KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2009

PYTANIE NR 48.
Pracownik zatrudniony na stanowisku spawania elektrycznego zaopatrzony został w odzież ochronną i środki ochrony osobistej. Pracujący w tym samym pomieszczeniu ślusarz skarży się na bóle oczu. Pracownik służby BHP powinien zalecić zastosowanie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Występowanie bólu oczu u ślusarza pracującego w tym samym pomieszczeniu wskazuje na narażenie na promieniowanie optyczne łuku spawalniczego. Najwłaściwszym działaniem BHP jest ograniczenie narażenia u źródła poprzez ochronę zbiorową, czyli zastosowanie parawanu/ekranu oddzielającego stanowiska, a nie doposażanie osoby postronnej w ŚOI.

Pełne wyjaśnienie:

Przy spawaniu elektrycznym powstaje intensywne promieniowanie optyczne (w tym UV i światło widzialne), które może powodować dolegliwości oczu u osób przebywających w pobliżu, nawet jeśli same nie wykonują spawania. Skarga ślusarza na bóle oczu sugeruje, że jest on eksponowany na oddziaływanie łuku spawalniczego.

W takiej sytuacji pracownik służby BHP powinien rekomendować przede wszystkim środki ochrony zbiorowej, bo ograniczają narażenie wielu osób jednocześnie i nie zależą wyłącznie od indywidualnej dyscypliny stosowania. Typowym i skutecznym rozwiązaniem jest parawan (ekran/kurtyna) oddzielający stanowiska, który zasłania łuk spawalniczy i ogranicza emisję promieniowania do otoczenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • Okulary dla drugiego pracownika – mogą być niewystarczające do ochrony przed promieniowaniem łuku, a dodatkowo nie rozwiązują problemu narażenia innych osób w pomieszczeniu. To przeniesienie ciężaru ochrony na pracownika postronnego.
  • Tarcza dla drugiego pracownika – jest środkiem ochrony indywidualnej typowym dla spawacza lub osoby wykonującej czynność o podobnym narażeniu. Ślusarz nie powinien pracować w "trybie spawacza" tylko dlatego, że obok ktoś spawa; właściwiej jest odizolować źródło.
  • Przyłbica dla drugiego pracownika – analogicznie: to ŚOI, które nie usuwa przyczyny ekspozycji w pomieszczeniu i nie chroni innych osób. Może też utrudniać wykonywanie zadań ślusarskich i obniżać ergonomię pracy.

W praktyce BHP zalecenie parawanu/kurtyny to element prawidłowej organizacji stanowisk w jednym pomieszczeniu: wyznacza się strefę spawania, ogranicza widoczność łuku dla otoczenia i zmniejsza ryzyko dolegliwości zdrowotnych oraz skarg pracowników.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej jest to ekspozycja na promieniowanie optyczne łuku spawalniczego (silne światło i UV). Nawet krótka ekspozycja może wywoływać podrażnienie i ból oczu. Dlatego trzeba ograniczać widoczność łuku dla osób postronnych i właściwie organizować strefę spawania.
Najlepiej zastosować ochronę zbiorową, czyli ekran/parawan oddzielający stanowiska. Takie rozwiązanie ogranicza narażenie u źródła i chroni wszystkie osoby w pomieszczeniu, nie tylko jednego pracownika. Dopiero dodatkowo można rozważać inne działania organizacyjne.
Parawan ogranicza ekspozycję w przestrzeni pracy i działa na wszystkich znajdujących się w pobliżu. Przyłbica jest ŚOI i wymaga stałego, poprawnego używania przez osobę postronną, a także może utrudniać jej pracę. Ochrona zbiorowa zwykle ma pierwszeństwo przed ŚOI.
Zwykle nie powinny być jedynym środkiem, bo problemem jest sama ekspozycja na łuk spawalniczy w pomieszczeniu. Okulary mogą nie zapewnić właściwej ochrony przed promieniowaniem, a dodatkowo nie chronią innych osób w otoczeniu. Najpierw należy odizolować źródło, np. parawanem.
Do typowych środków ochrony zbiorowej zalicza się parawany/ekrany/kurtyny spawalnicze oddzielające stanowisko, wyznaczenie i oznakowanie strefy spawania oraz rozwiązania ograniczające dostęp osób postronnych. Ich celem jest zmniejszenie narażenia na promieniowanie i odpryski w całym otoczeniu pracy.
Powinien ocenić przyczynę narażenia (np. widoczność łuku spawalniczego), sprawdzić organizację stanowisk i zaproponować działania korygujące. Najczęściej będzie to wprowadzenie osłon (parawan), ewentualnie zmiana ustawienia stanowisk i ograniczenie przebywania osób postronnych w strefie spawania.
Częsty błąd to skupienie się wyłącznie na doposażeniu osoby postronnej w ŚOI (okulary, przyłbica), zamiast odizolowania źródła zagrożenia. Innym błędem jest brak wyznaczenia strefy spawania w pomieszczeniu wielostanowiskowym. To prowadzi do powtarzających się ekspozycji i skarg pracowników.
Stosuje się go wtedy, gdy w pobliżu stanowiska spawania przebywają inni pracownicy lub gdy w tym samym pomieszczeniu prowadzi się równolegle inne prace. Parawan ogranicza rozprzestrzenianie się promieniowania łuku i poprawia bezpieczeństwo organizacji pracy w strefie wspólnej.
Środki ochrony zbiorowej działają na otoczenie i chronią wiele osób jednocześnie (np. parawan, osłona, bariera). Środki ochrony indywidualnej nosi pracownik (np. okulary, przyłbica). W praktyce najpierw dąży się do rozwiązań zbiorowych i organizacyjnych, a ŚOI stosuje się uzupełniająco.
Warto powtórzyć zagrożenia spawalnicze (promieniowanie, odpryski), hierarchię środków profilaktycznych oraz przykłady rozwiązań technicznych i organizacyjnych w halach. Na egzaminie zwracaj uwagę, czy problem dotyczy osoby postronnej – wtedy zwykle właściwsze są osłony i oddzielenie stanowisk niż same ŚOI.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że występowanie bólu oczu u ślusarza pracującego w tym samym pomieszczeniu wskazuje na narażenie na promieniowanie optyczne łuku spawalniczego.

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące spawania i zagrożeń fizycznych
  • Podręczniki z bezpieczeństwa pracy w spawalnictwie (ochrona przed promieniowaniem i odpryskami)
  • Wytyczne producentów parawanów/kurtyn spawalniczych (zakres zastosowań, właściwości osłonowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego