Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM6 - STYCZEŃ 2021



PYTANIE NR 29.
Przedstawiony fragment programu sterowniczego realizuje
Ilustracja przedstawia fragment programu sterowniczego, który jest związany z kwalifikacją zawodową TECHNIK MECHATRONIK -
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sprawdzenie warunku "mniejszy lub równy" dotyczy instrukcji porównania, która ocenia relację dwóch wartości i zwraca wynik logiczny (prawda/fałsz). Operacje takie jak dodawanie, odejmowanie czy iloczyn tworzą nową wartość liczbową, a nie wynik warunku, więc nie opisują działania komparatora.

Pełne wyjaśnienie:

Fragment programu sterowniczego, który realizuje sprawdzenie warunku "mniejszy lub równy", należy do grupy instrukcji porównania (komparatorów). Taki element porównuje dwie wartości (np. bieżący pomiar i wartość zadaną) i zwraca wynik logiczny: spełniono warunek albo nie.

To jest kluczowa różnica względem działań arytmetycznych. Gdy program wykonuje porównanie, nie "liczy" nowej liczby jako wyniku końcowego, tylko generuje sygnał logiczny, który może sterować dalszą logiką (np. zezwolenie na start, przejście kroku sekwencji, zgaszenie alarmu).

  • "sprawdzenie warunku 'mniejszy lub równy'" jest poprawne, bo opisuje relację między dwiema wartościami i typowo odpowiada operatorowi

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza warunek "mniejszy lub równy" w programie sterownika?
Oznacza porównanie dwóch wartości i sprawdzenie, czy pierwsza jest <= drugiej. Wynikiem takiego porównania jest sygnał logiczny (prawda/fałsz), który może sterować dalszymi decyzjami programu, np. zezwoleniem na ruch osi lub przejściem do kolejnego kroku sekwencji.
Jak odróżnić porównanie od dodawania w schemacie programu PLC?
Porównanie ma operator relacji (np. <=, >) i daje wynik logiczny. Dodawanie ma operator + i daje wynik liczbowy (sumę). Na rysunku lub w bloku szukaj symbolu relacji oraz tego, czy wyjście jest używane jako warunek (logika), a nie jako nowa liczba.
Dlaczego komparator zwraca wartość logiczną, a nie liczbę?
Bo jego zadaniem nie jest obliczenie nowej wielkości, tylko odpowiedź na pytanie "czy warunek jest spełniony?". Taki wynik (0/1, TRUE/FALSE) jest potem wykorzystywany do sterowania: włącz/wyłącz, przejdź/nie przechodź, zatrzymaj/uruchom.
Kiedy w układach mechatronicznych stosuje się warunek "mniejszy lub równy"?
Gdy trzeba pilnować progu lub granicy: np. gdy pozycja ma nie przekroczyć wartości maksymalnej, temperatura ma być w dopuszczalnym zakresie, albo gdy ruch ma trwać do momentu, aż wartość pomiaru będzie <= zadanej. To typowy element logiki zabezpieczeń i sekwencji.
Jakie typy danych najczęściej są porównywane w sterownikach?
Najczęściej porównuje się liczby całkowite i rzeczywiste (np. wartość z czujnika i wartość nastawy), czas lub liczniki. Kluczowe jest, aby porównywane wartości były zgodne typem lub poprawnie konwertowane, bo inaczej wynik porównania może być nieoczekiwany.
Czy porównanie "mniejszy lub równy" to to samo co "mniejszy"?
Nie. "Mniejszy" wymaga, aby pierwsza wartość była ściśle mniejsza od drugiej. "Mniejszy lub równy" akceptuje również sytuację, gdy wartości są równe. W sterowaniu różnica bywa ważna, np. przy progach granicznych i warunkach zakończenia ruchu.
Dlaczego uczniowie mylą porównania z mnożeniem lub odejmowaniem?
Bo w programach sterowników wszystkie te operacje mogą wyglądać podobnie jako "blok" z dwoma wejściami. Jeśli ktoś patrzy tylko na to, że są dwie liczby/zmienne, a nie sprawdza symbolu operatora oraz typu wyjścia, łatwo wybierze działanie arytmetyczne zamiast relacji logicznej.
Jakie są typowe zastosowania komparatorów w sekwencjach krokowych?
Komparatory często wyzwalają przejście do następnego kroku: np. gdy pozycja osiągnęła zakres docelowy, gdy licznik jest <= limitu, albo gdy wartość procesu spadła poniżej progu. Dzięki temu sekwencja reaguje na stan obiektu, a nie tylko na upływ czasu.
Czy wynik porównania można od razu podać na wejście cewki lub wyjścia?
Zwykle tak, bo wynik porównania jest logiczny. W praktyce często łączy się go jeszcze z innymi warunkami (AND/OR), np. "wartość <= limit" oraz "brak alarmu". Trzeba jednak pilnować, aby wyjście oczekiwało sygnału logicznego, a nie wartości liczbowej.
Jak się przygotować do zadań z rozpoznawania bloków w programie sterownika?
Ćwicz na krótkich przykładach: rozpoznawaj, czy element jest porównaniem (operator relacji, wynik logiczny) czy arytmetyką (operator +, -, *, wynik liczbowy). Dobrą metodą jest też opisywanie "co jest na wyjściu" własnymi słowami przed wyborem odpowiedzi.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Sprawdzenie warunku "mniejszy lub równy" dotyczy instrukcji porównania, która ocenia relację dwóch wartości i zwraca wynik logiczny (prawda/fałsz)."

Źródła:

  • IEC 61131-3:2013, Programmable controllers — Part 3: Programming languages (norma opisująca m.in. języki i typowe elementy, takie jak porównania/operatory relacji)

Materiały:

  • Dokumentacja środowiska programowania używanego w pracowni (opis instrukcji porównania/komparatorów)
  • Materiały do IEC 61131-3 (zestawienie operatorów i bloków porównania)
  • Zadania treningowe: identyfikacja bloków (porównanie vs arytmetyka) na krótkich przykładach
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego