KWALIFIKACJA MEC5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 30.
Prawidłowo zaprogramowany blok z interpolacją kołową zgodną z ruchem wskazówek zegara na frezarce CNC ma postać
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Interpolacja kołowa zgodna z ruchem wskazówek zegara jest realizowana kodem G02. W typowej składni ISO/FANUC współrzędne X i Y określają punkt końcowy łuku, a I i J opisują przesunięcie środka okręgu względem punktu startu. Pozostałe kody dotyczą ruchu liniowego, gwintowania lub łuku w przeciwnym kierunku.

Pełne wyjaśnienie:

W programowaniu frezarki CNC interpolacja kołowa służy do wykonania ruchu narzędzia po łuku okręgu w zadanej płaszczyźnie (najczęściej XY przy frezowaniu, tj. płaszczyzna G17). Kierunek łuku jest kluczowy:

  • G02 – ruch po łuku zgodny z ruchem wskazówek zegara (CW),
  • G03 – ruch po łuku przeciwny do ruchu wskazówek zegara (CCW).

Poprawny blok dla łuku CW rozpoznaje się więc po obecności kodu G02. Dodatkowo w wielu sterowaniach zgodnych z ISO/FANUC geometria łuku jest opisana przez:

  • X, Y – współrzędne punktu końcowego łuku (dokąd ma dojść narzędzie),
  • I, J – położenie środka okręgu podane jako przyrost (przesunięcie) względem punktu startu w osiach X i Y.

Dlatego zapis "G02 I0 J5 X-65 Y50" odpowiada idei: wykonaj łuk CW do punktu końcowego X/Y, a środek okręgu wyznacz przez I/J. To jest właśnie charakterystyczna składnia interpolacji kołowej zgodnej z ruchem wskazówek zegara.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują do pytania:

  • "G01 X20 Y50" opisuje interpolację liniową (ruch po odcinku prostym), a nie po łuku.
  • "G33 Z5 K2" jest kojarzone z gwintowaniem / ruchem zsynchronizowanym (zależnie od sterowania), więc nie jest typowym blokiem interpolacji kołowej na frezarce.
  • "G03 I0 K5 X-65 Y50" zawiera G03, czyli kierunek przeciwny (CCW), a ponadto użycie K nie jest standardowym parametrem środka okręgu w płaszczyźnie XY w składni ISO/FANUC (dla XY oczekuje się I i J).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw identyfikuj typ ruchu po kodzie G (G01 = linia, G02/G03 = łuk), dopiero potem sprawdzaj parametry geometrii (I/J lub R) i współrzędne końca łuku. To ogranicza ryzyko pomylenia G02 z G03.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kod G02 oznacza interpolację kołową zgodną z ruchem wskazówek zegara (CW). Narzędzie porusza się po łuku okręgu do zadanego punktu końcowego. Dokładny zapis łuku zależy od sterowania (np. przez I/J lub promień R).
Różnica dotyczy kierunku łuku: G02 prowadzi narzędzie po łuku zgodnie z ruchem wskazówek zegara, a G03 przeciwnie. Pozostałe parametry (punkt końcowy, środek łuku lub promień) opisują geometrię, ale nie zmieniają zasady kierunku.
W wielu sterowaniach ISO/FANUC I i J określają położenie środka okręgu jako przesunięcie od punktu startu łuku odpowiednio w osiach X i Y. Dzięki temu sterowanie może jednoznacznie wyznaczyć łuk między startem a punktem końcowym.
X i Y wskazują punkt końcowy ruchu, a I i J doprecyzowują geometrię przez środek okręgu. Sam punkt końcowy nie wystarcza, bo przez dwa punkty można poprowadzić nieskończenie wiele okręgów. Parametry środka (lub promień R) usuwają tę niejednoznaczność.
Nie. G01 to interpolacja liniowa, czyli ruch po prostej do zadanego punktu. Łuk realizuje się przez G02 lub G03. Na egzaminie częstą pułapką jest wybór G01, bo jest najpopularniejszym ruchem roboczym, ale nie dotyczy okręgów.
Opis przez R bywa używany, gdy łatwiej podać promień niż wyznaczać środek okręgu. Jednak nie wszystkie sytuacje są jednoznaczne (np. łuk krótki i długi mogą mieć ten sam promień), więc sterowanie i tryb programowania mogą narzucać dodatkowe zasady. W praktyce I/J jest często bardziej jednoznaczne.
Kierunek "zgodnie z ruchem wskazówek zegara" jest interpretowany w aktualnej płaszczyźnie interpolacji (np. XY, XZ, YZ). Jeśli płaszczyzna zostanie zmieniona, to ten sam kod G02/G03 dotyczy innego "rzutu" ruchu, więc wizualnie kierunek może wyglądać inaczej.
Najczęstsze błędy to: zamiana G02 z G03 (łuk idzie w złą stronę), podanie złych I/J (zły środek okręgu), pomylenie wartości przyrostowych i bezwzględnych oraz brak spójności z aktualną płaszczyzną. Pomaga symulacja toru (backplot).
W wielu popularnych sterowaniach (np. w stylu ISO/FANUC) I/J są podawane jako przesunięcie środka od punktu startu łuku. Jednak szczegóły mogą zależeć od ustawień i dialektu G-code. Na egzaminie zwykle przyjmuje się standardowe znaczenie I/J dla środka łuku.
Wskazówką jest słowo "interpolacja kołowa" oraz obecność kodów G02 lub G03. Dodatkowo często pojawiają się parametry geometrii łuku: I/J (środek) albo R (promień) oraz współrzędne punktu końcowego, np. X i Y.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 30% zdających egzamin. bardzo trudne

Eksperci podkreślają: "Interpolacja kołowa zgodna z ruchem wskazówek zegara jest realizowana kodem G02."

Źródła:

  • ISO 6983-1:2009, Industrial automation systems and integration — Numerical control of machines — Program format and definitions of address words — Part 1 (ogólne zasady adresów w programach NC, w tym kody ruchów)
  • FANUC, "CNC Programming Manual" (seria 0i/30i/31i/32i), rozdział: Circular Interpolation G02/G03 (opis kierunku CW/CCW oraz użycia I/J/R)
  • Siemens, dokumentacja SINUMERIK (np. "Fundamentals / Programming"), sekcja: Circular interpolation (G2/G3) i parametry opisu łuku (zależne od trybu programowania)

Materiały:

  • Podręcznik programowania CNC dla danego sterowania (ISO/FANUC/Siemens) – rozdział o G02/G03
  • Materiały dydaktyczne z podstaw programowania toru narzędzia: interpolacja liniowa i kołowa
  • Ćwiczenia CAM/CNC: generowanie łuków i analiza parametrów I/J oraz R

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego