W przedstawionej operacji gospodarczej występują trzy skutki, które muszą zostać ujęte zgodnie z zasadą podwójnego zapisu:
- wpływ gotówki – zapłata nastąpiła gotówką, więc rośnie stan kasy,
- powstanie przychodu ze sprzedaży wyrobów gotowych (firma produkcyjna sprzedaje wyrób własny),
- VAT należny – podatek wynikający ze sprzedaży, wykazywany odrębnie od przychodu.
Dlatego prawidłowy dekret wygląda następująco:
- Dt "Kasa" 6 150 zł – ujmujemy kwotę brutto, bo taka kwota realnie wpłynęła do przedsiębiorstwa,
- Ct "Przychody ze sprzedaży wyrobów gotowych" 5 000 zł – przychód w wartości netto,
- Ct "VAT należny" 1 150 zł – VAT należny do rozliczenia z urzędem skarbowym.
Wariant z "Rozrachunkami z odbiorcami" byłby właściwy przy sprzedaży z odroczonym terminem płatności (powstaje należność), ale nie przy zapłacie gotówką, gdzie należność nie występuje.
Wariant z "Przychodami ze sprzedaży towarów" myli dwa różne pojęcia: towary dotyczą działalności handlowej (zakup i odsprzedaż), natomiast wyroby gotowe to produkty własnej produkcji – co wynika bezpośrednio z treści zadania (produkcja mebli).
Wariant, w którym kwoty są odwrócone (np. przychód 6 150 zł) lub VAT pojawia się po niewłaściwej stronie, łamie logikę ewidencji: przychód nie jest kwotą brutto, a VAT należny nie jest wpływem do kasy. Dobra praktyka egzaminacyjna: zawsze sprawdź równość stron zapisu i zależność brutto = netto + VAT.