też w procentach, np. 0,04 = 4%.
Jak obliczyć poślizg z tabliczki znamionowej silnika?
Najpierw odczytaj z tabliczki n (obr/min) i f (Hz). Następnie wyznacz prędkość synchroniczną ns dla danej liczby biegunów (dla 50 Hz typowo 3000/1500/1000/750). Na końcu policz s=(ns−n)/ns.
Dlaczego przy 50 Hz występują prędkości 3000, 1500, 1000 i 750 obr/min?
Są to typowe prędkości synchroniczne wynikające z zależności między częstotliwością zasilania a liczbą biegunów silnika. Większa liczba biegunów oznacza mniejszą prędkość synchroniczną. W praktyce pozwala to szybko oszacować, czy silnik jest 2-, 4-, 6- czy 8-biegunowy.
Jak rozpoznać, że silnik jest 6-biegunowy na podstawie prędkości n?
Dla 50 Hz silnik 6-biegunowy ma ns≈1000 obr/min, a prędkość znamionowa n będzie nieco mniejsza (np. 960 obr/min). Jeśli tabliczka podaje prędkość w okolicy 900–990 obr/min, to zwykle wskazuje na konstrukcję 6-biegunową.
Czy poślizg 0,04 to to samo co 4%?
Tak. Poślizg 0,04 to zapis ułamkowy, a 4% to ten sam wynik w procentach. Na egzaminie zwracaj uwagę na formę odpowiedzi: jeśli podane są liczby typu 0,04, wybierasz zapis dziesiętny, a nie "4" czy "4%", o ile nie ma takiej opcji.
Dlaczego odpowiedź 0,96 bywa mylona z poślizgiem?
0,96 to często stosunek n/ns (np. 960/1000), czyli informacja, jaką część prędkości synchronicznej osiąga wirnik. Poślizg to natomiast brak do prędkości synchronicznej, czyli 1−0,96=0,04. To typowa pułapka w zadaniach.
Jakie są typowe wartości poślizgu silników klatkowych?
W wielu silnikach indukcyjnych klatkowych przy obciążeniu znamionowym poślizg jest niewielki, zwykle kilka procent. Zależy od mocy, konstrukcji i obciążenia. Na zadaniach egzaminacyjnych wyniki rzędu 0,02–0,06 są często realistyczne, a wartości bliskie 1 zwykle oznaczają błąd rozumowania.
Kiedy poślizg silnika rośnie podczas pracy?
Poślizg rośnie, gdy zwiększa się obciążenie mechaniczne: silnik zwalnia (n maleje), a prędkość synchroniczna ns pozostaje w przybliżeniu stała dla danej częstotliwości i liczby biegunów. Wzrost poślizgu jest więc naturalnym objawem większego momentu obciążenia.
Jak poślizg wpływa na moment obrotowy silnika indukcyjnego?
Poślizg jest ściśle związany z wytwarzaniem momentu: przy wzroście obciążenia silnik zwiększa poślizg, co zmienia warunki indukcji w wirniku i pozwala wytworzyć większy moment. Zbyt duży poślizg może jednak oznaczać przeciążenie, spadek sprawności i wzrost strat oraz nagrzewania.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy liczeniu poślizgu na egzaminie?
Najczęstsze błędy to: pomylenie s z (1−s), wybór złej prędkości synchronicznej (np. 1500 zamiast 1000), liczenie samej różnicy (ns−n) bez podzielenia przez ns oraz pomylenie zapisu dziesiętnego z procentowym. Pomaga szybka kontrola: poślizg ma być mały, a nie bliski 1.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że poślizg silnika indukcyjnego liczy się ze wzoru s=(ns−n)/ns.

Źródła:

  • https://en.wikipedia.org/wiki/Slip_(electric_machines) - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Silnik_indukcyjny - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z działu: maszyny elektryczne – silnik indukcyjny (poślizg, prędkość synchroniczna)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych: obliczanie ns i poślizgu dla 50 Hz
  • Instrukcje producentów silników (opisy tabliczek znamionowych i parametrów n, f, P)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego