Wartość początkowa środka trwałego (tu: samochodu osobowego) ustalana jest na podstawie ceny nabycia wynikającej z dokumentu zakupu, czyli faktury. Dla czynnego podatnika VAT kluczowe jest, czy podatek VAT z faktury można odliczyć w całości, częściowo, czy wcale.
Jeżeli samochód ma służyć zarówno do celów prywatnych, jak i do działalności opodatkowanej (użytek mieszany), w praktyce występuje ograniczenie odliczenia VAT. To oznacza, że tylko część VAT obniży podatek należny, a pozostała (nieodliczona) część nie "znika" – staje się elementem kosztu nabycia.
Dlatego w takim zadaniu stosuje się zasadę:
- wartość początkowa = kwota netto z faktury + nieodliczona część VAT
Odpowiedź "66 900,00 zł" odpowiada sytuacji, w której do wartości początkowej doliczono wyłącznie tę część VAT, która nie podlega odliczeniu przy użytkowaniu mieszanym, a nie całą kwotę VAT ani samą kwotę netto.
Dlaczego pozostałe kwoty bywają wybierane błędnie?
- "60 000,00 zł" typowo odpowiada przyjęciu samej kwoty netto, czyli pominięciu nieodliczonej części VAT.
- "73 800,00 zł" najczęściej wynika z przyjęcia wartości brutto (netto + cały VAT), co byłoby właściwe tylko wtedy, gdy VAT nie mógłby być odliczony w ogóle.
- "36 900,00 zł" sugeruje użycie niepełnych danych z faktury lub pomylenie składników (np. omyłkowe odjęcie zamiast dodania nieodliczonego VAT).
Na egzaminie warto zawsze: (1) odczytać z faktury kwotę netto i VAT, (2) ustalić, jaka część VAT jest odliczalna przy danym sposobie używania pojazdu, (3) doliczyć do netto tylko VAT nieodliczony.