W zadaniu występują dwie grupy produkcji: 300 sztuk wyrobów gotowych (w 100% ukończonych) oraz 100 sztuk wyrobów przerobionych w 60%, czyli produkcja w toku na koniec okresu ma stopień zaawansowania 60%.
Aby obliczyć jednostkowy koszt wytworzenia w takiej sytuacji, stosuje się ideę jednostek ekwiwalentnych. Oznacza to, że sztuki nieukończone przelicza się na "równowartość" sztuk ukończonych zgodnie ze stopniem przerobu.
Krok 1: Jednostki ekwiwalentne
Wyroby gotowe: 300 szt. × 100% = 300 jednostek ekwiwalentnych.
Wyroby przerobione w 60%: 100 szt. × 60% = 60 jednostek ekwiwalentnych.
Razem: 300 + 60 = 360 jednostek ekwiwalentnych.
Krok 2: Koszt jednostkowy
Całkowite koszty wytworzenia wynoszą 36 000 zł, więc koszt przypadający na 1 jednostkę ekwiwalentną to:
36 000 zł / 360 = 100 zł.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- "90 zł" wynika zwykle z przypadkowego zaokrąglania albo błędnego przeliczenia 60% (np. przyjęcia 0,7 lub 0,5) bez uzasadnienia w danych.
- "120 zł" pojawia się często, gdy ktoś błędnie policzy jednostki ekwiwalentne jako 300 + 100 = 400 (czyli potraktuje produkcję w toku jak ukończoną). Wtedy 36 000 / 300 też by nie dało 120, ale podobne pomyłki prowadzą do "ładnych" liczb.
- "360 zł" to typowy błąd odwrócenia działań: ktoś dzieli 360 (jednostki) przez 36 000 zamiast 36 000 przez 360 albo myli wynik pośredni (360 j.e.) z kosztem.
W praktyce rachunkowości i kalkulacji kosztów kluczowe jest, by zawsze uwzględnić stopień zaawansowania produkcji w toku. To chroni przed zawyżeniem lub zaniżeniem kosztu jednostkowego, a w konsekwencji przed błędną wyceną zapasów i błędnymi wnioskami w analizie kosztów.
