KWALIFIKACJA ROL2 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 24.
Prasa kostkująca pracująca przy zbiorze siana z wydajnością 0,5 ha/godz. zużywa w ciągu godziny 2,5 kg sznurka. Oblicz koszt zakupu sznurka do zbioru siana z powierzchni 8 ha, jeżeli cena 1 kłębka o wadze 4 kg wynosi 35,00 zł.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby zebrać 8 ha przy wydajności 0,5 ha/godz., potrzeba 8 / 0,5 = 16 godz. pracy. Zużycie sznurka wynosi 2,5 kg/godz., więc łącznie: 16 · 2,5 = 40 kg. Jeden kłębek ma 4 kg, więc potrzeba 40 / 4 = 10 kłębków. Koszt: 10 · 35,00 zł = 350,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu łączą się dwie zależności: wydajność pracy (hektary na godzinę) oraz zużycie materiału w czasie (kilogramy na godzinę). Najpierw trzeba policzyć czas potrzebny na skoszenie/zebranie (tu: sprasowanie) całej powierzchni, a dopiero potem przeliczyć zużycie sznurka.

1) Czas pracy prasy
Wydajność wynosi 0,5 ha/godz., czyli w 1 godzinę prasa "obsługuje" 0,5 ha. Dla 8 ha czas wyniesie:
t = 8 ha / (0,5 ha/godz.) = 16 godz.

2) Masa sznurka potrzebna na całą powierzchnię
Skoro w 1 godzinę zużywa się 2,5 kg sznurka, to w 16 godzin zużycie będzie proporcjonalnie większe:
m = 16 godz. · 2,5 kg/godz. = 40 kg

3) Liczba kłębków
Jeden kłębek waży 4 kg, więc liczba kłębków to:
n = 40 kg / 4 kg = 10
W tym zadaniu wynik jest całkowity, więc nie ma problemu z zaokrąglaniem. (W praktyce, gdyby wyszło np. 10,2 kłębka, należałoby kupić 11 sztuk, bo nie da się kupić "części kłębka").

4) Koszt zakupu
Cena jednego kłębka to 35,00 zł, zatem:
K = 10 · 35,00 zł = 350,00 zł

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 220,00 zł – zwykle wynika z pomyłki w liczbie kłębków (np. przyjęcia 6–7 sztuk) albo z błędnego czasu pracy.
  • 320,00 zł – typowy efekt pominięcia jednego z przeliczeń lub błędnego działania na liczbach 0,5 i 2,5.
  • 140,00 zł – najczęściej skutek policzenia kosztu tylko dla części powierzchni lub niepoprawnego założenia, że potrzeba 4 kłębków.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czas wyznaczasz przez podzielenie powierzchni przez wydajność: t = P / W. Jeśli prasa ma 0,5 ha/godz., to na 8 ha potrzebuje 8 / 0,5 = 16 godzin. Uważaj, aby nie odwrócić jednostek (ha/godz. to nie to samo co godz./ha).
Oznacza, że w ciągu 1 godziny prasa wykonuje pracę na powierzchni 0,5 ha. Innymi słowy, na 1 ha potrzeba 2 godzin (bo 1 / 0,5 = 2). To parametr potrzebny do planowania czasu pracy i zużycia paliwa oraz materiałów.
Najpierw policz czas pracy na daną powierzchnię, a potem przemnoż zużycie godzinowe przez ten czas. W tym typie zadań nie liczy się "na oko" na hektar, tylko trzyma się jednostek: kg/godz. × godz. = kg całkowite.
Bo koszt podany jest za 1 kłębek, a zużycie wyliczasz w kilogramach. Dopiero po obliczeniu masy całkowitej dzielisz ją przez masę jednego kłębka, aby dostać liczbę opakowań potrzebnych do zakupu.
W realnym zakupie tak: jeśli wychodzi np. 10,1 kłębka, musisz kupić 11 sztuk, bo nie kupuje się ułamka opakowania. W zadaniach egzaminacyjnych czasem wynik jest "na równo", ale warto znać zasadę praktyczną.
Najczęściej: (1) odwrócenie proporcji i policzenie 0,5/8 zamiast 8/0,5, (2) pomylenie danych 2,5 kg i 4 kg, (3) przejście od razu do kosztu bez policzenia masy sznurka, (4) złe działania na liczbach dziesiętnych.
Zrób szybki "test sensu": 16 godzin pracy i 2,5 kg/godz. daje 40 kg sznurka. Jeśli 1 kłębek ma 4 kg, to około 10 kłębków. Cena 35 zł za sztukę oznacza około 350 zł. Jeśli wychodzi np. 140 zł lub 1000 zł, sprawdź proporcje.
Można policzyć pośrednio: skoro 0,5 ha robi się w 1 godzinę, to 1 ha zajmuje 2 godziny. Zużycie na 1 ha wyniesie więc 2 godz. × 2,5 kg/godz. = 5 kg/ha. To bywa wygodne do szybkich szacunków.
Przed rozpoczęciem prac polowych (np. prasowanie siana), gdy planuje się zakupy i logistykę. Obliczenia pomagają uniknąć przestojów z braku sznurka oraz pozwalają oszacować koszt usługi, jeśli prace są wykonywane odpłatnie dla innego gospodarstwa.
Ćwicz zadania wieloetapowe z jednostkami (ha, godz., kg, l), zapisuj zawsze wzory i jednostki przy działaniach oraz rób kontrolę wyniku (czy liczba opakowań ma sens). Pomaga też układanie krótkich "łańcuchów": powierzchnia → czas → zużycie → liczba opakowań → koszt.
info

Około 54% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby zebrać 8 ha przy wydajności 0,5 ha/godz., potrzeba 8 / 0,5 = 16 godz. pracy.

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Proporcjonalność prosta" (zależności proporcjonalne używane w obliczeniach), https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcjonalno%C5%9B%C4%87_prosta - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – "Hektar" (jednostka powierzchni stosowana w rolnictwie), https://pl.wikipedia.org/wiki/Hektar - dostęp 2026-02-18
  • Khan Academy (PL) – "Proporcje i zależności proporcjonalne" (metody rozwiązywania zadań z proporcji), https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic-home/arith-review-ratios-proportions - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki i materiały do matematyki zawodowej: zadania z proporcji i przeliczeń jednostek
  • Instrukcje obsługi pras kostkujących (DTR) – część dotycząca zużycia materiałów eksploatacyjnych
  • Materiały szkolne z eksploatacji maszyn rolniczych: organizacja zbioru siana i kalkulacja kosztów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego